İran hökuməti insan haqları ilə bağlı beynəlxalq öhdəliklərə əməl etmir - Nobel mükafatı laureatı (INTERVIEW)

İran hökuməti insan haqları ilə bağlı beynəlxalq öhdəliklərə əməl etmir - Nobel mükafatı laureatı (INTERVIEW)

Azərbaycan, Bakı, 09 iyun / Trend , müxbir D.Xatınoğlu /

Trend -un Fars redaksiyasının 2003-cü ildə sülh üzrə Nobel mükafatı laureatı və insan haqları üzrə müdafiəçi Şirin İbadi (Shirin Ebadi) ilə müsahibəsi

- Xanım İbadi , iki gün öncə siz prezident Əhmədinejada açıq məktub yazaraq İranda insan haqları ilə bağlı vəziyyəti tənqid edibsiniz. İranda insan haqları baxımından indiki vəziyyəti İslahatçılar düşərgəsindən olan sabiq prezident Xətəminin hakimiyyəti dövrü ilə müqayisədə necə görürsünüz?

- Ötən dörd il ərzində İranda insan haqlarının vəziyyəti qənaətbəxş olmayıb və insan haqları üzrə çalışanlara qarşı təzyiqlər artıb. Misal üçün mən Məhəmməd Sədiqi göstərə bilərərm. O, İranın Kürdüstan əyalətində İnsan Haqlarını Müdafiə Komitəsi təsis etdiyi üçün 10 il müddətinə azadlıqdan məhrum edilib. Hazırda həbsxanadadır və xəstədir. Ötən üç il ərzində qadın hüquqlarının müdafiəsi fəallarından 50 nəfər haqda cinayət işi qaldırılıb. Onların bəziləri haqda uzun müddətli həbs qəti-imkan tədbirləri görülüb. Aliyə İqdamdust haqda cinayət işi sona çatıb və hazırda o, həbsxanadadır.

- Ötən ilin payızında İranda İnsan Haqlarını Müdafiə Komitəsinin ofisi dövlət tərəfindən bağlanıldı. Siz bu komitənin sədri olmusunuz, bu komitəni hansı səbəbdən bağladılar və hazırda komitənin fəaliyyətinin yenidən bərpa etməsi üçün nə kimi tədbirlər görüsünüz?

- İnsan haqlarını Müdafiə Komitəsinin ofisi qanuna zidd olaraq 2008-ci ilin noyabr ayının 21-də bağlanıldı. Hökumətin bu addımı qanuna zidd olduğu üçün prokurorluğa məsələ ilə bağlı şikayət etmişik. Təəssüflər olsun ki, bizim şikayətimizə baxılmayıb və komitənin ofisi hələ də bağlıdır. Komitənin ofisini bağlayarkən təşkilatın katibəsini 55 gün həbsdə saxladılar. Bundan başqa, mənim və insan haqları üzrə çalışan digər həmkarlarımın fəaliyyəti dayandırmadığımızı gördükdə, İran polisi geyimində şəxslər vəkillikllə məşğul olduğum ofisə gələrək, ofisdəki cinayət işlərini və kompüterləri apardılar, iki həftə sonra qaytardılar. Həmin işlərdən və kompüterlərdən nələrin surətini çıxartdıqlarını bilmirəm. Bu məsələ də qanuna zidddir. Bu məsələ ilə bağlı da şikayət etmişik və bu məsələyə də hələ baxılmayıb.

Həmin hadisədən bir neçə gün sonra tələbə-könüllülər adı ilə bir neçə nəfər mənim evimin və ofisimin qarşısına toplaşdı. Onlar mənə söyüş və təhqirlər yağdırıb, evimin, ofisimin divarlarına şüarlar yazdılar. Mən polisdən yardım istəsəm də, iki polis nəfəri gəlib hadisəyə baxmaqla kifayətləndi və heç bir əməli iş görülmədi.

- Sizin ofisin bağlanması zamanı katibədən başqa həmkarlarınızdan kimsə təzyiq göstərilibmi?

- Bəli, mənim həmkarlarımın əksəriyyəti təzyiqlərə məruz qalıb və dəfələrlə milli təhlükəsizlik orqanına çağrılıb. Bir neçə nəfərin ölkədən kənara çıxmasına qadağa qoyulub. Misal üçün məhkəmə vəkil Əbdülfəttah Sultaniyə, İnsan Haqlarını Müdafiə Kkomitəsinin sədr müavini Nərgiz Məhəmmədiyə və jurnalist Əbdürrza Tacikə ölkədən çıxmaq yasaqlanıb. Bu məsələlər hamısı qanuna zidd addımlardır.

İran hökuməti beynəlxalq öhdəliklərinə əməl etməlidir. Ona görə ki, İran mədəni,siyasi, iqtisadi və ictimai hüquqlar beynəlxalq konvensiyasının üzvüdür. Digər tərəfdən, BMT Baş Assambleyası 1999-cu ildə qətnamə qəbul edib. Qətnaməyə İran hökuməti də müsbət səs verib. Qətnamədə hökumətlərin insan haqları sahəsində fəaliyyət göstərən şəxslərlə əməkdaşlıq etməsinin zəruriliyi bildirilir. Lakin İran hökuməti bu sahədə öz öhdəliklərinə əməl etmir.

- Zahidan şəhərində törədilmiş terror aktı ilə bağlı üç nəfər hadisədən 30 saat sonra edam olundu. Digər tərəfdən, hələ də İranda daşqalaq və 18 yaşına çatmamış uşaqların edamı məsələsi kimi faktlar mövcuddur. Siz bunları necə dəyərləndirirsiniz?

- Təəssüflər olsun ki, hələ də qanunda daşqalaq və 18 yaşına çatmamış uşaqarın edam edilməsi məsələsi mövcuddur. İnsan haqları müdafiəçiləri olaraq illərlə bu məsələyə etiraz edirik, lakin hələ də qanunda dəyişiklik olunmayıb. Digər tərəfdən, bəzi məhkəmə orqanları qanunlara əməl etmir və insan haqlarının daha da sərt pozulmasına şərait yaradırlar.

Zahidan şəhərində şiələrin məscidində baş vermiş terror aktı ilə bağlı deyə bilərəm ki, mən ilk növbədə bu hadisəni pisləyirəm. Hadisə nəticəsində həlak olanların ailələrinə baş sağlığı verirəm. Lakin bir şeyi nəzərə almaq lazımdır ki, hər bir halda təqsirli şəxsi həbs edib, ona qarşı ittiham oxuyub cəzalandırmaq lazımdır.

Hadisə ilə bağlı edam olunmuş üç nəfərin hadisə baş verən zaman həbsdə olduğu bildirilir. Elə isə, onların həbsdə olarkən məsciddə terror aktını necə törətmələri maraqlıdır. Həmin üç nəfəri terror aktı ilə bağlı ittiham edərək necə edam edə bilərlər.

Məqalə müəllifi ilə əlaqə ünvanı: [email protected]

Qarabağda lüks hotellərin tikintisi gündəmdədir - Assosiasiya
Qarabağda lüks hotellərin tikintisi gündəmdədir - Assosiasiya
Monteneqro sərhədlərini bağlamağı planlaşdırmır
Monteneqro sərhədlərini bağlamağı planlaşdırmır
Azərbaycan və Gürcüstan turizm sahəsində böyük potensiala malikdir - Səfir
Azərbaycan və Gürcüstan turizm sahəsində böyük potensiala malikdir - Səfir
Loading Bars
Xəbər lenti
Ağ Şəhərdə yağış suları kollektorlarının çəkilişi davam edir (FOTO)
Siyəzəndə gənc qız kanalda batıb
Aprelin 13-də xarici valyutaların manata qarşı məzənnələri
Qazaxıstanda son sutkada koronavirusa 2 016 nəfər yoluxub
Ali Baş Komandan Qarabağ vədini reallaşdırdı: Azərbaycan xalqı etimadında yanılmadı
Tovuzda toy mərasiminin keçirilməsinin qarşısı alınıb
ABŞ ordusunun Əfqanıstandan çıxardılması planları hazırlanıb
Rusiya Türkiyə və Tanzaniya ilə hava əlaqəsini dayandırır
Türkiyədə son sutkada koronavirusdan 41 218 nəfər sağalıb
ABŞ-da naməlum şəxs məktəbdə atışma törədib, ölən var
Rusiyanın şərqində zəlzələ baş verib
Meksika radiosunda Azərbaycan tərəfindən Qarabağda aparılan yenidənqurma işləri üçün mövcud maneələr haqda danışılıb
Dünyanın ən hündür “Bürc-Xəlifə” qülləsində kosmosa ilk uçan Yuri Qaqarinin şəkili əks olunub
Çavuşoğlu və Blinken Əfqanıstan və Suriyadakı sülh prosesini müzakirə ediblər
Hindistan Rusiyanın “Sputnik V” peyvəndini istifadə üçün təsdiqlədi
Türkiyədən Azərbaycana işləmək məqsədilə gələnlərin sayı azalıb
Dünyada koronavirusa yoluxanların sayı 135,6 milyonu ötüb - ÜST
Naxçıvanda yük daşımalarının həcmi artıb
Mingəçevir Dövlət Universitetinin “Peşəkarla görüş” layihəsinin növbəti qonağı Vüqar Bayramov olub (FOTO)
Prezidentlik dövrünün ən gərgin və ən zəngin mərhələsi: İlham Əliyevi güclü edən xalq-iqtidar birliyidir
Azərbaycan Avropanın enerji təhlükəsizliyinin təmin olunmasında mühüm rol oynayır - İtaliyalı parlamentari
Qarabağ münaqişəsi ilə bağlı hər şeyi sıfırdan başlamağı ancaq özünə və xalqına güvənən bir Lider bacara bilərdi - Aydın Quliyev
"Maersk Explorer" "Şahdəniz" yatağında qazma işlərini başa çatdırıb
Prezident İlham Əliyev xalq-iqtidar birliyindən güc alaraq qarşıda duran vəzifələri şərəflə yerinə yetirir - Politoloq
Hərbi Qənimətlər Parkı aprelin 14-dən vətəndaşlara açıq olacaq
Naxçıvanda ÜDM artıb
Azərbaycan pomidor ixracı potensialını 30 faizdən çox yüksəldib
Ermənistan minalanmış ərazilərin xəritələrini verməməklə təcavüzü davam etdirir - Deputat
Goranboyda qayda pozan sürücülər məsuliyyətə cəlb edilib (FOTO)
Naxçıvan Muxtar Respublikasında sənaye istehsalı 250 milyon manatı ötüb
Xalq Cəbhəsi - “Müsavat” cütlüyünün hakimiyyəti dövründə ölkə idarəolunmaz vəziyyətə düşmüşdü - Deputat
Ramazan ayını karantin qaydalarına uyğun keçirməliyik - Hacı Şahin
Füzulidə polis və hərbi qulluqçu avtomobllə vurulub
50 obyektdə epidemiya əleyhinə rejim pozulub
Kommersiya şirkətlərinin mühasibləri və mühasibatlıq xidmətləri həyata keçirən şirkətlərin nümayəndələri ilə görüş keçirilib
Finlandiya kosmosa ilk dəfə taxta peyk göndərəcək
Ceyhun Bayramov Maldivin xarici işlər naziri ilə telefonla danışıb
Milli Məclisin işçi qrupu İtaliya nümayəndə heyəti ilə müzakirələr aparıb (FOTO)
Azərbaycan Prezidenti: Heydər Əliyevin bütün vəzifələrdən uzaqlaşdırılması ilə ermənilərin əlinə fürsət düşdü
“Əsas Məsələ”də Hərbi Qənimətlər Parkının açılışı müzakirə olunub (VİDEO)
Daha 35 min abonentin qaz təchizatı yaxşılaşdırılır (FOTO)
Prezident İlham Əliyev: Bütün türk dünyası bizim qələbəmizlə fəxr edir
Prezident İlham Əliyev: Xalq Cəbhəsi-Müsavat hakimiyyəti Ermənistana benzin satırdı
Azərbaycan Prezidenti: Biz qan tökərək yeni reallıq yaratmışıq, bu gün hər kəs bizimlə hesablaşmalıdır
Azərbaycan Prezidenti: Bu gün Ermənistanda bəzi revanşist qüvvələr də bilməlidir, dəmir yumruq yerindədir
Prezident İlham Əliyev: Ermənistan bizim qarşımızda boynunu bükmüş ölkədir və həmişə belə olacaq
Prezident İlham Əliyev: Mən nə qədər təzyiqlə üzləşdim. Dedim, vermirsən, cəhənnəmə vermə
Azərbaycan Prezidenti: Müharibə gedə-gedə bizə qarşı sanksiyalar tətbiq etmək istəyirdilər
Çaylarda ən müasir avtomat hidroloji stansiyalar istismara verilib (FOTO)
Prezident İlham Əliyev İrəvanın Ermənistana verilməsi haqqında: Mən bunu qınamışam, biz tarixi malalamamalıyıq
Rusiya Azərbaycanın daha bir neçə müəssisəsindən pomidor ixracı qadağasını götürdü
Zaqatalada 10 il əvvəl qətl törədən şəxsə hökm oxunub
Prezident İlham Əliyev: Demişdim ki, bizim torpağımızda heç vaxt ikinci erməni dövləti yaradıla bilməz
Prezident İlham Əliyev: Qarabağ məsələsində bir faiz güzəştə getmədim
Prezident İlham Əliyev: AXC-Müsavat cütlüyünün tör-töküntüləri hərbi çevriliş etmək istəmişdilər, alınmadı, xalq dəstəkləmədi
Aprelin 13-nə USD/AZN rəsmi məzənnəsi
Prezident İlham Əliyev: On min fərarisi olan ordu biabırçılıq və rəzalətdir
Azərbaycan Prezidenti: Söz vermişdim ki, ərazi bütövlüyünü qoruyacağam və bu sözə əməl etdim
Prezident İlham Əliyev AXC-Müsavat cütlüyü haqqında: Öz canlarını qurtarmaq üçün o vaxt məcbur olub Heydər Əliyevə müraciət etdilər
TamKart və IBA Miles sahibləri kart qalığından da qazanır!
Prezident İlham Əliyev: O vaxt müdafiə naziri söz vermişdi, əgər Şuşa əldən getsə, öz başına güllə çaxacaq
Azərbaycan Prezidenti: Dünya erməniliyinin əsas hədəfi Heydər Əliyev idi
Azərbaycan Prezidenti: Ovaxtkı xunta başçısı Sarkisyan acı məğlubiyyətdən sonra mənə torpaqları qaytarmaq sözü vermişdi
Yasamalda bir ailənin üzvlərinə odlu silahdan atəş açan şəxs saxlanıldı (FOTO/VİDEO)
Prezident İlham Əliyev: Müharibənin getdiyi dövrdə göstəriş vermişdim ki, nömrələr yığılsın
Prezident İlham Əliyev: Hərbi Qənimətlər Parkına gələn hər bir insan Ordumuzun gücünü görəcək
Azərbaycan Prezidenti: Biz dünyada heç vaxt olmayan Qələbəni qazanmışıq
Prezident İlham Əliyev: Haradandır “İsgəndər-M” raketləri Ermənistan ordusunda?
Yelo Bank tələbələrə karyera imkanları yaratmağa davam edir
“Nar” paytaxt və regionlarda yenilənmiş xidmət mərkəzlərini təqdim edir (FOTO)
Arvadını öldürən şəxsin işi məhkəməyə göndərildi
Ceyhun Bayramov İtaliya Senatının Komissiya sədri ilə görüşüb (FOTO)
Parisdə xəstəxana yaxınlığında atışma olub - Ölən var
Azərbaycanla İtaliya arasında əməkdaşlığın inkişafı müzakirə olunub
“Mozalan” efirə qayıdır (VİDEO)
Revanşist iddialar Ermənistanı məhvə apara bilər - Deputat
"Ziraat Bank" Azərbaycan iqtisadiyyatı ilə bağlı proqnozlarını açıqlayıb
Kürdəmirin sabiq icra başçısının həbs müddəti uzadıldı
Neftçalanın 14 kəndi içməli su ilə təmin edilir - "Azərsu"
DİN Neftçalada 16 yaşlı əqli zəif qızla bağlı yayılan ittihamlara cavab verdi
AzMİU-da vaksinasiya prosesi uğurla davam edir
Özünüməşğulluq proqramında yeni sahə - BARAMAÇILIQ
Azərbaycanda COVID-19 əleyhinə peyvənd olunanların sayı AÇIQLANDI
Azərbaycanda 1 151 nəfər COVID-19-a yoluxub, 29 nəfər vəfat edib
Daha 70-ə yaxın jurnalist vaksinasiya olundu
Cəlilabadın sabiq icra başçısının həbs müddəti uzadıldı
Şəmkirdə tanışını qətlə yetirən şəxsin işi məhkəməyə göndərildi
Azərbaycanda postmüharibə dövrü üçün əhatəli sosial dəstək proqramı hazırlanıb - Səttar Möhbalıyev
Dövlət qulluğuna qəbul olmaq üçün keçirilən test imtahanının nəticələri elan olunub
Rusiyada fabrik yanır - Ölən və yaralananlar var
Yanvar-mart aylarında qeyri-neft məhsullarının ixracı 501,6 milyon dollar təşkil edib - Nazir
Xaçmazın icra başçısı topçu Vüsalı evində ziyarət etdi (FOTO)
Əlilliyi olan 2 731 şəxsə 11 212 reabilitasiya vasitəsi verilib
Oğuzda reyd: Piyada və sürücülərə xəbərdarlıq edildi (FOTO)
Millət vəkili Sevil Mikayılova növbəti dəfə Xaçmazda seçicilərilə görüşüb (FOTO)
Ağdaşda çay hövzəsini çirkləndirən bələdiyyə sədrinə təmizlik üçün məcburi göstəriş verildi
Dünya əhalisinin yalnız 5 faizdən çoxu peyvəndlənib - "Bloomberg"
Türkiyədə turizm sektorunda çalışanlar vaksinasiya olunub
Abşeronda karantin rejimini pozaraq fəaliyyət göstərən çay evləri aşkarlanıb (FOTO/VİDEO)
Heydər Əliyev Beynəlxalq Aeroportu COVID-19-a qarşı təhlükəsizlik tədbirləri üzrə ən yüksək reytinqə layiq görülüb
Bütün xəbərlər