Balın tərkibi və saxta balın insan orqanizmi üçün təhlükəsi

Balın tərkibi və saxta balın insan orqanizmi üçün təhlükəsi

Bakı. Trend:

Bal tərkibi çoxsaylı mineral və vitaminlərlə zəngin olan təam, saysız-hesabsız müalicəvi xüsusiyyətlərini özündə daşıyan qiymətli nemətdir.

Trend Azərbaycan Qida Təhlükəsizilyi Agentliyinə istinadən xəbər verir ki, can dərmanı hesab olunan balın 40-dək növü var. Rəngi və dadı isə tərkibindəki çiçək və otlardan asılı olaraq dəyişir. Tərkibində 13-20 % su, 80 %-dən çox karbohidrat, 0,4 % zülal, 0,3 % kül var. Bundan başqa, üzvi turşular, fermentlər, mineral və vitaminlərlə zənginliyi balı min bir dərdin dərmanına çevirib. Tədqiqatçılar balın sağlamlığa olan bəzi əsas faydalarının onun antioksidan tərkibindən qaynaqlandığını bildirilər. Təbii bal fitokimyəvi maddələr, flavonoidlər və askorbin turşusu da daxil olmaqla antioksidan rolunu oynayan bir sıra birləşmələri ehtiva edir. Antioksidantlar sərbəst radikalları təmizləyərək bədəndəki oksidləşdirici stresi azaldır. Alimlər, xərçəng daxil olmaqla, bir sıra xroniki xəstəliklərin əmələ gəlməsini oksidləşdirici streslə əlaqələndirdilər.

Bal həm də təbii bir antibakterial və antimikrobiyal vasitədir. Tərkibində hidrogen peroksid və qlükoza oksidaz var və aşağı pH səviyyəsinə malikdir. Buna görə də zərərli bakteriya və göbələkləri məhv edə bilər. Həm də unikal kimyəvi tərkibi səbəbindən maya göbələkləri və ya bakteriyaların böyüməsinə kömək etmir, antibakterial təsiri sayəsində insanlar onu yaraları təmizləmək üçün istifadə edə bilərlər. Bəzən məhsulun tərkibində bakteriya, kif və maya göbələklərinə də rast gəlinir. Xoşbəxtlikdən bakteriya və mikrobların çoxu balda böyüyə və çoxala bilmir, lakin spor əmələgətirən mikroorqanizmlər (Bacillus cereus, Clostridium perfringens) məhsulun tərkibində uzun müddət yaşaya bilər.

Sağlamlığa olan faydaları ilə yanaşı, dadlandırıcı və qoruyucu kimi qənnadı sənayesində də geniş istifadə olunur. Bal seçiminə həmişə diqqətlə yanaşmaq lazımdır. Yalnız keyfiyyətli, təbii məhsul orqanizmə faydalı ola bilər. Satışda “bal” adı ilə geniş çeşiddə, zövqlə etiketlənmiş bankalar görmək olur. Saxta bal xoşagəlməz yan təsirlərə, müxtəlif xəstəliklərin meydana gəlməsinə səbəb ola bilər. Saxta balın bir sıra orqanoleptik xüsusiyyətləri təbii balla oxşar olsa da, keyfiyyətli məhsulun tərkibində fermentlər, çiçək tozu və dekstrinlər var. Saxta bal hazırlanarkən şəkərli məhsul (yemiş, qarpız, şəkər qamışı və şəkər çuğunduru), təbii (dazı otu, çay dəmləməsi, zəfəran), yaxud süni rəngləndiricilər istifadə olunur. Hazırlanmış belə məhsula dadının təbii bala uyğunlaşdırılması üçün az miqdarda xalis bal da qatılır. Araşdırmalar nəticəsində müəyyən olunmuşdur ki, təbii bal və şəkəri ayıran çox mühüm fərqlər vardır. Şəkər həzm sistemində parçalanaraq qana keçir, lakin təbii bal parçalanmadan sürətli şəkildə qana qarışa bilir.

Şəkər tərkibli saxta məhsul qaraciyərin bəzi funksiyalarının pozulmasına səbəb olur. Bundan başqa, aktiv həyat tərzi keçirməyən insanın normadan artıq şəkər qəbulu bir çox xəstəliklərin inkişafına təkan verə bilər. Bu amil məhz xərçəng hüceyrələrinin yaranması, qaraciyər piylənməsi, depressiya və psixi pozğunluqlar, diabet xəstəliyi, normadan artıq çəki, damar tıxanıqlığı, uşaqlarda böyümə hormonlarının ifrazının ləngiməsi və orqanizmin hormonal balansının pozulması, uşaqlarda diqqət dağınıqlığı, dişlərin çürüməsi və buna bağlı böyrək və bağırsaq iltihablanmaları, orqanizmin immun sisteminin zəifləməsi üçün risk faktorudur.

Saxta balı həqiqi baldan ayırmaq üçün el arasında bir çox sınaqlar mövcuddur. Mütəxəssislərin fikrincə, istehlakçıların məhsulun qoxusuna, rənginə və dadına baxaraq keyfiyyətli olub-olmamasını ayırd edə bilməsi mümkün deyil. Təbii məhsulu laborator müayinə nəticəsində mütəxəssislər ayırd edə bilərlər. Balın keyfiyyətini müəyyən etmək üçün laboratoriyada bir sıra keyfiyyət və təhlükəsizlik göstəriciləri üzrə müayinələr aparılır. Bunlardan orqanoleptik göstəricilər, reduksiyaedici şəkər, suyun kütlə payı, diastaza ədədi, qlükoza, fruktoza, saxaroza miqdarı, elektrik keçiriciliyinin səviyyəsi, hidroksimetilfurfurolun miqdarı (HMF), hidroksimetilfurfurolun keyfiyyət analizi, mexaniki qarışıqlar, qıcqırma əlaməti, sərbəst turşuluq, eyni zamanda ağır metallar, radionüklotiodlər, pestisid qalıqları, antibiotik qalıqları və s. sınaqları həyata keçirilir.

Balın keyfiyyətini aşağı salan ən vacib göstəricilərdən biri də hidroksimetilfurfurolun (HMF) miqdarıdır. Balın uzun müddət yüksək temperaturda isidilməsi və ya uzun müddət düzgün olmayan şəraitdə saxlanılması balın qida dəyərinin azalmasına və HMF miqdarının yüksəlməsinə səbəb olur. HMF miqdarının yüksəlməsi balın rəngində və qoxusunda istənilməyən dəyişikliklərə səbəb olur. Eyni zamanda HMF-bal arıları üzərində zərərli təsirə səbəb olur. Belə ki, ucuz olduğu üçün arı qidalanmasında istifadə olunan yüksək fruktoza tərkibli qarğıdalı nişastası şərbətləri də yüksək temperatura məruz qaldıqda HMF əmələ gətirir. HMF-in miqdarı Fruktozanın miqdarı ilə mütənasib olaraq artır.

Tədqiqatlar göstərir ki, HMF yüksək miqdarda qəbul edildikdə yuxarı tənəffüs yolları, göz, dəri və selikli qişanı qıcıqlandıra bilər. Bundan başqa sitotoksik, genotoksik və kansoregen təsir göstərən bu komponent DNT zəncirinə təsir edərək, tək və cüt zəncir qırılması, DNT – zülalın çarpaz bağlanması kimi fəsadlara səbəb olur.

Nursultan Nazarbayev helikopter qəzasına görə Prezident İlham Əliyevə başsağlığı verib
Nursultan Nazarbayev helikopter qəzasına görə Prezident İlham Əliyevə başsağlığı verib
Prezident İlham Əliyev Nursultan Nazarbayevə zəng edib
Prezident İlham Əliyev Nursultan Nazarbayevə zəng edib
Belarus səfirliyi Azərbaycana başsağlığı verib
Belarus səfirliyi Azərbaycana başsağlığı verib
Loading Bars
Xəbər lenti
Helikopter qəzasında şəhid olanların cənazələri təhvil verildi (FOTO)
Daha 60-a yaxın məhkuma amnistiya aktı şamil olunub (FOTO)
Dekabr ayında hava necə olacaq? - AÇIQLAMA
Dənizçilərə sertifikatların verilməsi prosesi sadələşdirilib
Azər Türk Bank kredit kampaniyasının müddətini uzadıb
Nursultan Nazarbayev helikopter qəzasına görə Prezident İlham Əliyevə başsağlığı verib
AccessBank Qarabağın dirçəlişinə dəstək olur (FOTO)
Prezident İlham Əliyev Nursultan Nazarbayevə zəng edib
Könül Nurullayeva beynəlxalq tədbirdə Azərbaycanda qadınların ictimai-siyasi fəallığından danışıb (VİDEO)
Bir ildə Azərbaycanda 7600-dən çox şəxs insultdan ölüb - Nazirlik
Ağcabədidə 40-dan çox qanunsuz heyvan kəsimi məntəqəsi aşkarlanıb (FOTO)
Bakıda tanışını vuraraq xəsarət yetirən şəxs tutulub
Belarus səfirliyi Azərbaycana başsağlığı verib
Helikopter qəzasında şəhid olanların cənazələri ailələrinə təhvil verilib (FOTO/VİDEO)
Rusiya səfirliyi helikopter qəzası ilə bağlı Azərbaycana başsağlığı verib
Britaniya səfiri Tərtərdə minatəmizləmə işləri ilə tanış olub (FOTO)
ABŞ səfiri Azərbaycana başsağlığı verib
Azərbaycan nefti ucuzlaşıb
Ötən gün toylarda karantini pozan 9 nəfər cərimələnib
Laçın Şərqi Zəngəzurun ən abad guşələrindən birinə çevriləcək - Kamaləddin Qafarov
Beyləqanda polis güllələndi
Ceyhun Bayramov ATƏT xarici işlər nazirlərinin iclasında iştirak edəcək
Masallıda evdən çıxan iki koronavirus xəstəsi saxlanılıb (FOTO)
Xarici valyutaların manata qarşı məzənnələri
Göygöldə “fizika müəllimi” və cinayətkar dəstəsi saxlanılıb (FOTO/VİDEO)
Azərbaycanın neft ixracı azalıb
Ötən gün borca görə 49 nəfər saxlanılıb
Ötən gün küçədə 8 koronavirus xəstəsi aşkarlanıb
Şükürbəyli-Cəbrayıl-Hadrut avtomobil yoluna asfalt örtüyünün döşənməsinə başlanılıb (FOTO)
Laçına suyun verilməsi təmin edilib
"Omikron" ştammı yoluxmaları artıra bilər - İnfeksionist
Göygöldə “fizika müəllimi” və cinayətkar dəstəsi ifşa edilib (FOTO)
NASA astronavtlarının açıq kosmosa çıxma tarixi məlum olub
Braziliyada "omikron" ştammının ilk halları təsdiqlənib
ABŞ-da mütəxəssislər COVID-19-a qarşı dərmanın istifadəsinə icazə verməyi tövsiyə edib
Meksikanın şərqində qaz partlayışı olub, yaşayış binası tamamilə dağılıb
ABŞ-da məktəbdə atışma nəticəsində xəsarət alanların sayı 8-ə çatıb
ÜST xaricə səyahətə tam qadağa ilə "omikron" ştammını dayandırmağı qeyri-mümkün hesab edib
Avropada "omikron" ştammı ilə 44 yoluxma halı qeydə alınıb
ABŞ-da məktəbdə atışma olub, 3 nəfər həlak olub
Azərbaycanda baş verən helikopter qəzası ürəyimizi parçaladı - Selcuk Bayraktar
Aİ nümayəndəliyinin rəhbəri helikopterin qəzaya uğraması ilə bağlı Azərbaycana başsağlığı verib
Laçının işğaldan azad edilməsindən bir il ötür (VİDEO)
Türkdilli ölkələrin əlaqələri yeni mərhələdə (VİDEO)
İtaliyanın Azərbaycandakı səfirliyi helikopter qəzası ilə bağlı başsağlığı verib
Brüssel görüşündən gözləntilər nələrdir? - “Əsas məsələ”də MÜZAKİRƏ (FOTO/VİDEO)
STAR neft emalı zavodu idxalını azaldıb
Qəzaya uğrayan helikopter 24 nəfərlik olub
Güclü duman səbəbindən AZAL-ın təyyarəsi hava limanına qayıtmağa məcbur olub
BMT-nin Azərbaycandakı rezident əlaqələndiricisi helikopter qəzası ilə bağlı başsağlığı verib
Azərbaycanın qeyri-neft ixracı 42 faiz artıb
“Azərkosmos”un xidmət ixracından gəliri 40 milyon dollara yaxınlaşıb
Fransanın Azərbaycandakı səfiri helikopter qəzası ilə bağlı başsağlığı verib
Azərbaycan qaz ixracını 34 faiz artırıb
Britaniya səfiri helikopter qəzasına görə Azərbaycana başsağlığı verib
Bu il dünya ticarəti 23 faiz artacaq - BMT
Gömrük təmsilçiliyi fəaliyyətilə məşğul olan şirkətlərin mütəxəssisləri üçün imtahan keçirilib (FOTO)
Fidan Hüseynova İnformatika üzrə beynəlxalq olimpiadada gümüş qazandı
Rəcəb Tayyib Ərdoğan Prezident İlham Əliyevə telefonla zəng edib
Helikopter qəzasına səbəb kimi hər hansısa kənar təsirdən söhbət gedə bilməz - Elçin Quliyev
Milli Məclisin növbəti iclasının vaxtı və gündəliyi açıqlanıb
Prezident İlham Əliyev və birinci xanım Mehriban Əliyeva helikopter qəzasında həlak olanların dəfni ilə bağlı müvafiq tapşırıqlar verib
Prezident İlham Əliyev helikopterin qəzaya uğraması ilə bağlı ətraflı araşdırma aparılmasını tapşırıb
Helikopter qəzasında həlak olanlara şəhid statusu veriləcək - DSX rəisi (VİDEO)
İran XİN helikopter qəzası ilə bağlı ölkəmizə başsağlığı verib
Əlahiddə Ümumqoşun Orduda döyüş atışlı taktiki təlimlər keçirilib (FOTO/VİDEO)
Helikopter qəzası ilə bağlı yaradılan istintaq qrupu Sənan Paşayevin icraatına verilib
Mətbuat Şurası Tofiq Yusifin vəfatı ilə bağlı nekroloq yayıb
Milli Məclisdə narkomaniya ilə mübarizəyə dair dinləmə keçirilib (FOTO)
Helikopter qəzası ilə bağlı şahidlər dindirilir - Baş Prokurorluq
Türk Dövlətləri Təşkilatı Azərbaycana başsağlığı verib
Qəzaya uğrayan hərbi helikopterin qara qutusu tapılıb
İsrail səfiri Azərbaycana başsağlığı verib
Əlaqələndirmə Qərargahının ötən bir illik fəaliyyətinin yekunlarına və qarşıda duran vəzifələrə həsr olunmuş iclası keçirilib (FOTO)
Helikopterin qəzaya uğramasında hər hansı kənar müdaxilənin olması istisna edilir - Baş Prokurorluq
600 min manatı Şamxal Həsənliyə vermişəm - Vüqar Səfərlinin məhkəməsindən
Hulusi Akar Zakir Həsənov və Elçin Quliyevə başsağlığı verib
Daha 4 müəssisədə pozuntular aşkarlanıb
Binəli Yıldırım helikopter qəzası ilə bağlı başsağlığı verib
Dekabrın 1-nə USD/AZN rəsmi məzənnəsi
Bakıda mülki geyimli polislər maskadan istifadə etməyənlərə qarşı reydlər keçirib (VİDEO)
Prokuror Zakir Sultanova 12 il cəza istədi
“Xalq cəbhəsi” qəzetinin 20 illiyinə həsr olunmuş toplantı keçirilib (FOTO)
Ermənistanın mina xəritələrini Azərbaycana tam verməməsi ciddi problem yaradır - Hərbi ekspert
Əziz Sancar Diasporla İş üzrə Dövlət Komitəsində olub (FOTO)
Vahid əlaqələndirmə mərkəzlərinə 4 mindən çox müraciət olub
Bəzi avtobusların hərəkət sxemlərində dəyişiklik edildi
Ceyhun Bayramovla Mövlud Çavuşoğlu arasında telefon danışığı olub
Lənkəranda “EU4Lankaran” proqramının rəsmi açılış mərasimi olub
Hərbi helikopterin qəzaya uğradığı yerdən görüntülər (FOTO/VİDEO)
Azərbaycanda COVID-19 əleyhinə peyvənd olunanların sayı açıqlanıb
Azərbaycanda 1 678 nəfər COVID-19-a yoluxub, 23 nəfər ölüb
Azərbaycan dili fənni üzrə sınaq imtahanı keçiriləcək
İran hərbi helikopter qəzası ilə bağlı Azərbaycana başsağlığı verib
DSX-nin hərbi helikopterinin qəzaya uğraması ilə bağlı cinayət işi açılıb
Bakıda daha bir orta məktəb distant tədrisə keçib
Helikopter qəzasında 14 nəfər həlak olub - ADLAR
Prezident İlham Əliyev və birinci xanım Mehriban Əliyeva hərbi helikopterin qəzaya uğraması nəticəsində həlak olanların ailələrinə başsağlığı verib
İşğaldan azad edilmiş ərazilərdə Pakistan şirkətlərinin iştirakı barədə müzakirə aparılıb (FOTO)
Paşa Bankın onlayn biznes krediti zirvədədir!
Bütün xəbərlər