Azərbaycan ABŞ -la güzəştli ticarət rejimi əldə etməyə can atır: iqtisadi inkişaf naziri ilə müsahibə

Azərbaycan, Bakı, 25 iyun/ Trend , müxbir İ.Xəlilova/ Norveç 2008-ci ilin əvvəlindən Azərbaycana münasibətdə güzəştli ticarət rejimi tətbiq edir. Bu ölkənin Mərkəzləşdirilmiş Preferensiyalar Sisteminə (GSP) qoşulması nəticəsində mümkün olub. Azərbaycan ümd edir ki, ABŞ da analoji addım atacaq və bununla əlaqədar müvafiq müraciət artıq göndərilib. Azərbaycanın iqtisadi inkişaf naziri Heydər Babayev Trend -a müsahibəsində bu və digər planlar barədə məlumat verib:

- Zəhmət olmasa, Mərkəzləşdirilmiş Preferensiyalar Sistemindən danışın və onun Azərbaycan üçün faydası nədədir?

- GSP, əsasən, inkişaf etmiş ölkələrin inkişafda olan ölkələrə təqdim etdikləri güzəştlər sistemidir. O, ölkəyə müəyyən malları inkişaf etmiş ölkəyə rüsumsuz və aşağı rüsumlarla ixrac etməyə imkan verir. GSP-də üzvlük ikitərəfli ticarət münasibətlərinin inkişafında böyük rol oynayır. Bu onunla izah olunur ki, bu halda ticarətə təsir edən bütün amillər nəzərə alınır. Bir sıra ölkələr kimi, Azərbaycanın da ÜTT-in üzvü olmadığını nəzərə almaqla, GSP Proqramı bizim ölkəmiz üçün istisna əhəmiyyət daşıyır.

Azərbaycan üçün qeyri-neft sektorunun inkişafı çox vacibdir və bu sektorun inkişafının əsas şərtlərindən biri Azərbaycanda istehsal olunmuş malların xarici bazarlara çıxarılmasının asanlaşdırılmasıdır. Azərbaycanın GSP Proqramına daxil edilməsi bizim ölkənin dünya təsərrüfatına inteqrasiyasında əsas vasitələrdən biri kimi çıxış edir.

- Bu gün hansı ölkələr bu sistemi tətbiq edir və onlardan hansında Azərbaycan benefisiar ölkə statusuna malikdir?

- Ümumilikdə Aİ-dən əlavə, daha on ölkə GSP-ni təqdim edir. Azərbaycan yalnız Avropa İttifaqı, Kanada, Yaponiya, Türkiyə, Norveç və İsveçrənin preferensiyalar sisteminə daxil edilib. Lakin bizim ölkəmiz hazırda Avstraliya, Yeni Zelandiya və ABŞ-ın GSP proqramlarından istifadə edə bilməz. Eyni zamanda, MDB-nin Rusiya və Belarus kimi ölkələri də GPS təqdim edirlər. Lakin, bu ölkələrlə münasibətlərdə azad ticarət rejimi tətbiq olunduğundan, hansısa üstünlüklərə heç bir zərurət yoxdur.

- Azərbaycanın ABŞ - ın GSP Proqramına qoşulmasında hansı maneələr mövccudur?

- ABŞ-ın GSP Proqramına qoşulmağın meyarlarından biri əqli mülkiyyət hüquqları ilə bağlıdır. Yeri gəlmişkən qeyd edim ki, ABŞ-ın Ticarət Nümayəndəliyi hər il əqli mülkiyyət hüquqlarının müdafiəsi haqqında müəyyən siyahılar yayır. Bu siyahılarda üç kateqroiya öz əksini tapır: müşahidə siyahısı, müşahidənin prioritet siyahısı və prioritet xarici ölkə. Onları "qara siyahı" da adlandırırlar və aydındır ki, heç bir ölkə adının bu siyahılara daxil edilməsini istəməz. Azərbaycan və Qazaxıstan 2005-2006-cı illərdə müəyyən beynəlxalq sazişlərə qoşulduqdan sonra "müşahidə siyahısından" çıxarılsa da, bizim ölkəmiz, Qazaxıstandan fərqli olaraq, ABŞ-ın GSP Proqramına daxil edilməyib.

GSP Proqramına qoşulmaq üzrə digər meyar beynəlxalq terrorizmə münasibətlə bağlıdır. Azərbaycan hökuməti terrorla mübarizədə nəzərəçarpacaq işlər görüb ki, bu da ABŞ Dövlət Departamentinin 2007-ci ildə dünya ölkələrində terrorizmlə mübarizənin vəziyyəti ilə bağlı illik hesabatında öz əksini tapıb. Qeyd edim ki, SSRİ dağıldıqdan sonra Azərbaycan özü erməni terroruna məruz qalıb və terrorla mübarizədə beynəlxalq əməkdaşlığın əhəmiyyətini çox yaxşı dərk edir.

Əsas meyarlardan biri BFV və ÜTT-ə üzvlükdür. Azərbaycan 1992-ci il sentyabrın 18 - dən BVF-in üzvüdür və bu təşkilatla səmərəli əməkdaşlığı davam etdirir. Bundan əlavə, Azərbaycan, MDB -nin ABŞ-ın GSP Proqramına daxil edilmiş bir sıra ölkələri kimi, (Qazaxıstan, Rusiya) ÜTT-ə üzvlüklə bağlı səyləri davam etdirir. ÜTT-ə üzvlük prosesində Azərbaycan iqtisadiyyatın daha çox liberallaşdırılması üçün müəyyən addımlar atır və ABŞ -la ikitərəfli danışıqları davam etdirir.

- Cekson-Venik düzəlişinin ləğvindən sonra Azərbaycanın ABŞ tərəfindən bu Proqrama daxil edilməsi nə dərəcədə realdır?

- Sovet İttifaqı zamanı Müstəqillik Aktına daxil edilmiş bu düzəlişə əsasən, ABŞ Azərbaycanla ikitərəfli ticarətdə məhdudiyyətlər tətbiq etmək hüququna malikdir. Bu düzəlişin qüvvədə qalması gələcəkdə Azərbaycanın ÜTT-də üzvlükdən istifadə imkanlarını məhdudlaşdıra bilər. Yanvarın sonunda İndiana ştatından ABŞ senatorı Riçard Luqar Azərbaycan və Qazaxıstana münasibətdə Cekson-Venik düzəlişini ləğv etməyi təklif edib. Bütün bunlarla yanaşı, Cekson-Venik düzəlişinin tətbiq olunduğu Qazaxıstan benefisiar kimi ABŞ-ın GSP Proqramına daxil ola bilib və bu bizə düzəlişin ləğvini gözləmədən, ölkəmizin GSP Proqramına daxil olması üzrə səylərimizi gücləndirməyə əsas verir. Bu sistemdən fayda götürmək üçün, ilk növbədə, ABŞ -ın Ticarət nümayəndəliyinə müraciət etmək lazımdır.

Azərbaycan hələ 2004-cü ildə ölkənin benefisiar ölkə statusunda GSP Proqramına daxil edilməsi üçün ABŞ-ın Ticarət nümayəndəliyinə müraciət ünvanlayıb, lakin səylər nəticəsiz olub. MDB ölkələrindən Ermənistan, Gürcüstan, Moldova, Özbəkistan, Qazaxıstan, Qırğızıstan, Rusiya və Ukrayna ABŞ-ın GSP Proqramına daxil edildiyi zaman, Azərbaycan Belarus, Tacikistan və Türkmənistan ona daxil olmayıb.

Cari ilin aprelində ABŞ-ın Ticarət nümayəndəliyi tərəfindən Azərbaycanın GSP Proqramına daxil edilməsi üzrə araşdırmalar yenidən başlayıb. İqtisadi İnkişaf Nazirliyi 2008-ci il aprelin 30-da ABŞ Ticarət nümayəndəliyinə müraciət göndərib. Bir qayda olaraq, Ticarət nümayəndəliyi ABŞ perezidentinə hesabat təqdim edir. Hesabata bütün müraciətlərlə, o cümlədən də GSP Proqramına daxil olmaq arzusu ilə bağlı müraciətlər, ölkənin GSP-ə qoşulmasının "lehinə" və "əleyhinə" çıxış edən digər ölkə və şirkətlərin müraciətlərinin və nümayəndəliyin özünün qeydləri daxildir. Yekun qərarı ABŞ prezidenti qəbul edir.

Azərbaycan və ABŞ arasında ticari-iqtisadi və digər münasibətlərin səviyyəsi mövcud imkanlardan istifadə edilməsini tələb edir və mən əminəm ki, bizim ölkəmizin ABŞ -ın GSP Proqramına daxil edilməsinə dair qərar perspektivdə bu münasibətlərin gələcək inkişafının zəruriliyinə müvafiq olacaq.

Müəlliflə əlaqə saxlamaq üçün elektron ünvan: [email protected]

Britaniya şirkəti Qarabağda yataqların kəşfiyyat işlərini aparacaq
Britaniya şirkəti Qarabağda yataqların kəşfiyyat işlərini aparacaq
Qarabağın dirçəlişinə dəstək həyat tərzinə çevrilməlidir - Mikayıl Cabbarov
Qarabağın dirçəlişinə dəstək həyat tərzinə çevrilməlidir - Mikayıl Cabbarov
"Ford" 3 milyona yaxın avtomobili geri çağırıb
"Ford" 3 milyona yaxın avtomobili geri çağırıb
Loading Bars
Xəbər lenti
Misirdə koronavirusa qarşı kütləvi vaksinasiya başlayır
Pentaqonun yeni rəhbəri britaniyalı həmrakı ilə Rusiya və Çini müzakirə edib
İtaliyada koronavirusdan ölənlərin sayı 85 min nəfəri ötüb
Portuqaliyada prezident seçkiləri keçiriləcək
Britaniyada bir sutkada koronavirusdan 1 348 nəfər ölüb
Çili sahillərində 7 bal gücündə zəlzələ olub
Kolumbiyada koronavirusa yoluxanların sayı 2 milyon nəfəri ötüb
Türkiyədə koronavirusdan sağalanların sayı 2,3 milyon nəfəri ötüb
Bakıda çoxmərtəbəli yaşayış binasında yanğın olub
Ceyhun Bayramov və Mevlüt Çavuşoğlu dəniz quldurlarının Türkiyəyə məxsus gəmiyə hücumunu müzakirə ediblər
Fransada 1 milyon nəfər koronavirusa qarşı peyvənd olunub
Qvineya sahillərində dəniz quldurları Türkiyəyə məxsus gəmini ələ keçiriblər, bir nəfər öldürülüb
Lənkəranda 14 yaşlı oğlan itkin düşüb, FHN axtarışlara başlayıb
Prezident İlham Əliyevin iqtisadi strategiyasının növbəti uğuru: "Dostluq" anlaşması - Həftənin Hadisəsi
Xızıda qarlı yolda köməksiz vəziyyətdə qalan şəxslər xilas edilib
ÜST: Dünyada koronavirusa yoluxanların sayı 600 mindən çox artıb
Nizami küçəsinin daimi "sakinləri": Karantin rejimi bir onlara təsir etməyib (VİDEO)
Nigeriyada qaz daşıyan avtomobil partlayıb, 30 nəfər ölüb
Prezident İlham Əliyev xalq artisti Eldar Quliyevi 80 illik yubleyi münasibətilə təbrik edib
Prezident İlham Əliyev Eldar Quliyevi “İstiqlal” ordeni ilə təltif edib
İspaniyada zəlzələ nəticəsində 1 nəfər xəsarət alıb
İran Fars körfəzində təhlükəsizlik və neft mövzularında ABŞ ilə əməkdaşlıq edə bilər - Zərif
Amerikalı telejurnalist Larri Kinq vəfat edib
Qətərdə koronavirusa yoluxanların sayı 150 min nəfərə çatır
Əlahiddə Ümumqoşun Orduda bir qrup hərbi qulluqçuya vaxtından əvvəl və növbəti hərbi rütbələr təqdim edilib (FOTO/VİDEO)
Şuşaya qalib kimi gəlmişik - Fərhad Bədəlbəyli və Polad Bülbüloğlu Şuşada (ÖZƏL)
Şahbuz rayonunda zəlzələ olub
Kamal Abdullanın “Yarımçıq əlyazma” romanı Almaniyada çap olunub (FOTO)
Məişətdə yanğın baş verməməsi üçün nə edilməlidir? - FHN
Kəlbəcər rayonunun Qamışlı kəndi (FOTO/VİDEO)
Azərbaycanda 705 nəfər COVID-19-dan sağalıb, 162 nəfər yoluxub, 8 nəfər vəfat edib
Heydər Əliyev Fondunun dəstəyi və “Bravo” supermarketlər şəbəkəsinin təşkilatçılığı ilə Qubadlı və Xocavənddə hərbiçilərimizə zəruri ərzaq məhsulları göndərilib (VİDEO)
Prezident İlham Əliyev Volodimir Zelenskiyə başsağlığı verib
Səfərbərlikdən tərxis edilmiş şəxslərlə bağlı komissiyaya 5 298 vətəndaş müraciət edib
“Vikipediya”nın alman dili bölməsində Azərbaycanla bağlı məqalələr yaradılır
Dövlət Neft Şirkətinin Müşahidə Şurasının tərkibi təsdiqləndi
Qlobal səviyyədə Komiks və Karikatura Yarışmasına start verilir
Qaradağ rayonunda böyük iməcilik keçirildi (FOTO)
Dövlət Neft Şirkətinin idarə edilməsi təkmilləşdirilir: Müşahidə Şurası yaradıldı - FƏRMAN
Azərbaycan Həmkarlar İttifaqları Konfederasiyası “Qarabağ Dirçəliş Fondu”na 100 min manat vəsait köçürüb
Tərtərdə karantin rejimini pozan çayxana aşkarlanıb
İsmayıl Hacıyev “Şöhrət” ordeni ilə təltif edildi
Evlərdən pul və qızıl-zinət əşyaları oğurlayan şəxs tutulub
ABŞ sakini lotereyada 1 milyard dollar udub
2 783 şəhidin 7 127 ailə üzvünə sosial ödənişlər təyin olunub
İranda 6 mindən çox şəxs koronavirusa yoluxub
Bakı aeroportunda qızıl qaçaqmalçısı tutuldu (FOTO) (VİDEO)
Vəzifəli şəxsin qanunsuz hərəkətləri ilə bağlı cinayət işi başlandı
Daha bir qanun layihəsi Milli Məclisin plenar iclasına tövsiyə olundu (FOTO)
Azərbaycanda yeni qanun layihəsi hazırlanır
Cəbrayıl rayonunun Aşağı Maralyan kəndi (FOTO)
Paytaxtda təmizliklə bağlı iməclik keçirilib (FOTO)
Erməni vandalizminin son həddi: Talan olan Zəngilan - Trend TV-nin REPORTAJI
Türkiyədə Rusiya vaksini istehsal ediləcək
"Dostluq" yatağının birgə işlənməsi kommersiya və texniki baxımdan cəlbedici olacaq - "Wood Mackenzie"
Gürcüstan XİN rəhbərinin müavini 20 Yanvar şəhidlərinin xatirəsini Azərbaycan Səfirliyində yad edib
Aztəminatlı tələbələrə təhsil kreditlərinin faizsiz verilməsi nəzərdə tutulur - Nazir
Azərbaycanın strateji valyuta ehtiyatları 50 milyard dollara çatır
Fikrim ictimaiyyətə fərqli formada təqdim edilib - Emin Əmrullayev
22 kiloqramdan artıq narkotik vasitə qanunsuz dövriyyədən çıxarılıb (FOTO/VİDEO)
"Standard & Poor's" agentliyi Azərbaycanın kredit reytinqi üzrə proqnozu yüksəldib
Şagirdlərin milli qiymətləndirilməsinin aparılması nəzərdə tutulur
"Torqovı"nun bağlı qalan obyektləri açılış gününü gözləyir (FOTO)
Azərbaycan nefti ucuzlaşır
Rusiyada koronavirusa 30 minə yaxın yeni yoluxma olub, 559 nəfər ölüb
Pandemiyada ölüm hallarının qarşısının alınması ilə bağlı layihənin ilk koordinasiya görüşü keçirilib
DİN sosial şəbəkə istifadəçilərinə dələduzlarla bağlı müraciət edib
Məmurlar dürüst, xalqına, dövlətinə sadiq və peşəkar xüsusiyyətlərə malik olmalıdır - Hikmət Hacıyev
Müharibə zamanı dağıdılan məktəblərlə bağlı qərarlar üzərində işlənilir - Nazir
“Yüksəliş” müsabiqəsi Hikmət Hacıyevin təqdimatında vebinar təşkil edib (FOTO)
Bazar günü hava yağmursuz keçəcək, 8 dərəcə isti olacaq
Rus hərbçisi Ermənistanda qəzaya düşüb öldü
Cəlilabadda qadın əri tərəfindən öldürüldü
Qarabağın iqlim və relyefi müxtəlif turizm məhsullarının inkişafına imkan yaradır - Turizm Bürosu
Müharibənin təsirindən psixoloji travma alan şəxs ən kiçik hadisədən aqressivləşib özünə zərər yetirə bilər - Psixoloq TÖVSİYƏLƏRİ
KOBİA və TÜMKİAD arasında anlaşma memorandumu imzalanıb (FOTO)
Ötən il Azərbaycanda istehsal edilən minik avtomobillərinin sayı açıqlanıb
Qonşusunu evində boğaraq qətlə yetirən 18 yaşlı gənc tutulub
Hindistanda bir gündə rekord sayda şəxs peyvənd olunub
Qanunsuz ov edən şəxs cəzalandırılıb
Azərbaycanda bu şəxslərə də hərbi xidmətdən möhlət veriləcək
Məktəblər açılır, metronun fəaliyyəti bərpa oluna bilərmi? - AÇIQLAMA
AMEA-da direktor və direktor müavini nöqsanlara görə işdən azad edilib
Daşkəsəndə qanunsuz silah saxlayan şəxslər aşkarlanıb
“Keşikçidağ”da tunc dövrünə aid insan qalıqları aşkar edilib (FOTO)
Döyüş zamanı yoldaşının canı sənə əmanət olur – Vətən müharibəsinin iştirakçısı (FOTO)
Millət vəkili Arzu Nağıyev Tovuz və Gədəbəydə şəhid ailələri ilə görüşüb, məzarlarını ziyarət edib (FOTO)
Türkiyə Braziliyadan uçuşları dayandırır
Belçika koronavirus əleyhinə tədbirləri sərtləşdirilir
Vaşinqtonda yüzlərlə milli qvardiyaçı koronavirusa yoluxdu
Pentaqonun yeni rəhbəri NATO-nun ABŞ üçün əhəmiyyətini vurğuladı
Meksika və ABŞ prezidentləri əməkdaşlığın inkişafını müzakirə ediblər
Kolumbiyanın şərqində neft boru kəməri partladılıb
Vaşinqtonda “20 Yanvar” şəhidlərinin əziz xatirəsi anılıb (FOTO)
İsveçrə məhkəməsi İsrailli iş adamını həbs etdi
ABŞ-da iqtisadi böhran dərinləşir - Bayden
Koronavirus dondurulmuş qida paketlərinin üstundə qala bilər - ÜST
ABŞ KXDR-ə qarşı yeni strategiya hazırlayacaq
ÜST: Dünyada ötən sutka koronavirusa 624 mindən çox yoluxma qeydə alınıb
Finnair sərnişinlərdən koronavirus testinin nəticələrini tələb edəcək
Bütün xəbərlər