Bakıda "İnternet-backbone" yaradılması qlobal şəbəkəyə keyfiyyətli qoşulma üçün şərait yaradıb: "Delta Telecom" şirkətinin direktoru ilə müsahibə

Bakıda "İnternet-backbone" yaradılması qlobal şəbəkəyə keyfiyyətli qoşulma üçün şərait yaradıb: "Delta Telecom" şirkətinin direktoru ilə müsahibə

Azərbaycan, Bakı, 13 fevral / Trend , müxbir S.Babayeva/ Azərbaycanın "Delta Telecom" şirkəti regionda korporotiv peyk rabitəsi şəbəkəsinin yaradılması və quraşdırılması, həmçinin, telekommunikasiya sahəsində xidmət göstərilməsi üzrə ixtisaslaşmış operatordur. "Delta Telecom" 2000-ci ildə təsis edilib. Şirkət tərəfindən hazırlanan layihə əsasında Zaqafqaziyada yeganə peşəkar və çox- funksiyalı Mərkəzi Peyk Rabitə Sistemi istifadəyə verilib.

"Delta Telecom" şirkətinin direktoru Ramazan Vəliyevlə Trend ın müsahibəsi.

- Hazırda Azərbaycan provayderlərinə qlobal İnternet şəbəkəsinə çıxış imkanı verən yeganə şirkət kimi, ölkəmizdə internetin vəziyyətini necə qiymətləndirisiniz?

- Bəziləri bizim Global internet şəbəkəsinə çıxış imkanı verən yeganə rabitə operatoru olmağımızı düzgün anlamır və başqa formada qiymətləndirirlər. Azərbaycan qlobal internet "backbone" ların yerləşdiyi Avropa və Amerikadan uzaqda yerləşir və qoşulma digər qonşu dövlətlər üzərindən tranzit olaraq keçir. Əgər biz 2 Mbit/san tutumlu bir kanalla Avropada yerləşən "backbone"a qoşulmaq istəsək , bunun üçün "Rostelecom"un tranzit haqqı üçün ən aşağı aylıq qiymət təxminən 10 000 dollar olacaq . Gürcüstan və İran operatorları üzərindən də eyni tutumlu tranzit kanal üçün təqribən eyni ödəniş tələb edilir. Lakin tələb olunan tranzit kanalın tutumu artdıqca, bu qiymətlər aşağı düşür.

Digər tərəfdən, internet "backbone"nun Bakıda yaradılması və bunun bir neçə operator üzərindən müxtəlif istiqamətlərdən Avropa və Amerika "backbone" larına bağlanması bu operatorlar arasındakı rəqabətdən faydalanmağa və internet istifadəçilərinə keyfiyyətli xidmətlərin verilməsinə şərait yaratmış oldu. Sadəcə, belə deyə bilərik : İnternet provayderin 2 Mbit/san tutumlu rezervlənməmiş bir kanalla Avropadakı "backbone" a qoşulması aylıq 10 000 dollar, Bakıda yardılmış "backbone" dan keyfiyyətli və rezervli eyni tutumlu kanal olması isə, 1000 dollar a başa gəlir. Bu yerli İSP lərin və digər istifadəçilərin nəyə görə Bakıda yaratmış olduğumuz "backbone"a qoşulmağa üstünlük verdiklərini tam aydınlşdırır. Hazırda Azərbaycan internet "backbone"u 6 Gbit/san tutuma malik tranzit kanallarla Avropa və Amerikaya bağlanib. Tutumun 10 faizi istifadə edilir ki, bunun da istifadəçilərinin 90 faizi Bakıda yerləşir.

İnternetin regionlarda eyni keyfiyyətlə yayıla bilməsi üçün müəssisəmiz 70 rayonu əhatə edən 10 Gbit/san tutumlu IP/MPLS şəbəkənin qurulması işlərini yaxın aylar ərzində başa çatdıracaq .Yəni Azərbaycanın istənilən yerində Bakıdakı "backbone"-a böyük tutumlu kanallarla qoşulmaq imkanı yaradılır.

- Azərbaycanda İnternet xidmətləri üzrə tariflərin digər ölkələrlə müqayisədə yüksək olmasının səbəbi, fikrinizcə, nədir?

- Əgər Azərbaycandakı internet tariflərini Avropadakı ilə müqayisə etsək, bu, yüksəkdir. Çünki yuxarıda qeyd etdiyimiz kimi, Avropadan fərqli olaraq, biz digər dövlətlərin operatorlarına tranzit xərclərini ödəyirik. Bu isə, Azərbaycandakı internet tariflərinin 85-90 fazini təşkil edir.

- İnternet tariflərinin endirilməsi ilə bağlı son zamanlar səslənən fikirlərə münasibətiniz necədir? Sizcə, endirim hansı şərtlər əsasında baş verə bilər ?

--Azərbaycanda internet "backbone" təşkil olunduqdan sonra ISP-in və digər iri istifadəçilərin Global şəbəkəyə qoşulma üçün xərcləri 70 dəfə aşağı salınıb ( 2002-ci ildə 1 Mbit/san 36000 dollar ; indi1 Mbit/san 500 dollar). İstifadəçilər üçün tariflərin aşağı salınması məsələsi artıq ölkənin rabitə və informasiya texnologiyaları naziri Əli Abbasov tərəfindən qaldırılıb və yaxın vaxtlarda öz həllini tapacaq.

Bildirmək istəyirəm ki, "Backbone"- a qoşulma xərclərini yenə də azaltmaq imkanları var:

- Azərbaycan İnternet işlədiciləri, əsasən, xaricdə yerləşən saytlara müraciət edirlər . Bu trafik hazırda işlədilən tutumun 90 faizini təşkil edir.Azərbaycan saytlarının respublika daxilində yerləşdirilməsi bu trafiki 50 faizədək aşağı sala bilər.Bunun üşün tərəfimizdən hər növ şərait yaradılıb.

- Azərbaycan özü qonşu dövlətlər üçün tranzit ölkəyə çevrilməlidir. Bu zaman digər dövlətlərdən əldə olunan tranzit tarifləri hesabına yerli internet tarifləri də aşağı düşə bilər.

- Azərbaycanda internet keyfiyyəti və qiymətlərinin endirilməsi üçün əlavə "backbone"ların yaradılnası fikrini necə qiymətləndirirsiniz?

--Azərbaycan kiçik dövlətdir. İnternetin keyfiyyətinin yaxşılaşdırılması və qiymətlərin aşağı salınması üçün əlavə "backbone"ların yaradılması həll yolu deyil. Bunun üçün ən vacib şərt istifadəçilərin sayının artırılmasıdır. Hazırda Azərbaycanın ümumi tutumu 6 Gbit/san-ə çatır. Faktiki bütün işlədicilər tərəfindən istifadə olunan tutum 0,7 Gbit/san-dir ki, bu da ümumi tutumun 11 fazidir. İstifadəçilərin sayını artırmaq, istifadəsiz tutumların istifadəyə verilməsi qiymətləri 50 faiz aşağı salmağa imkan verə bilər.

- 2008- ci ildə müəssisənizin alternativ internet kanalı yaratmaq kimi planları varmı?

- Bizim müəssisənin brinci dərəcəli vəzifəsi, ölkənin əlverişli coğrafi vaəziyyətindən istifadə edərək, Azərbaycanla digər ölkələr arasında tranzit rabitə xidməti göstərməkdir.

- İri telekommunikasiya şirkətinin rəhbəri kimi, Azərbaycanda rabitə və informasiya texnologiyaları sahəsinin inkişafını necə qiymətləndirisiniz?

- Azərbaycan prezidenti İlham Əliyev informasiya- kommunikasiya texnologiyalarının inkişafını dövlət siyasətinin əsas prioritet istiqamətlərindən biri elan edib. Müəssisəmiz, digər rabitə operatorları kimi, bu siyasətin həyata keçirilməsi üçün başladığı layihələri uğurla başa vuraraq, artıq yeni layihələr hazırlayır. 2002-ci ildə müəssisəmiz tərəfindən Zaqafqaziyada ilk mərkəzi peyk rabitə sisteminin (Direcway) işə salınması respublikamızın istənilən ucqar nöqtəsi ilə keyfiyyətli rabitə xidmətləri yaratmağa imkan verdi. Faktiki olaraq, tərəfimizdən 2003-cü ildən Azərbaycanda internet "backbone" yaradılıb kı, bunun da yaradılması internetdə dönüş nöqtəsi olub.

Müəlliflə əlaqə saxlamaq üçün elektron ünvan: [email protected]

"Xarıbülbül" festivalını yenidən izləmək böyük xoşbəxtlikdir - 1990-cı ildə festivalın bədii rəhbəri olmuş Əli Usubov
"Xarıbülbül" festivalını yenidən izləmək böyük xoşbəxtlikdir - 1990-cı ildə festivalın bədii rəhbəri olmuş Əli Usubov
Şuşada, Cıdır düzündə "Bayatı Şiraz" (VİDEO)
Şuşada, Cıdır düzündə "Bayatı Şiraz" (VİDEO)
Heydər Əliyev Fondu tərəfindən nəşr olunan Azərbaycan bəstəkarlarının əsərlərinin notlarının toplusu Şuşada təqdim edilib (FOTO/VİDEO)
Heydər Əliyev Fondu tərəfindən nəşr olunan Azərbaycan bəstəkarlarının əsərlərinin notlarının toplusu Şuşada təqdim edilib (FOTO/VİDEO)
Loading Bars
Xəbər lenti
Saatlıda gecə saatlarında fəaliyyət göstərən çayxana aşkarlanıb
İndoneziya sahillərində 6,8 bal gücündə zəlzələ olub
Ceyhun Bayramovla Filip Riker arasında telefon danışığı olub
Aprel ayında 11 uşaq övladlığa verilib
Əfqanıstanın dövlət başçısı Prezident İlham Əliyevə telefonla zəng edib
AVRO-2020: Bakıdakı oyunların biletləri satışa çıxarılır
Yasamalda gəncin intihar etməsi faktı ilə bağlı araşdırma aparılır
Sərxoş sürücülər 2 nəfərin ölümünə səbəb olub
Zabrat şossesində yolun bir zolağı hərəkət üçün məhdudlaşdırılıb
"Avro-2020"nin rəsmi mahnısı müəyyənləşib
İranda daha 202 nəfər koronavirusdan ölüb
Makron öz sözləri ilə ATƏT Minsk qrupunun tabutuna son mismarı vurdu - Rusiyalı tarixçi
Azad olunmuş ərazilərdə indiyədək 20 modul və konteyner tipli hərbi hissə istifadəyə verilib (FOTO)
RAGB-nin sədri Leyla Əliyevanın təşəbbüsü ilə Volqoqradda Regionlararası forum keçirilib (FOTO)
Qaxda təhlükəsizlik kəmərindən istifadə etməyən sürücülərə qarşı reyd olub (FOTO)
Sabah hava necə olacaq?
Şuşada 30 ildən sonra “Xarıbülbül” festivalının keçirilməsi dünyaya bir mesaj idi - Deputat
Hacıqabul sakinləri narkotikə görə saxlanıldı (FOTO)
Azərbaycan nefti ucuzlaşıb
Birjalarda neft qiymətləri necədir?
126 müəssisədən Rusiyaya pomidor ixracına icazə verilib
Fransa prezidenti Makron öz erməni "sevgisindən" əl çəkmir - Deputat
“Nar”ın “Oxu saatı” layihəsinin növbəti qiraətçisi Zülfiyyə Xanbabayeva olacaq (FOTO)
İki rayonda qaz xətləri yenilənir (FOTO)
“Xarıbülbül” musiqi festivalının mədəni və siyasi əhəmiyyəti böyükdür - Deputat
Biləsuvarda standartlara cavab verməyən avtomobillərin sürücüləri məsuliyyətə cəlb olunub
Müdafiə naziri azad olunmuş ərazilərdə yerləşən HHMQ bölmələrində olub (FOTO)
Tokio Olimpiadasının əleyhinə olan petisiya 350 mindən çox imza toplayıb
Bu gün Azərbaycan premyer liqasında 27-ci turun oyunları keçiriləcək
Qazaxda çayxana yanıb
Azərbaycan tarixinin ən mühüm mədəniyyət hadisəsi: "Xarıbülbül" festivalı milli birlik və həmrəyliyin nümayişi oldu
Diametri 200 m-ə qədər olan asteroid Yer kürəsinə yaxınlaşacaq
Kolumbiyada 4,3 bal gücündə zəlzələ baş verib
ABŞ-da atışma zamanı doqquz nəfər yaralanıb
BMT-nin Baş katibi Qəzza zolağı və İsraildə döyüşlərə son qoyulmasını tələb etdi
Qəzza və İsraildə zolağa daxil olması barədə məlumatlar təkzib edilib
Həmas hərəkatı İsrailin Aşkelon və Aşdod istiqamətində 150 ​​raket atıb
BMT Təhlükəsizlik Şurası İsrail və Qəzza zolağındakı vəziyyəti müzakirə edəcək
İsrail ordusunun hava və quru qoşunları Qəzza zolağına hücuma başlayıb
"Borussiya" beşinci dəfə Almaniya kubokunun qalibi oldu
Türkiyədə koronavirusdan sağalanların sayı 4,85 milyonu ötüb
Daşkəsəndə “Təmiz hava” aylığı ilə əlaqədar tədbirlər davam etdirilir (FOTO)
Livandan İsrailin şimal sahillərindəki Aralıq dənizi ərazisinə üç raket atıldı
ABŞ Ermənistan-Azərbaycan sərhədindəki gərginliyin azaldılmasına çağırır
Rusiya Azərbaycanın daha 30 müəssisəsindən pomidor idxalına icazə verəcək
Xarici İşlər Nazirliyi Ermənistan və Azerbaycan sərhədində baş verən gərginliklə bağlı açıqlama verib
İsrail Müdafiə Ordusu 9000 ehtiyatda olan əsgərinin çağırışını elan edib
Azərbaycanın xarici işlər nazirinin ATƏT-in fəaliyyətdə olan sədri ilə telefon danışığı olub
Samuxda 3 otaqlı ev yanıb
"Alyans" İctimai Birliyinin təşkilatçılığı ilə Ümummilli Lider Heydər Əliyevin 98-ci doğum günü ilə əlaqədar tədbir keçirilib (FOTO)
Bu gün Azərbaycanda 21 mindən çox vətəndaş COVID-19 əleyhinə peyvənd olunub
Azərbaycanda 509 nəfər koronavirusa yoluxub, 1427 nəfər sağalıb, 16 nəfər vəfat edib
Ceyhun Bayramov və Sergey Lavrov arasında telefon danışığı olub
Prezident İlham Əliyev Azərbaycanın ən yeni tarixinin şanlı səhifəsini yazdı: “Xarıbülbül” festivalı hər il keçiriləcək!
"Air France" şirkəti Tel-Əvivə uçuşlarını dayandırıb
İsrail Hava Qüvvələri Qəzza zolağından buraxılan dronu vurduğunu açıqladı
"Twitter"in işində problemlər yaranıb
Heydər Əliyevin Qarabağla bağlı arzularının əks olunduğu video-çarx Prezident İlham Əliyevi kövrəltdi (VİDEO)
Prezident İlham Əliyev Cıdır düzündə bir daha "Qarabağ Azərbaycandır" dedi (VİDEO)
İstefada olan general-polkovnik Tofiq Ağahüseynov dəfn edilib (FOTO)
Mingəçevirdə qanlı dava: 3 nəfər saxlanılıb
Şəhid ailələri və müharibə əlillərinə daha 50 mənzil təqdim olundu (FOTO)
Azərbaycan neftinin qiyməti qalxıb
Daha 3 şəhidin yeni doğulan övladına hesab açılacaq (FOTO)
Şuşada “Xarıbülbül” festivalını yenidən keçirmək arzumuz gerçək oldu - Xalq artisti
Birinci vitse-prezident Mehriban Əliyeva rəsmi "İnstagram" hesabında “Xarıbülbül” musiqi festivalının qala-konsertindən görüntü paylaşıb (VİDEO)
Cinayət törətməkdə şübhəli bilinən 43 nəfər saxlanılıb
Saatlıda gecə saatlarında fəaliyyət göstərən çayxana aşkarlanıb
İranda ötən sutka 297 nəfər koronavirusdan ölüb
IATA və AZAL arasında IATA Travel Pass mobil əlavəsinin Azərbaycanda tətbiq edilməsinin mümkünlüyü müzakirə edilib
Kasım-Jomart Tokayev Prezident İlham Əliyevə telefonla zəng edib
Prezident İlham Əliyev və birinci xanım Mehriban Əliyeva Şuşada “Xarıbülbül” musiqi festivalının qala-konsertində iştirak ediblər (FOTO/VİDEO) (YENİLƏNİB)
Müdafiə Nazirliyi istefada olan general-polkovnikin vəfatı ilə əlaqədar başsağlığı verib
Prezident İlham Əliyev Şuşada Yuxarı Gövhərağa məscidində olub (YENİLƏNİB) (FOTO/VİDEO)
Şuşada keçirilən "Xarıbülbül" festivalı böyük tarixi qələbənin təntənəsidir - Şuşalı deputat
AXC-Müsavat cütlüyünün Naxçıvanla bağlı mənfur niyyətinin qarşısını məhz Heydər Əliyev aldı - Deputat
Mətbuat prospektində avtomobillərin hərəkətində sıxlıq var - SƏBƏB (FOTO)
Sabah hava necə olacaq?
Türkmənbaşı limanına ilk dəfə yan alan "Azərbaycan" gəmi-bərəsi milli adət-ənənələrə uyğun qarşılanıb (FOTO)
Neftçala sakini narkotiklə saxlanılıb
Şuşada tikiləcək məscid Vətənimizin bir tacı olacaq - QMİ sədri
Şəkidə avtoxuliqan saxlanılıb (FOTO/VİDEO)
İsraildə aktiv koronavirus xəstələrinin sayı 825-ə düşüb
Son illərdə Naxçıvanın iqtisadi, siyasi və hərbi potensialının dinamik şəkildə artması danılmaz faktdır - Kamaləddin Qafarov
Ermənilər təkcə xalqımıza deyil, dini abidələrimizə qarşı da vandallıq törədiblər - Allahşükür Paşazadə
Qazaxıstanda koronavirusa yoluxanların sayı 350 min nəfəri ötüb
Azərbaycan xalqı birlik sayəsində qələbə qazandı - QMİ sədri
İlk dəfədir ki, Ramazan bayramını qalib ölkə kimi qeyd edirik - Allahşükür Paşazadə
İşğaldan azad olunmuş ərazilərə keçməyə cəhd göstərən 5 nəfər saxlanılıb
Şuşada "Xarı Bülbül" festivalında iştirak etdiyimizə görə çox xoşbəxtik - Xalq artisti
Təzəpir məscidində bayram namazı qılınıb (FOTO)
Pomidor güvəsi (Tuta absoluta) və onunla mübarizə üsulları
“Şaka” ləqəbli narkotacir saxlanılıb
Venesuelada ilin əvvəlindən inflyasiya 240 faizi ötüb
Braziliyada koronavirusdan daha 2 494 nəfər ölüb
Şuşada bayram namazı qılınıb (VİDEO)
“Azpetrol” Ramazan bayramı münasibətilə müsəlmanları təbrik edir
Bakıda intihara cəhdin qarşısı alınıb
Argentinada koronavirusa yoluxanların sayı 3,2 milyonu ötüb
Birinci vitse-prezident Mehriban Əliyeva Şuşadan bütün müsəlmanları Ramazan bayramı münasibətilə təbrik edib (FOTO)
Bütün xəbərlər