Bakı. Trend:
VMedia YouTube kanalında (https://www.youtube.com/watch?v=_pBHuzt2wmI) "Urbisid İrəvanı necə formalaşdırdı: Makronun gözardı etdiyi tarix" adlı yeni film yayımlanıb. Filmdə İrəvanın tarixi görünüşü və 20-ci əsrdə transformasiyası araşdırılır.
Video Fransa Prezidenti Emmanuel Makronun İrəvana son səfərindən ilhamlanıb. Səfər zamanı Fransa lideri Ermənistanın Baş naziri Nikol Paşinyanla birlikdə şəhərdə gəzib, səhər qaçışına çıxıb və Şarl Aznavurun "La Bohème" əsərini ifa edib.
Məqalənin müəllifləri qeyd edirlər ki, Fransa nümayəndə heyətinin qaldığı Marriott Oteli keçmiş İrəvan Qalası və Sərdar Sarayının yerində yerləşir. Qala XVI əsrin əvvəllərində Şah İsmayıl Səfəvinin əmri ilə tikilib və Sovet dövrünə qədər, sonra isə tamamilə sökülənə qədər mövcud olub.
Filmdə tarixi mənbələrdən, o cümlədən Frans Rubo və Şahzadə Qriqori Qaqarinin rəsmlərindən, arxiv fotoşəkillərindən, qravürlərdən və 19-cu əsrə aid litoqrafiyalardan istifadə olunur. Bu materiallarda müasir İrəvan ərazisində mövcud olan İrəvan qalası, Xan sarayı, məscidlər və digər memarlıq abidələri təsvir olunur.
Filmdə şəhərin tarixi görünüşünün Sovet dövründə necə əhəmiyyətli dəyişikliklərə məruz qaldığı araşdırılır. Xüsusilə, qalanın, Xan sarayının və şəhərin əksər məscidlərinin yoxa çıxması qeyd olunur. Makronun səfərindən başlanğıc nöqtəsi kimi istifadə edən rejissorlar uzun müddət diqqətdən kənarda qalanı - bir vaxtlar rəssamlar, əsgərlər və səyyahlar tərəfindən şərq möcüzəsi kimi təsvir edilən bir yerin demək olar ki, tamamilə yoxa çıxmasını araşdırırlar.
Videoda həmçinin Paris və İrəvan tarixi memarlığının müqayisəsi də vurğulanır. Müəlliflər qeyd edirlər ki, Fransa paytaxtının bir çox əraziləri orijinal memarlıq görünüşünü qoruyub saxlayıb, İrəvanın tarixi irsinin əhəmiyyətli bir hissəsi isə itirilib.
