Zəfər Məmmədov: Rəqabət sahibkarın tənəzzülünə yox, biznesin inkişafına xidmət etməlidir

Zəfər Məmmədov: Rəqabət sahibkarın tənəzzülünə yox, biznesin inkişafına xidmət etməlidir

Bakı. Trend:

Trend 10 ildən artıqdır bir neçə şirkətə rəhbərlik edən iş adamı, "Zəfəroğlu inşaat"ın rəhbəri Zəfər Məmmədovun məqaləsini təqdim edir:

Rəqabət sahibkarın tənəzzülünə yox, biznesin inkişafına xidmət etməlidir

Çoxlarından fərqli olaraq dövlətin iqtisadiyyat üzərində nəzarətini zəruri sayıram. Yəni dövlət yeni-yeni formalaşan iqtisadiyyatın tənzimlənməsində maraqlı olmalıdır. Konkret təklifim ondan ibarətdir ki, İqtisadiyyat nazirliyinin tərkibində yeni bir şöbə yaradılsın və bu qurum sahibkarlıq fəaliyyətinin qeydə alınması ilə bağlı nəzarəti öz üzərinə götürsün.

Bu iş necə qurulacaq?

İqtisadiyyat nazirliyinin tərkibində yaradılacaq yeni qurum istənilən sahədə fəaliyyət göstərmək istəyən sahibkarın müraciətinə baxacaq. Əgər həmin sahədə kifayət qədər şirkət fəaliyyət göstərirsə, yəni tələbat yoxdursa sahibkara mənfi cavab verilir. Axı niyə tələb olmayan yerdə yeni şirkət yaradılıb, digər sahibkarların da fəaliyyətinə zərər yetirilməlidir? Kimlərsə deyə bilər ki, bu rəqabət mühitinə mənfi təsir göstərəcək. Amma mənim fikrim ondan ibarətdir ki, bu cür rəqabət şirkətləri möhkəmləndirmək əvəzinə onları məhvə aparır. İstənilən halda biznes tələb və təklif əsasında qurulur. Tələb olmadığı halda nəyisə təklif etmək isə özü ilə bərabər digərlərinin də biznesinə zərər vurmaq deməkdir.

Reallıq

Hər kəs yaşadığı ərazidə bir-birinə bitişik, qarşı-qarşıya yerləşən marketləri müşahidə edir. Misal üçün Xırdalanın mərkəzində 6 böyük şəbəkə marketinin fəaliyyət göstərdiyini deyə bilərik. Hansı ki, həmin ərazidə 2 və ya 3 böyük market artıqlaması ilə Xırdalan sakinlərinə xidmət göstərə bilər. Əlbəttə ki, bu cür rəqabət biznesin inkişafından daha çox, onun batmasına xidmət edir. Əgər dövlətin bu məsələlərə nəzarət edən qurumu fəaliyyət göstərsə, sahibkarları həmin ərazidə 4-cü 5-ci marketləri açmaqdan çəkindirər və həmin sahibkarları təlabat olan digər sahələrə yönəldər. Misal üçün xaricdən idxal edilən ərzaq məhsullarının istehsalı təklif edilə bilər. Bu həm ölkənin ərzaq təhlükəsizliyinin təmin edilməsi, həm yerli istehsalın inkişafı, həm də yeni iş yerlərinin açılması baxımından əvəzsiz addım olar.

Elektron xidmət

Düzdür dövlət başçısı lisenziyaların azaldılması və sahibkarların azad formada, istədiyi sahədə bizneslə məşğul olmalarına şərait yaradılmasına göstəriş verib. Bu özlüyündə çox mütərəqqi qərardır və iş adamlarının önünü kəsən bəzi neqativ halların qarşısının alınmasında müstəsna rol oynadı. Ona görə də biz yeni yaradılan qurumun elektron qaydada fəaliyyətinin təşkilini təklif edirik. Tutaq ki, yeni taksi şirkəti qurmaq istəyən sahibkar elektron qeydiyyata müraciət edir və bu zaman Bakı şəhəri üçün kifayət qədər taksi şirkətinin fəaliyyət göstərdiyi qeyd edilir. Elə elektron xidmət avtomatik olaraq həmin sahibkarın önünə tələbat olan digər oxşar sahələri çıxarır. Misal üçün bu məktəblilərin xüsusi avtobuslarla daşınması üçün şirkət ola bilər ki, günümüzdə buna həqiqətən də ehtiyac var.

Onu da təklif edirəm ki, bu şöbənin tərkibində kifayət qədər təcrübəli iqtisadçılar fəaliyyət göstərsin. Həmin mütəxəssislər müraciət edən sərmayədarlara qurmaq istədikləri şirkətə nə qədər tələbat olması, rəqibləri, riskləri və sairlə bağlı məlumat versin. Yəqin hər kəs paytaxtda uşaq baxçalarına böyük ehtiyac olduğunu bilir. Elə tələbatın olmağı iş adamlarını həmin sahəyə yönəlməyə şirnikləndirir. Lakin bəzi sahibkarlar heç bir marketinq araşdırması aparmadan, şəhərin tələbat olmayan, 7-8 baxçanın arasında öz baxçasını açır və təbii olaraq həm özünə, həm də partnyorlarına zərər vurur. Yeni yaradılan baxçaların standartlara cavab verməməsi isə məsələnin digər tərəfidir.

Nəzərə almaq lazımdır ki, çox vaxt sahibkarlar qurduğu biznesin amartizasiya xərclərini hesablamır. Yəni hər kəs biri-birinin bəhsinə eyni sahəyə yönəlir və nəticədə gəliri tədricən azalır. Bu da gələcəkdə vergidən yayınma hallarına gətirib çıxarır. Bu cür halların qarşısını isə yenə təklif etdiyimiz qurum ala bilər.

Razılaşaq ki, ətrafımıza nəzər saldıqda cəmi 7-8 xidmət sahəsini əhatə edən obyektlərə rast gəlirik. Ət və meyvə tərəvəz dükanları, bərbər, çay evləri, dönərxanalar və sair. Başqa nələr edə bilərik? Bununla bağlı heç kimdə fikir yoxdu. Əslində görüləcək alternativ işlər çoxdur. Misal üçün peşə məktəblərinin müasir iqtisadi sistemin tələblərinə cavab verməməsi iş axtaranlarla yanaşı, sahibkarların da işini çətinləşdirib. Bu gün texnologiyaya əsaslanan zaovd fabriklərin, dizayn şirkətlərinin, hətta xidmət sahəsinin tələblərə cavab verən işçilərə ehtiyacı var, lakin bu sahədə mütəxəssis hazırlayan peşə məktəblərimiz demək olar ki, yoxdur. Bir-birini təqlid edib, sonra da gəlirlərinin az olmasından şikayətlənməkdənsə bu boşluq doldurula bilər. Elə yaradılmasını təklif etdiyimiz qurumun əsas özəlliklərindən biri də təlabat olan alternativ sektorların elektron qaydada bazasının yaradılmasıdır.

Tənzimlənən iqtisadiyyatın dünya təcrübəsi

Çoxları fikirləşə bilər ki, biz mütərəqqi qərb iqtisadi modelindən uzaqlaşıb, keçmiş, tamamilə mərkəzdən idarə olunan sovet sistemini təklif edirik. Əsla. Bizim təklif etdiyimiz model dünyanın ən çox inkişaf etmiş ölkələrində də tətbiq edilir. İqtisadiyyatın dövlət tənzimlənməsinin daha çox inkişaf etmiş mexanizmi əsasən Qərbi Avropa ölkələrində - Fransa, Almaniya, Hollandiya, Skandinaviya ölkələri, Avstriya, İspaniya, eləcə də, Yaponiyada təşəkkül tapıb. Avropa ölkələrindən fərqli olaraq iqtisadiyyata dövlət müdaxiləsi ABŞ, Kanada, Avstraliya, kimi ölkələrdə məhdud sayıla bilər, amma nəzərə alaq ki, ABŞ-da 100-dən çox təşkilat və idarə müxtəlif səviyyələrdə iqtisadiyyatın tənzimlənməsilə məşğul olurlar. Hətta bu məqsədlə ildə 100 milyard dollardan çox vəsait sərf edilir.

Təklif etdiyim model ölkəmizdə həm iqtisadi inkişafa təkan verəcək, həm də iş adamlarının, onların bizneslərinin qorunmasında əvəzsiz rol oynayacaq. Bəli biz sahibkarların tamamilə əl-qolunun bağlanması və yalnız ona cızılan çərçivədə hərəkət etməsinin tərəfdarı deyilik. Biz ağılla idarə olunan sahibkarlığın və sistemin tərəfdarıyıq. O, sistem ki, iş adamları üçün yeni imkanlar yaradacaq. Unutmamalıyıq ki, dövlətin vəzifəsi ayrı-ayrı sahibkarların hüquqlarını müdafiə etməklə yanaşı, həm də ümumi sistemi qorumaqdır.

Latviya Azərbaycanlılarının “Azəri” Cəmiyyətinin İdarə Heyətinin sədri Prezident İlham Əliyevi təbrik edib
Latviya Azərbaycanlılarının “Azəri” Cəmiyyətinin İdarə Heyətinin sədri Prezident İlham Əliyevi təbrik edib
Qarabağ səmalarını artıq ay və ulduz bəzəyir - Ərdoğan
Qarabağ səmalarını artıq ay və ulduz bəzəyir - Ərdoğan
Prezidentə yazırlar: Siz Azərbaycan xalqına dayaqsınız
Prezidentə yazırlar: Siz Azərbaycan xalqına dayaqsınız
Loading Bars
Xəbər lenti
Latviya Azərbaycanlılarının “Azəri” Cəmiyyətinin İdarə Heyətinin sədri Prezident İlham Əliyevi təbrik edib
AŞF FİDE-yə müraciət ünvanlayıb
Qarabağ səmalarını artıq ay və ulduz bəzəyir - Ərdoğan
Sumqayıtda karantin qaydalarını pozaraq fəaliyyət göstərən tədris müəssisəsi aşkarlanıb (FOTO/VİDEO)
Kəlbəcərin sonsuz gözəlliyi (FOTO/VİDEO)
Prezidentə yazırlar: Siz Azərbaycan xalqına dayaqsınız
Mingəçevir Dövlət Universitetində turizm mövzusuna həsr olunan birgə layihənin IV modul təlimi keçirilib (FOTO)
İranın sabiq vitse-prezidenti həbs edildi
Ceyhun Bayramov və Sergey Lavrov arasında telefon danışığı olub
Bu şəhər və rayonlarda sərtləşdirilmiş xüsusi karantin rejiminin müddəti uzadıldı
Azərbaycanda 4323 nəfər COVID-19-a yoluxub, 2180 nəfər sağalıb, 42 nəfər vəfat edib
“The New York Times” qəzetində Ağdamın Çıraqlı kəndi barədə məqalə dərc edilib
"Qarabağ"ın daha 5 futbolçusunda koronavirus aşkarlandı
İraq Türkmən Cəbhəsinin sədri Prezident İlham Əliyevi təbrik edib
Müdafiə Nazirliyinin nəzdində sutka ərzində fasiləsiz qaynar telefon xətləri fəaliyyət göstərir
Yerevanda növbəti etiraz aksiyası başlayıb
Polşada fermerlər traktorlarla yolu bağladı
AzəriMed QSC-nin əməkdaşı İlkin Ağakişiyev şəhidlik zirvəsinə ucaldı
Diaspor rəhbəri niderlandlı antropoloqa tarixi faktlara əsaslanan tutarlı cavab verib
Ermənilər terrorçunu Xudavəng monastırına rəhbər təyin etmişdilər - Rusiya KİV
İranda koronavirusdan ölənlərin sayı 50 min nəfəri keçdi
"Napoli"nin stadionuna Maradonanın adı verilib
Belarus portalında Azərbaycanın Vətən müharibəsində Zəfər qazanması barədə məqalə dərc edilib
RİİB-in təşəbbüsü ilə Könüllülər himni hazırlanıb (VİDEO)
Koronavirus xəstəsi ictimai yerdə saxlanılıb (FOTO)
Alban-udin xristian provaslav icmasının sədr müavini Xudavəng monastırına vaiz təyin olunub
50 gün idi itkin düşən gənc şəhid kimi qayıtdı (FOTO)
Gəncədə dezinfeksiya aparılıb (FOTO)
6 şəhər və rayonda şəhid ailələri və müharibə əlillərinə ev verilib (FOTO)
Qohumunun evindən oğurluq edən şəxs saxlanılıb
İqtidarın siyasi dialoq təşəbbüslərinin praktiki nəticələri göz qabağındadır (FOTO)
Mənzildən naməlum meyit tapılıb
İspaniya mediasında Azərbaycan həqiqətlərindən danışılıb
“Regional İnkişaf” İctimai Birliyinin ölkə üzrə könüllülərinin onlayn görüşü keçirilib (FOTO)
“Suqovuşan” elektrik stansiyaları 3 ay ərzində istismara veriləcək (VİDEO)
Sabahın hava proqnozu açıqlanıb
"Könüllülər ili”nə həsr olunmuş poçt markası hazırlanıb (FOTO)
"Meliorasiya və Su Təsərrüfatı" 1,26 miyon manatlıq müqavilə imzalayıb
Rusiyada yenidən koronavirusa rekord yoluxma qeydə alındı
Azərbaycan nefti bahalaşır
Bütövləşən Azərbaycan - 44 günlük Zəfər Salnaməmiz (FOTO/VİDEO)
Təkcə Qarabağ deyil, xalqın 90-cı illərdə dövlətinə sarsılmış inamı geri qayıtdı - Tarixçi
Ermənilər monastrdakı bütün əşyaları məhv ediblər - Xudavəng monastrına təyin olunan vaiz
Ermənistan terroru nəticəsində həlak olan 94 mülki şəxsə şəhid statusu verilib və aylıq ödənişlər təyin olunub
Gələn ilin bayram günləri müəyyənləşib
Könüllülər üçün xüsusi təklif!
İnsanlar qaydalara ciddi riayət etməsə, bizi daha çətin vəziyyət gözləyir - Deputat
Prokurorluq daha 3 COVİD - 19 xəstəsinə cinayət işi başladı
KOB könüllülərinin “Könüllülər ili”nə töhfəsi
Vəkillər Kollegiyası erməni təcavüzü ilə bağlı 230 beynəlxalq təşkilata müraciət etdi
DİN-nin şəhid baş leytenantı Kamran Kazımov (FOTO)
Zərdabda yaşayış yerini tərk edən daha bir COVİD-19 xəstəsi barədə cinayət işi başlandı (VİDEO)
Bakıda 25 yaşlı COVİD 19 xəstəsi barədə cinayət işi başlandı (VİDEO)
Qarabağ Azərbaycanın və Cənubi Qafqazın aparıcı İT mərkəzinə çevrilə bilər
Bərdədə evi tərk edən aktiv koronavirus xəstəsinə cinayət işi başlandı
Bakıda ad günü keçirən qızlar və restoran sahibi cərimələndi (VİDEO)
Xudavəng monastırının dini varisləri geri qayıtdı - Monastıra vaiz təyin olundu (VİDEO)
İctimai yerlərdə aşkarlanan daha 9 koronavirus xəstəsi barədə cinayət işi başlandı
Bu il Azərbaycana idxal edilən əsas məhsulların siyahısı açıqlanıb
Moskvada koronavirusdan peyvəndləmə başlayıb
“Lexus” hasara çırpılaraq yandı
Göyçayda yaşadığı ünvanı tərk edən koronavirus xəstəsi saxlanıb
Bizim üçün qorxu deyilən şey yox idi, ölümdən belə qorxmurduq - Qarabağ qazisi
ABŞ "TikTok"un amerikan seqmentinin son satış tarixini uzatmamağa qərar verdi
Limandakı partlayışdan sonra Beyrutun bərpası 2,5 milyard dollara başa gələcək
TAP 2021-ci ildə boru kəmərinin buraxılış gücünün artırılması məqsədilə sınaq keçirəcək
Renuarın rəsm əsəri 1,18 milyon dollara satıldı
Tayson və Cons arasındakı döyüşdən əldə edilən qazanc açıqlandı
Aİ və Britaniya Brexit mövzusunda razılığa gələ bilmədilər
Avstriyanın sabiq maliyyə naziri korrupsiyaya görə 8 il həbs cəzasına məhkum edildi
ABŞ hərbçiləri Somalini tərk edir
ÜST: Dünyada koronavirusa yoluxanların sayı 628 mindən çox artıb
Azərbaycan könüllüləri portalının təqdimatı keçirilib (FOTO)
Moskvada son sutkada 6 868 koronavirusa yoluxma halı aşkarlanıb
ABŞ-ın paytaxtı Vaşinqton şəhərində Vətən müharibəsi şəhidlərinin anım mərasimi keçirilib (FOTO)
ABŞ bir sıra Çin rəsmilərinə viza məhdudiyyətləri tətbiq edir
Azərbaycan Texniki Universiteti və Mingəçevir Dövlət Universitetinin birgə təşkilatçılığı ilə növbəti nəzəri-praktiki seminar keçirilib (FOTO)
Heydər Əliyev Mərkəzi, “Alov qüllələri” və Bakı Olimpiya Stadionu Azərbaycan bayrağı ilə işıqlandırılıb (FOTO)
Samux rayonunda evdə partıayış olub
Estoniya prezidenti özünü təcrid edir
Türkiyədə koronavirusdan sağalanların sayı 423 mini keçib
Silahlı Qüvvələrin Yardım Fonduna daxil olan vəsaitin miqdarı açıqlanıb
Ailəmin kədərini görmək istəməzdim - Şəhidlə olmayan müsahibə
Karantin qaydalarını pozaraq toy məclisi təşkil edən şəxslər həbs edilib
ABŞ və Kanadanın Buxara Yəhudiləri Konqresinin prezidenti Azərbaycanın dövlət başçısını təbrik edib
Ali Baş Komandan Vətən Müharibəsində minimal itkilərlə zəfər qazanmaq strategiyasını uğurla həyata keçirdi - İsa Həbibbəyli
Özbəkistan mediası Ermənistanın Qarabağda törətdiyi ekoloji terrordan yazıb
Qusarda ağacların kəsilməsi ilə bağlı araşdırma aparılır
“Qlobal Müdafiə Texnologiyaları Hakatonu”na start verilib
“Azərbaycan Könüllülərinin III Həmrəylik Forumu”na start verildi (FOTO)
Uşaqların müharibə cinayətlərinin qurbanı olması qəbulolunmazdır - UNİCEF-in icraçı direktoru
Ceyhun Bayramov bolqarıstanlı həmkarı ilə telefonla danışıb
SOCAR Ukraynada fəaliyyətini genişləndirir
Pandemiya şəraitinin zəruri qayda və tələblərinə əməl edilməsi vacibdir - Nazirlik
Nyu-Yorkda Vətən müharibəsi şəhidləri anılıb
44 günlük müharibə bizə asan gəlsə də, bu, düşünüldüyü kimi deyil - Hərbi ekspert
ABŞ-da koronavirusa yoluxma rekordu qeydə alındı
Gömrük əməkdaşları Vətən müharibəsi şəhidlərinin əziz xatirəsini yad ediblər (FOTO)
Dağlıq Qarabağı dövlət kimi tanımaq qərarı verən parlament yalnız fransız nağıllarında yer ala bilər - Mustafa Şentop
Azərbaycan ordusu dünya reytinqlərində daha da irəliləyəcək - Deputat
Bütün xəbərlər