İran müqavimət göstərir və nüvə proqramının hərbi aspektlərinə aydınlıq gətirmir - ABŞ -ın MAQATE - dəki səfiri

İran müqavimət göstərir və  nüvə proqramının hərbi aspektlərinə aydınlıq gətirmir - ABŞ -ın MAQATE - dəki səfiri

Bakı, Azərbaycan, 22 sentyabr / Trend , müxbir D.İbrahimova/ ABŞ - ın Beynəlxalq Atom Enerjisi Agentliyüindəki (MAQATE) səfiri Qreqori Şulte (Gregory Schulte) ilə müsahibə

- İran nümayəndələri bildiriblər ki, MAQATE - nin son məruzəsinin əsli onlara təqdim olunmayıb. Nə üçün uranın zənginləşdirilməsi üzrə proqramın dinc xarakterli olmasına şübhə yaradan sənədlər İran tərəfinə göstərilməyib? Yoxsa rəsmi İranın ittihamları əsassızdır?

- Əslində, MAQATE bu sənədləri İrana göstərib və bu mövzuya aydınlıq gətirmək imkanı da yaradıb. Lakin İran bunu bacarmayıb.

MAQATE direktorunun məruzəsi İranın gətirdiyi sübutların kifayət qədər inandırıcı olmadığını göstərir. Həm may, həm də sonuncu məruzədə qeyd olunub ki, MAQATE - nin proqramın hərbi aspektlər üzrə işlənməsi ehtimallarına dair suallarına inandırıcı cavab vermədən və əlavə protokol təyin edilmədən, Atom Enerjisi üzrə Beynəlxalq Agentlik İranda qeydiyyatdan keçməyən nüvə obyektləri və materiallarının olmamasına zəmanət verə bilməz. Biz MAQATE - nin İnanın müqavimət göstərməsi və öz nüvə proqramının hərbi aspektlərinə aydınlıq gətirməməsi ilə bağlı fikri ilə razıyıq.

- Əvvəllər MAQATE - nin son sənədlərinin 10 ölkə tərəfindən hazırlandığı bildirilirdi. Agentlik üzvləri bu məruzədən nə dərəcədə razı qalıblar və İran onun yalan olduğunu sübut etmək üçün hansı dəlilləri gətirə bilər?

- MAQATE idarə heyətinin üzvlərinə və İrana "İranın nüvə proqramının mümkün hərbi aspektləri" barədə inandırıcı məlumat təqdim edib. Bura Şahab - 3 üçün döyüş başlıqlarının, yəni nüvə elementlərinə malik ola bilən orta mənzilli ballistik raketlərin hazırlanması üzrə işlər də daxildir.

İranın fəaliyyətinə dair adı çəkilən informasıyanın cavabında, bu ölkənin rəsmi şəxsləri, sənədlərin yalan olduğunu sübut etmək əvəzinə, informasiyaların forma və formatına irad tutublar. İran öz iddialarının surətini MAQATE və üzv dövlətlərə təqdim edib. Biz və digər üzv dövlətlər İranın MAQATE - nin əsas suallarına cavab verməməsindən təşvişə düşdük. Agentlik idarə heyətinin üzvlərinə məlumat verib ki, İranın nüvə proqramının mümkün hərbi aspektlərinə dair sənədlərdə yer alan informasiyalar İrandan aydın izahın alınması üçün kifayət qədər tam və ətraflıdır. İran bu informasiyanı ciddi qəbul etməli idi, lakin son məruzədə bunun baş vermədiyi məlum oldu.

- May ayında elan olunan məruzə sonuncudan daha nikbin idi. Bu əndişəli və bədbin hesabatın dərc edilməsinin səbəbi nə idi?

- Həm may, həm son məruzə, məlum səbəblərdən, İrana qarşı olduqca sərt olub. Son hesabat İranın nüvə proqramını hərbi məqsədlə inkişaf etdirməsini təsdiq edən bir çox faktları özündə cəmləşdirib. Baş direktorun müavini Heynonen bu informasiyanın məntiqə uyğun olduğunu və faktlara əsaslandığını bildirib.

Son məruzə aydın şəkildə göstərir ki, İran MAQATE - nin nüvə proqramının mahiyyəti barədə suallarına cavab vermək istəmir. O təsdiq edir ki, İran hələ də BMT Təhlükəsizlik Şurası qarşısında üzərinə götürdüyü öhdəlikləri yetrinə yetirməkdən ї uranın zənginləşdirilməsi ilə bağlı fəaliyyətini dayandırmaqdan boyun qaçırır. İranın BMT - nin qiymətləndirməsi üzrə bütün dünya üçün təhlükə yaradan proqramı davam etdirməsi faktı, əlbəttə, təşviş yaradır. Bu bizim hamımızı narahat edir.

- Hazırda ABŞ Hindistanla əməkdaşlıq edir. Lakin 1970 - ci ildə Hindistan nüvə silahının hazırlanmasında ittiham olunurdu və bu ölkəyə qarşı da sanksiyalar tətbiq edilmişdi. Bu amil İranı nüvə proqramının bundan sonra da inkişaf etdirməyə sövq edə bilərmi?

- Hindistan ilə sövdələşmə öz - özlüyündə yeganə və təkrarolunmazdır və Hindistandakı nadir vəziyyəti əks etdirir. Bu ölkə atom silahının yayılmamasına dair Konvensiyaya qoşulub və dinc yaşamaq istəyir. O, 1970 - ci ildə - nüvə proqramını inkişaf etdirdiyi bir vaxtda bu Konvensiyaya qoşula bilməzdi. Hindistan demokratiya və sülh dövlətidir. Bu ölkənin nüvə silahının ilk olaraq tətbiq edilməməsinə dair doktrinası var. Hindistanın strateji gücü olduqca böyükdür, lakin bu ölkənin rəsmi şəxsləri bildirirlər: "Xarici ekspertlər daimi əsasda bizim nüvə sənayemizin inkişaf səviyyəsini tədqiq edə bilərlər". Hindistan nüvə silahının yayılmamasına dair öz üzərinə daha çox öhdəlik götürür ki, bu da dünya ictimaiyyəti üçün çox faydalıdır.

İran isə, əksinə, beynəlxalq təşkilatların yoxlamalarından qaçmağa cəhd göstərir, İranın Hindistandan ən böyük fərqi məhz bundan ibarətdir. İran MAQATE - yə "Bizim dövlətin ərazilərindən rədd olun, bizə əlavə protokol lazım deyil. Biz BMT və MAQATE tərəfindən qoyulan bütün qadağaların aradan qaldırılması üçün hüquqlarımızı müdafiə edirik " - deyən ölkədir.

İran qeyri - səmimidir. Buna baxmayaraq, ABŞ, Rusiya, Çin və Avropa İttifaqı İranın qarşılıqlı etibarlı münasibətlərin qurulması istiqamətində tədbirlər görəcəyi təqdirdə, qadağaların tətbiq edilməsini dayandırmaq, dinc nüvə enerjisi sahəsində əməkdaşlıq etmək, regional problemləri birgə həll etmək təklifini irəli sürdülər. İran dinc məqsədlər üçün nəzərdə tutulamayan uranın zənginləşdirilməsini dayandırmalı idi; bu fəaliyyət BMT Təhlükəsizlik Şurasının Nizamnaməsini pozur.

Məqalə müəllifi ilə əlaqə ünvanı - [email protected]

Gəncədə yaşayan rəssamların virtual sərgisi keçirilib (FOTO)
Gəncədə yaşayan rəssamların virtual sərgisi keçirilib (FOTO)
Rusiya Prezidenti tanınmış xoreoqraf soydaşımızı təltif edib
Rusiya Prezidenti tanınmış xoreoqraf soydaşımızı təltif edib
Azərbaycan ilk dəfə Müsəlman İncəsənət və Mədəniyyət Festivalında təmsil olunub
Azərbaycan ilk dəfə Müsəlman İncəsənət və Mədəniyyət Festivalında təmsil olunub
Loading Bars
Xəbər lenti
Bakıda restoranda toy edən 40 nəfər cərimələnib (VİDEO)
Azərbaycanın azad edilmiş ərazilərində yenidən sülhün hökm sürməsi sevindirici haldır - Macarıtanın dövlət katibi
Ermənistanda Gəncəyə raket zərbələri endirməsi əmirini verənlər müharibə cinayətlərinə görə məsuliyyət daşıyırlar - Hikmət Hacıyev
Azərbaycan müharibə dövründə çox böyük bir qəhrəmanlıq sərgilədi - Fahrettin Altun (ÖZƏL) (VİDEO)
“Yaşat” Fondu dövlət tərəfindən həyata keçirilən tədbirlərə dəstək verilməsi üçün effektiv və əlçatan platformadır - Pərvin Kərimzadə
Gürcüstanda koronavirusa daha 707 nəfər yoluxub, 8 nəfər ölüb
Azərbaycanın Ağdam şəhəri urbisidin açıq nümunəsidir - Hikmət Hacıyev (FOTO)
Türk Şurasının nümayəndə heyətinin Gəncəyə səfəri başlayıb (FOTO)
Türkiyədə ilin əvvəlindən 40 terror aktının qarşısı alınıb - Nazir
Bu səfər təşkil olundu ki, Türk Şurasının nümayəndə heyəti bu vəhşiliklə yerindəcə tanış olsun - Hikmət Hacıyev
Özbəkistan Qarabağda bir məktəbin tikintisini təmənnasız edəcək - Asadjon Xocayev (VİDEO)
Türk Şurası şirkətlərin Qarabağda bərpa işlərində iştirakı ilə bağlı biznes forum keçirəcək
Azərbaycanın qələbəsi türk dünyasının qələbəsi oldu - Türk Şurasının baş katibi
İranda ötən sutkada 258 nəfər koronavirusdan ölüb
İsmayıllıda çayxanada şənlik təşkil edənlər cərimələnib (FOTO)
Türk Şurasının nümayəndə heyəti Ağdam Dram teatrının qalıqlarına baxıblar (FOTO)
Ağdamda gördüklərimiz bənzəri olmayan bir barbarlıqdır - Fahrettin Altun (VİDEO)
ADA Universitetində “Cənubi Qafqaz üçün yeni baxış. Münaqişədən sonra inkişaf və əməkdaşlıq” adlı konfrans keçirilir (FOTO)
Türk Şurasının nümayəndə heyəti Ağdam şəhər Cümə məscidində olublar - Trend TV-nin REPORTAJI
Hindistanda ötən sutka koronavirusa 150 mindən çox yoluxma halı qeydə alınıb
Prezident İlham Əliyev Türk Şurasında vacib birləşdirici rol oynayır - Bağdad Amreyev (ÖZƏL) (VİDEO)
Türk Şurasının nümayəndə heyəti ermənilərin viran qoyduğu Ağdamın "İmarət"ində - Trend TV-nin REPORTAJI
Naftalanda toy mərasimin keçirilməsinin qarşısı alınıb (VİDEO)
Sabahın hava proqnozu açıqlanıb
Mingəçevirdə ictimai yerdə hərəkətdə olan koronavirus xəstəsi saxlanılıb
Siyəzəndə nişan mərasimin keçirilməsinin qarşısı alınıb
Türk Şurasının nümayəndə heyətinin Ağdama səfəri başlayıb (FOTO)
Şəmkirdə yol polisi reyd keçirib (FOTO)
Saatlıda gecə saatlarında fəaliyyət göstərən çayxana aşkarlanıb
İranın nüvə obyektində naməlum hadisə baş verib
Yevlaxda toy məclisi aşkar edilib (FOTO)
Dünyada koronavirusa yoluxanların sayı 135 milyon nəfəri ötüb
Füzuli rayonunun Aşağı Rəfədinli kəndi (VİDEO)
Qırğızıstanda referendum və yerli hakimiyyət orqanlarına seçkilər keçirilir
Samuxda mərasimlərin keçirilməsinin qarşısı alınıb (FOTO)
Rumıniyada koronavirusa yoluxanların sayı 1 milyon nəfəri ötüb
Çin Azərbaycana dəmir yolu vasitəsilə 50 konteyner ixrac malı göndərəcək
Türkiyə xüsusi təyinatlıları Suriyada terrorçuları zərərsizləşdirib
Qazaxıstanda son sutkada koronavirusa 2 842 nəfər yoluxub
Fransada silah satışı ilə məşğul olan cinayətkar dəstə saxlanılıb
Avstriya 1 milyon doza Sputnik vaksini almaq niyyətindədir
Çində kömür mədənini su basıb, onlarla fəhlə təhlükədə qalıb
Fransada koronavirusa yoluxma hallarının sayı 5 milyonu ötüb
Yunanıstan sahillərində zəlzələ qeydə baş verib
Hindistanda avtobus dərəyə düşüb, azı 10 nəfər ölüb
Türkiyədə son sutkada koronavirusdan 32 539 nəfər sağalıb
Futbol üzrə İspaniya çempionatı: "Real" "Barselona"ya qalib gəldi
Türkiyə və Ukraynanın müdafiə nazirlərinin görüşü baş tutub
Dünyada koronavirusa yoluxanların sayı 134 milyonu ötüb - ÜST
Ağdamda ev yanıb (FOTO)
Türk Şurasının beynəlxalq nüfuzu artır - Azərbaycan türk dünyasının birləşdiricisi kimi...
Mingəçevir Dövlət Universitetində “Tələbə Vətənpərvərlik İnkişafı Mərkəzi” yaradılıb
“Yaşıl Marafon” çərçivəsində Bakı və Tərtərdə daha 1 225 ədəd müxtəlif cinsli ağac əkilib (FOTO)
İtaliyada son sutka ərzində koronavirusdan 344 nəfər ölüb
Myanmada toqquşmalarda ölənlərin sayı 701 nəfərə çatıb
Ermənistanın minalanmış ərazilərin xəritəsini verməməsi beynəlxalq hüququn növbəti pozuntusudur - Səfir
Bərdədə ağır avtomobil qəzası, xəsarət alanlar var
Latviya təhsil sahəsində Azərbaycanla əməkdaşlığın inkişafında maraqlıdır
Şəhid ailələrinə və vətən müharibəsi iştirakçılarına dövlət qayğısı bundan sonra da davam edəcək - Deputat
Şahzadə Filipin dəfn mərasiminin tarixi elan edilib
Goranboyda toy mərasimin keçirilməsinin qarşısı alınıb
Azercell-in “Kabinetim” mobil tətbiqi 1 mln yüklənməni aşdı
Azərbaycan COVID-19 pandemiyasına qarşı qlobal səyləri səfərbər edən ilk ölkələrdəndir - Tamam Cəfərova
Kürün aşağı axımında suyun duzluluğunun artması səbəbləri araşdırılır
İngiltərə futbol çempionatının lideri "Mançester Siti" "Lids"ə məğlub oldu
Gəncədə yaşayan rəssamların virtual sərgisi keçirilib (FOTO)
Ermənistandan mina sahələrinin xəritəsini tələb etməli olan müvafiq komissiyalar yaradılmalıdır - Rusiyalı politoloq
Bu gün Bakıda 550 küçə dezinfeksiya edilib
Azərbaycan startapı beynəlxalq proqramda iştirak edəcək
Türk Şurasının informasiya və media üzrə məsul rəsmiləri Fəxri Xiyaban və Şəhidlər Xiyabanını ziyarət ediblər (FOTO)
Azərbaycan nefti bahalaşır
Ukraynanın nüfuzlu “Kiev Diplomatic” jurnalında Azərbaycanla bağlı geniş məqalə dərc edilib (FOTO)
Hərbi polisin yaranmasının 29-cu ildönümü qeyd edilir (VİDEO)
Mingəçevirdə restoranda toy edənlər cərimələnib (FOTO/VİDEO)
Azərbaycanda COVID-19-a qarşı peyvənd olunanların SAYI açıqlandı
Macarıstan Türk Şurası ölkələrini vacib tərəfdaş hesab edir
Azərbaycanda 2 192 nəfər COVID-19-a yoluxub, 33 nəfər vəfat edib
Xəzər rayonunda ümümrayon iməcliyi və dezinfeksiya işləri aparılıb (FOTO)
Media sahəsində əməkdaşlığın daha da sistemləşdirilməsinin tərəfdarıyıq - Hikmət Hacıyev
Qubada Azərbaycan-Türkiyə qardaşlıq parkı salınacaq
Türk Şurası çərçivəsində Media Koordinasiya Komitəsi yaradılmalıdır - Prezidentin köməkçisi (VİDEO)
Kür çayında batan bacı-qardaşlardan birinin meyiti tapılıb
Son illərdə saxta əlillik təyinatının ləğvi nəticəsində əhəmiyyətli miqdarda dövlət vəsaitinə qənət olunub - Deputat
Qazaxıstan media və informasiya sahəsində Türk Şurası ölkələri ilə uğurla əməkdaşlıq edir
Özbəkistan Azərbaycanın azad edilmiş ərazilərinin bərpasında fəal iştirak etməyə hazırdır
Respublika çaylarında yaz-yay gursululuq dövründə gözlənilən vəziyyət AÇIQLANIB (FOTO)
“Media haqqında” yeni qanun layihəsi medianın inkişafına imkan verəcək - Hikmət Hacıyev
Azərbaycan Prezidentinin köməkçisi Türk Şurasının Baş katibi ilə görüşüb
Səudiyyə Ərəbistanında 3 hərbçi edam olunub
Biz əl-ələ verəcəyimiz halda, aşa bilməyəcəyimiz maneə olmadığını gördük - Fahrettin Altun
Azərbaycanın qələbəsi həm də türk dünyasının qələbəsidir - Hikmət Hacıyev
Qaxda yol polisi reyd keçirib (FOTO)
Türk dövlətlərinə qarşı saxta informasiya kampaniyaları aparılır - Prezidentin köməkçisi
MDU-da növbəti dəfə tibbi-profilaktik və dezinfeksiya işləri aparılıb (FOTO)
Azərbaycan türkdilli dövlətlər arasında əlaqələrin inkişafı üçün lazımi işləri görür - Hikmət Hacıyev
Türk dövlətləri ilə əməkdaşlığın inkişaf etdirilməsi məqsədilə yol xəritəsi hazırlanır
Türk dövlətləri bundan sonra da Azərbaycanın yanında olacaq - Bağdad Amreyev
Bakıda Türk Şurasının informasiya və media üzrə məsul rəsmilərinin toplantısı keçirilib - (FOTO/VİDEO)
“Əsas Məsələ”də Prezident İlham Əliyevin həftə ərzində keçiridyi yüksək səviyyəli görüşlər müzakirə olunub (VİDEO)
Sosial xidmətlərə ehtiyac səviyyəsini qiymətləndirmək məqsədilə onlayn sorğu keçirilir
Bütün xəbərlər