FƏTH və HƏMAS arasında ziddiyyət Fələstin dövlətinin yaradılmasına maneə deyil – mütəxəssislər

FƏTH və HƏMAS arasında ziddiyyət Fələstin dövlətinin yaradılmasına maneə deyil – mütəxəssislər

Azərbaycan, Bakı, 17 iyun / Trend , müxbir U.Sadıxova /

Fələstinin FƏTH və HƏMAS qruplaşmaları arasında siyasi qarşıdurma regionda təhlükəsizliyin təmin edilməsinə mane olur, lakin siyasi qarşıdurmanın müstəqil Fələstin dövlətinin yaradılmasına təsir etməsi məsələsində mütəxəssislərin fikirləri müxtəlifdir.

Yaxın-Şərq "kvartetinin" (ABŞ, Aİ, BMT və Rusiya) xüsusi nümayəndəsi, Böyük Britaniyanın keçmiş baş naziri Toni Bleyer Ramallahda Fələstin administrasiyasının rəhbəri Mahmud Abbas ilə görüşündə bildirib ki,"FƏTH və HƏMAS arsında qarşıdurma həll edilməyənə qədər müstəqil Fələstin dövlətini yaratmaq mümkün deyil", ərəb qəzeti "Aşarq əl-Avsat" məlumat verib.

Bleyer əlavə edib ki, "beynəlxalq ictimaiyyət İsrail ilə birlikdə təhlükəsiz şəraitdə mövcud olacaq suveren Fələstin dövlətinin yaradılması istiqamətində fəaliyyət göstərəcəyi barədə üzərinə öhdəlik götürüb", lakin ilk öncə Qərb Sahilini idarə edən FƏTH və Qəza bölgəsini idarə edən HƏMAS arasında qarşıdurmaya son qoymaq lazımdır.

Misirin vasitəçiliyi ilə milli Fələstin hökumətinin yaradılması istiqamətində FƏTH və HƏMAS arasında aparılan danışıqlara baxmayaraq, Fələstin partiyaları razılığa gələ bilməyiblər. Əsas problem HƏMAS-ın FƏTH qoşunlarının Qəza bölgəsinə daxil olmasına etirazı və İsrail və Fələstin administrasiyası arasında imzalanmış müqavilələrin ziddiyətli olmasını tanımasıdır. Qeyd edək ki, FƏTH qoşunları 2007-ci ildə hərbi toqquşmalar nəticəsində Qəza bölgəsindən çıxarılıb. Partiyalar milli hökumətin yaradılması proqramını hazırlayacaq xüsusi komitələrin formalaşdırılması barədə razılığa gəliblər və bu məsələ FƏTH və HƏMAS-ın iyul görüşündə müzakirə ediləcək. Qərb Sahilində HƏMAS-ın üzvlərinin daxil olduğu müvəqqəti milli hökumət orada 2010-cu ilin yanvarında keçiriləcək seçkilərə qədər fəaliyyət göstərəcək.

Adminisrtasiyanın danışıqlarda nümayəndə heyətinin keçmiş rəhbəri Həsən Asfurun fikrincə, Fələstin partiyalarının parçalanması İsrail ilə danışıqlarda vacib məqamdır, çünki fələstinlilər vahid şəkildə təmsil olunmayıblar.

"Fələstin birliyi problemi və daxili parçalanma məsələsi həll olunmazsa, İsrail ilə barışıq imkanlarından danışmaq çətindir, Trend -a Fələstin administrasiyasının keçmiş naziri Həsən Asfur telefon vasitəsi ilə bildirib. "Milli birlik (Fələstin) İsraili sülh danışıqlarına başlamağa məcbur etməyin ən effektiv üsuludur", - o deyib.

İsrail həmçinin hesab edir ki, HƏMAS-ın qəza bölgəsində nəzarətdən kənar qalması regionda təhlükəsizliyin təmin olunmasına mane olur, beləki hərəkat Misir sərhədinin yaxınlığında yerləşən tunellər vasitəsi ilə İrandan silah və raketlər alır. FƏTH ərəb və qərb ölkələrinin vasitəçiliyi hesabına İsrail ilə sülhün yaradılmasının tərəfdarıdır, lakin HƏMAS Qəza bölgəsinin blokadası və yəhudi məskənlərinin salınmasına cavab olaraq, İsrailə hərbi müqavimət göstərməkdən imtina etmir.

Yaxın-Şərq üzrə analitik Neil Kyulliam hesab edir ki, HƏMAS və FƏTH arasında mövcud olan qarşıdurma siyasi partiyaların hakimiyyət və nüfuz uğrunda adi mübarizəsinə bənzəmir. Bu səbəbdən hər iki partiya müstəqil Fələstin dövlətinin yaradılması üçün siyasi razılığa gəlməlidir.

"Əsas problem hakimiyyətin daxili balansının fələstinlilər tərəfindən vahid real hakimiyyət kimi qəbul olunan HƏMAS-ın xeyrinə dəyişməsidir",- Control Risks Böyük Britaniya mərkəzinin təhlükəsizlik üzrə analitiki Neil Kyulliam Trend -a elektron poçt vasitəsi ilə bildirib. "Cari vəziyyəti nəzərə alaraq demək olar ki, hər iki partiya hakimiyyətin bölüşdürülməsi barədə razılığa gəlməyənə qədər, vahid dövlətin yaradılması imkanları azdır", - o əlavə edib.

Fələstin administrasiyası daxilində olan siyasi gərginlik beynəlxalq vasitəçiləri vahid Fələstin dövlətinin yaradılmasına dəstək verməyə inandırmağa mane olacaq, Kyuliam hesab edir.

Qərb Sahilində yəhudi məskənlərinin salınması və beynəlxalq ictimaiyyətin HƏMAS-ı danışıqlar prosesinə cəlb etməkdən imtina etməsi Fələstin dövlətinin yaradılmasına əngəl törədir, müşahidəçilər hesab edirlər.

FƏTH və HƏMAS vahid Fələstin hökumətinin yaradılması üçün zəruridir, lakin müstəqil dövlətin yaradılması məsələsində İsrailin mövqeyi vacibdir, Yaxın Şərq üzrə aparıcı analitik Arib əl-Rəntavi hesab edir.

Fələstin partiyalarının parçalanmasının səbəbi İsrail ilə münaqişənin kəskinləşməsi, Qüdsün gələcək Fələstin dövlətinin paytaxtı kimi tanınmaması və Qərb Sahilində yəhudi məskənlərinin tikilməsidir, Trend -a telefon vasitəsi ilə Əmmandan "Əl-Qüds" (Al Quds Center for Political Studies) Siyasi Araşdırmalar Mərkəzini rəhbəri Əl-Rəntavi bildirib.

Şərqi İngiltərə Universitetinin (University of East Anglia) beynəlxalq münasibətlər üzrə mühazirəçisi Nikola Prat hesab edir ki, FƏTH və HƏMAS-ın parçalanması Fələstinin müstəqillik hərəkatına zərbə olmasına baxmayaraq, hər iki qrupun parçalanmasının əsas səbəbi HƏMAS hakimiyyətinin güclənməsi əleyhinə ABŞ və onun müttəfiqlərinin addımlarının nəticəsidir.

"HƏMAS və FƏTH-in parçalanması yəhudi məskənlərinin tikilməsi ilə daha da güclənir və bu, fələstinlilərə "iki xalq üçün iki dövlət"in yaradılmasına dəstək verməyə mane olur",- Trend -a elektron poçt vasitəsi ilə Nikola Prat deyib.

İsrail yəhudi məskənlərinin salınması prosesindən imtina etmir və bunu "Əhalinin təbii artımı" ilə izah edir. Vaşinqton bu məsələnin əleyhinə çıxır.

Qərb sahilində və Şərqi Qüdsdə əhalinin ümumi sayı yarım milyon təşkil edir, məskənlərin ümumi sayı isə 121-ə çatıb, RİA Novosti məlumat verib.

Prat hesab edir ki, əgər ABŞ yəhudi məskənlərinin salınmasına qarşı təzyiq göstərsə, bu, Fələstin milli hökumətinin yaradılmasına kömək edəcək.

İsrail və Fələstin arasında danışıqların çətin bir vəziyyətə düşdüyü bir zamanda, FƏTH və HƏMAS-ın barışdırılmasında ərəb ölkələri mühüm rol oynaya bilərlər.

Kyuliyam hesab edir ki, üçüncü tərəfin FƏTH və HƏMAS-ın barışıdırılması məsələsinə müdaxilə etməsi faydalı ola bilər. Məsələn, ötən ilin mayında Livanda hakim və müxalifət partiyaları arasında siyasi münaqişənin qarşısının alınmasında Qətər uğurlu vasitəçilik rolunu oynayıb.

Asfur da eyni zamanda düşünür ki, Misir və digər ərəb ölkələri Fələstin daxilində parçalanmanın qarşısının alınmasında ciddi maraqlıdırlar.

Yazda Ərəb Ölkələr Liqasının baş katibi Əmr Mussa FƏTH və HƏMAS-ı İsrail ilə danışıqlarda vahid mövqedən çıxış etmək üçün milli hökumətin yaradılmasına "ciddi yanaşmağa" çağırıb.

Məqalə müəllifi ilə əlaqə ünvanı: [email protected]

Türkiyəyə səfər edən Azərbaycan vətəndaşlarının sayı artıb
Türkiyəyə səfər edən Azərbaycan vətəndaşlarının sayı artıb
Azərbaycanda mehmanxanaların gəlirləri açıqlanıb
Azərbaycanda mehmanxanaların gəlirləri açıqlanıb
Hotellərdə gecələmələrin sayı 40 faizə yaxın azalıb
Hotellərdə gecələmələrin sayı 40 faizə yaxın azalıb
Loading Bars
Xəbər lenti
2022-ci ilin "Dakar" ralli-marafonu keçiriləcək yer açıqlanıb
Filippin sahillərində zəlzələ baş verib
Kanada Hindistana tibbi avadanlıq göndərir
Baydenin köməkçisi İsrail ilə Fələstin arasında sabitliyin bərpasına çağırır
BMT TŞ təcili iclasda Fələstin və İsrail arasındakı vəziyyəti müzakirə edəcək
"Sportinq" futbol üzrə Portuqaliya çempionu oldu
Taliban Əfqanıstanda strateji rayonu nəzarətinə alıb
Kolumbiyada etiraz aksiyaları zamanı 40-dan çox insan həlak olub
İsrailin hava zərbələri nəticəsində Qəzza sektorunda 30 fələstinli həlak olub
Tel-Avivdəki Ben Qurion hava limanı raket zərbələri səbəbindən uçuşları dayandırır
Zəngəzur dəhlizi Muxtar Respublikanın inkişafında yeni mərhələ açır - TƏHLİL
"Mançester Siti" 7-ci dəfə İngiltərə çempionu oldu
Türkiyədə son sutkada koronavirusdan 22 253 nəfər sağalıb
Tel-Aviv və ətrafları istiqamətində 130 raket buraxılıb
Tatarıstan hakimiyyəti məktəbdəki atışmada həlak olanların dəfn mərasimlərini üzərinə götürəcək
BMT-nin baş katibi İsrail ilə Fələstin arasında artan gərginlikdən narahat olduğunu bildirib
Dünyada ötən sutka koronavirusa 643 mindən çox yoluxma qeydə alınıb - ÜST
Fici yaxınlığında zəlzələ baş verib
Ombudsman Səbinə Əliyeva Tatarıstan Ombudsmanına başsağlığı verib
Şəmkirdə iki nəfəri öldürmək istəyən şəxs həbs edilib
Göyçayda bacısı qızını qətlə yetirən şəxs həbs edilib
Ağır yaralanan daha 11 qazimiz “YAŞAT” Fondu tərəfindən Türkiyəyə göndərilib (FOTO/VİDEO)
Prezident İlham Əliyev və birinci xanım Mehriban Əliyeva Tatarıstan Respublikasının Prezidentinə başsağlığı veriblər
Prezident İlham Əliyev Rusiya Federasiyasının Prezidentinə başsağlığı verib
Bu küçə və prospektlərdə sıxlıq var
“Berqa” markasının dəstəyi ilə onlayn qadın festivalı keçirilib
XİN nazirlərin görüşünün təfərrüatlarını açıqlayıb
Prezidentin Naxçıvandan verdiyi mesajlardan Ermənistan nəticə çıxarmalıdır - Deputat
Azərbaycanda indiyədək peyvənd olunanların sayı açıqlanıb
Azərbaycanda 514 nəfər koronavirusa yoluxub, 1306 nəfər sağalıb, 15 nəfər vəfat edib
Naxçıvanın postblokada dövründə yeni inkişaf mərhələsi başlayacaq - Deputat
Jurnalistlər Qubadlıda DSX-nin hospitalı ilə tanış olublar (FOTO)
Düşməndən əldə olunan hərbi qənimətlər Qubadlıda istifadə edilir (FOTO)
Böyük Britaniyada vaksin pasportları tətbiq olunacaq
Müdafiə naziri azad edilmiş ərazilərdə yerləşən bölmələrdə olub (FOTO)
Zakir Həsənov Ramazan bayramı münasibətilə Azərbaycan Ordusunu təbrik edib
Naxçıvanın müdafiəsi və bu bölgədə hərbi üstünlüyünün möhkəmləndirilməsi istiqamətində də ardıcıl addımlar atılır - Deputat
Daha 11 qazi müalicə üçün Türkiyəyə göndərilib
İranda ötən sutka koronavirusdan 307 nəfər ölüb
Dələduzluğa görə beynəlxalq axtarışda olan şəxs Azərbaycana ekstradisiya edilib
Nasizmin qəhrəmanlaşdırılması qəbuledilməzdir - Azərbaycan XİN
Mina xəritələri ilə bağlı məsələ Yerevanda müzakirə olunub - Sergey Lavrov
Kommunikasiyaların bərpasında bütün maraqlı tərəflərin mövqeyi nəzərə alınır - Lavrov
Hesab edirik ki, regionda nəqliyyat əlaqəsinin açılmasına böyük diqqət ayırmaq lazımdır - Ceyhun Bayramov
Rusiya üç ölkənin baş nazir müavinlərindən ibarət işçi qrupunun işini yüksək qiymətləndirir - Lavrov
Qarabağda vəziyyətin normallaşması üçün əsas amil üçtərəfli bəyanatın bütün şərtlərinin icrasıdır - Sergey Lavrov
Yol polisi avtomobillərdə katalizator məsələsinə aydınlıq gətirdi (FOTO)
"Sputnik V" vaksininin ikinci partiyası Azərbaycana mayın sonunda gətiriləcək - Lavrov
Azərbaycan üçtərəfli bəyanat çərçivəsində öz öhdəliklərinə məsuliyyətlə yanaşır - Nazir
Azərbaycan və Rusiya XİN arasında 2021-2022-ci illər üçün məsləhətləşmələr Planı imzalanıb (FOTO) (ƏLAVƏ OLUNUB)
Ceyhun Bayramov Kazanda törədilmiş hadisə ilə bağlı Rusiyaya başsağlığı verib
Mayın sonuna kimi Ermənistanla sərhəddə 6 yeni hərbi hissə istifadəyə veriləcək - DSX
Ceyhun Bayramov və Sergey Lavrovun mətbuat konfransı keçirilib (FOTO/VİDEO)
Allahşükür Paşazadə Ramazan bayramı münasibətilə Azərbaycan xalqını təbrik edib
Mingəçevir Dövlət Universitetinin tələbələri təcrübələrini uğurla davam etdirirlər (FOTO)
Qəbələdə gecə saatlarında işləyən restoran aşkarlanıb
Ötən gün ölkədə 11 yanğın olub, 1 nəfər xilas edilib
Prezident İlham Əliyev: Azərbaycan dinlərarası həmrəyliyin və əməkdaşlığın mövcud olduğu nadir məkanlardandır
Prezident İlham Əliyev Ramazan bayramı münasibətilə Azərbaycan xalqını təbrik edib
İranda təlim təyyarəsi qəzaya uğrayıb, 2 nəfər ölüb
UNEC tələbələri Selcuk Bayraktarın “TEXNOFEST” yarışının növbəti mərhələsində
Kazanda məktəbə hücum zamanı 9 nəfər həlak olub (VİDEO) (ƏLAVƏ OLUNUB)
Sabah Bakıda 22, rayonlarda 27 dərəcəyədək isti olacaq
Sergey Lavrov Fəxri xiyaban və Şəhidlər xiyabanını ziyarət edib
Prezident Naxçıvanın nəyin bahasına olsa da blokadadan çıxışına qəti inam nümayiş etdirdi - Budəfəki səfərin fərqli məzmunu
Azərbaycan-Rusiya nümayəndə heyətlərinin geniş tərkibli görüşü keçirilib
TAP kompressor stansiyaları üçün qazın satın alınması ilə bağlı tender elan edəcək
Ceyhun Bayramovun Sergey Lavrovla təkbətək görüşü keçirilib
Kapital Bank-ın kart sahibləri əlavə keşbek qazanacaqlar!
İran koronavirus əleyhinə vaksinin kütləvi istehsalına başlayıb
Bakı Qarabağın bütün mədəni irsinin qiymətləndirilməsi üzrə missiyanı alqışlayır
Azərbaycan nefti ucuzlaşıb
Cəlilabadda əməliyyat, 3 kiloqram narkotik aşkarlandı (FOTO)
Mina terrorunun daha bir qurbanı: Bu ərazilərə icazəsiz getməyin! - Trend TV-nin REPORTAJI
Lənkəranda eyni evdən dəfələrlə oğurluq edən şəxs saxlanılıb
Türkiyədən Azərbaycana sement ixracı artıb
Abşeron rayonunda "Renault" yanıb
Ermənistanda revanşist bəyanatlar xəstə neofaşist təfəkkürdən qaynaqlanır - Siyasi şərhçi
ABŞ-da yeniyetmələr üçün BioNTech - Pfizer peyvəndinin istifadəsi təsdiqlənib
İsrail polisi ilə toqquşmalarda 610-dan çox fələstinli yaralanıb
Yaponiyada kimyəvi zavodda partlayış olub
Türkiyədə son sutkada koronavirusdan 26 953 nəfər sağalıb
İsrail Qəzza zolağının bəzi şəhərlərinə raket zərbələri endirir
Argentinada koronavirusun Cənubi Afrika və Hindistan ştammlarına yoluxma halları aşkar edilib
Türkiyə İsrailin Şərqi Qüdsdə fələstinlilərə qarşı hərəkətlərini pisləyib
İsrailin Qəzza zolağına endirdiyi zərbələr nəticəsində 20 nəfər həlak olub
Vaşinqtonda Ümummilli lider Heydər Əliyevin anadan olmasının 98-ci ildönümü qeyd edilib (FOTO)
Azərbaycan ilə Ermənistan arasında münasibətlərin normallaşmasına səmimi qəlbdən maraq göstəririk - Rusiya XİN başçısı
Azərbaycana “Sputnik V” vaksininin birinci partiyası gətirilib, bu ay daha böyük partiyalar gözlənilir - Sergey Lavrov
Prezident İlham Əliyev: Bizdə olan bütün hərbi əsirləri vermişik
Prezident İlham Əliyev: Revanşizm qoxusu verən bəyanatları Ermənistan üçün təhlükəlidir
Prezident İlham Əliyev: Azərbaycan humanitar problemlərlə bağlı məsələlərdə xoş məram nümayiş etdirir
Prezident İlham Əliyev: Rusiya ilə bundan sonra da qarşılıqlı əlaqəli şəkildə regionda vəziyyətin normallaşdırılması üçün fəal iş aparmağa ümid edirik
Prezident İlham Əliyev: Münaqişədən sonrakı vəziyyət sıx əlaqə saxlamağın zəruri olduğunu diktə edir
Ombudsmanın regional mərkəzləri Heydər Əliyevin anadan olmasının 98-ci ildönümünə həsr olunmuş onlayn tədbirlər təşkil ediblər (FOTO)
Dünyada ötən sutka koronavirusa 677 mindən çox yoluxma qeydə alınıb - ÜST
Kürdəmirdə "Mercedes" yanıb
Ermənistan parlamenti ikinci dəfə baş naziri seçə bilməyib
Prezident İlham Əliyev Rusiya Federasiyasının xarici işlər naziri Sergey Lavrovun başçılıq etdiyi nümayəndə heyətini qəbul edib (FOTO/VİDEO) (YENİLƏNİB)
Azərbaycanın var olması Heydər Əliyevin adı ilə bağlıdır - Deputat
Bütün xəbərlər