Rusiya və Ukrayna qaz münaqişəsi ilə öz reputasiyalarına zərər vurublar – ekspertlər

Azərbaycan, Bakı, 22 yanvar/ Trend , müxbir A.Bədəlova/ Rusiya və Ukrayna qaz münaqişəsində eyni dərəcədə uduzaraq, öz reputasiyalarına ciddi zərər vurublar, - ekspertlər hesab edir.

"Həm Rusiya, həm də Ukrayna rus qazı üçün ən böyük və ən mühüm satış bazarı olan Aİ qarşısında etibarı itiriblər", - İtaliyanın Bruno Leoni İnstitutuenergetika departamentinin direktoru Karlo Staqnaro (Carlo Stagnaro) cümə axşamı elektron poçtla Trend -a bildirib.

Rusiya qazının Ukrayna vasitəsilə Avropaya nəqlinin tam dayanmasına gətirmiş Moskva və Kiyevin qaz münaqişəsi 2009- cu il üçün qazın tədarükünə dair müqavilənin imzalanmamasına görə başladı. Yanvarın 7-də yanacağın ixracını dayandıran "Qazprom" bəyan etdi ki, Ukrayna tranzitlə göndərilən qazı açıq - aşkar oğurlayır. Rusiya qazının Ukrayna və Aİ - yə ixracı yanvarın 20 - də bərpa olundu. Tərəflər 2009 - cu ildə Ukrayna üçün qazın 20 faiz endirimli qiyməti barədə razılığa gəldilər. Cari ilin birinci rübündə yanacağın qiyməti 1 min kubmetrə görə 360 dollar təşkil edəcək (Avropa üzrə orta qiymət 450 dollara çatır).

Staqnaronun sözlərinə görə, Rusiya və Ukrayna "şəxsi münaqişəni" beynəlxalq problemə çevirdilər və Avropada narahatlıq üçün bir neçə səbəb yaratdılar. İtaliyalı ekspertin bildirdiyinə görə, hazırda Köhnə Dünyada ali prioritet resessiya probleminin həllidir. Aİ vəziyyəti bərpa edən kimi enerji təhlükəsizliyi və Rusiya qazı, Ukrayna kimi tranzit ölkələrindən asılılığın azaldılması məsələsi birinci olacaq, - Staqnaro hesab edir.

Ukraynanın "Penta" Tətbiqi Siyasi Araşdırmalar Mərkəzi İdarə Heyətinin sədri Vladimir Fesenko da hesab edir ki, qaz münaqişəsi ikitərəfli münaqişə çərçivəsindən kənara çıxdığı üçün, Ukrayna da, Rusiya da onu eyni zamanda uduzublar.

Fesenkonun rəyinə görə, münaqişə Avropaya güclü zərbə vurub və Rusiyanın qaz ixracatçısı kimi reputasiyasına zərər yetirib.

"Rusiya-Gürcüstan müharibəsindən sonra RF-yə onsuz da ehtiyatla yanaşırdılar. İndi isə bu qorxu güclənib. Moskvanın ünvanına tənqid artıb və indi Avropada Rusiyadan qaz asılılığını necə azaltmaq barədə getdikcə daha çox düşünürlər", - Fesenko Trend -a bildirib.

Ekspert hesab edir ki, Ukrayna bu münaqişədə günahkar hesab edildiyi üçün uduzub. Fesenkonun sözlərinə görə, məsuliyyəti Kiyevin də, Moskvanın da üzərinə qoymuş Avropa Komissiyasının sədri Joze Manuel Barrozunun fikirləri çox səciyyəvi olub.

"Ukrayna üçün bu daha ağrılıdır;Rusiyadan fərqli olaraq, o, Avropaya can atır, perspektivdə Avropa İttifaqının üzvü olmaq istəyir", - Fesenko deyib. Və bu münaqişədən sonra Köhnə Dünyada Ukraynanın Avropa İnteqrasiyası ideyasını tənqid edənlərin və ideyaya şübhə ilə yanaşanların sayı artıb, - ekspert hesab edir.

Lakin bütün ekspertlər eyni rəydədirlər ki, hər iki tərəf uduzub.

"Ukrayna barometri" sosioloji xidmətin rəhbəri Viktor Nebojenko hesab edir ki, bu münaqişədə bütün istiqamətlərdə Ukrayna qələbə qazanıb.

Onun sözlərinə görə, Kiyev qaz vasitəçilərindən  imtina edə və Ukrayna üçün kifayət qədər münasib qiymətə nail ola bildi. Ekspert Ukrayna və Rusiya arasında bağlanılan münaqişələrin açıqlığını çox mühüm addım hesab edir. Lakin Nebojenkonun rəyinə görə, Moskva da simasını itirməyib.

Xarici siyasət planında Avropa qazanıb, - ekspert hesab edir. "O, müşahidəçilər və cürbəcür komissiyaların yaranması vasitəsilə Ukrayna ilə Rusiyanın qaz magistralları və qaz anbarlarına çıxış qazanıb", - Nebojenko Trend -a bildirib. Onun rəyinə görə, Rusiyanın ehtiyatlardan başlıca silah kimi istifadə etməsini bir daha təsdiqləyən ABŞ da qazanıb.

Ekspertlərin rəyinə görə, gələcəkdə belə münaqişənin yaranması istisna deyil. "Ola bilsin, belə münaqişələr yaxın bir neçə il ərzində -  qiymətlə bağlı fikir ayrılıqları həll olunmayanadək-- baş verəcək", - Staqnaro deyib.

Onun sözlərinə görə, Moskva və Kiyev belə münaqişələrə nə qədər çox cəlb olunsalar, Avropa o qədər maye təbii qaz, alternativ boru kəmərləri ("Nabukko" kimi), bərpa olunan enerji mənbələrinə sərmayələrin artırılmasından ibarət ola biləcək çıxış axtarmağa çalışacaq.

Fesenkonun rəyinə görə, imzalanmış uzunmüddətli saziş və əksər mübahisəli məsələlər razılaşdırılsa da, yeni münaqişələrə bəhanə kimi çıxış edə biləcək risklər qalır.

Ekspertin bildirdiyinə görə, belə risklər arasında qazın qiyməti və ya həcmlərinin razılaşdırılması zamanı ziddiyyətlərin ortaya çıxması, eləcə də Kiyevin "Naftoqaz Ukraini" və Ukrayna dövlətinin, hazırki maliyyə vəziyyətilə əlaqədar, qaza görə ödənişi vaxtlı-vaxtında həyata keçirməməsi ola bilər.

"İlin ikinci yarısında Ukraynada seçki kampaniyasının başlaması, prezident seçkilərinin keçiriləcəyini nəzərə almaqla, qaz məsələsindən seçkiqabağı kampaniyada istifadə riski var", - Fesenko deyib.

Nebojenkonun rəyinə görə, hazırki münaqişə XXI əsrdə ilk belə resurs münaqişəsidir və bunun ardınca taxıl və suya görə münaqişələr baş verəcək.

Ukrayna və Rusiya arasında münaqişə qaranquşdur, - Nebojenko güman edir.

Materialın hazırlanmasında Z.Novsvitski (Kiyev) iştirak edib.

Müəlliflə əlaqə saxlamaq üçün elektron ünvan: [email protected]

Türkiyəyə səfər edən Azərbaycan vətəndaşlarının sayı artıb
Türkiyəyə səfər edən Azərbaycan vətəndaşlarının sayı artıb
Azərbaycanda mehmanxanaların gəlirləri açıqlanıb
Azərbaycanda mehmanxanaların gəlirləri açıqlanıb
Hotellərdə gecələmələrin sayı 40 faizə yaxın azalıb
Hotellərdə gecələmələrin sayı 40 faizə yaxın azalıb
Loading Bars
Xəbər lenti
Heydər Əliyevin 98-ci ildönümünə həsr edilən elmi-praktik konfrans keçirilib (FOTO)
Beynəlxalq incəsənət festivalının rəssamları işğaldan azad olunan ərazilərdə “Xarıbülbül” maketlərini ərsəyə gətirib (FOTO)
İsraildə aktiv koronavirus xəstələrinin sayı 895-ə düşüb
IFC Azərbaycanda özəl sektorun dəstəklənməsi üçün 850 milyon dollara yaxın vəsait ayırıb - Direktor
Bakıda yaşayış binasında yanğın olub, 2 nəfər xəsarət alıb
Əfqanıstanda daha bir partlayış olub, ölənlər və yaralananlar var (ƏLAVƏ OLUNUB)
Güclü külək mülki obyektlərin damını uçurdu (FOTO)
Nigeriyada gəmini batması nəticəsində 28 nəfər ölüb
Heydər Əliyev ən ağır şərtlərdə Azərbaycanı qanadlandırmış insandır - Yuli Qusman
Bu gündən Azərbaycanda yaşı 18-dən yuxarı şəxslərin vaksinasiyası başlayır
Bakıda “Mercedes” yanıb
Braziliyada koronavirusdan daha 1 024 nəfər ölüb
Mayın 11-dən 14-dək ölkə ərazisində yağmursuz və xoş hava şəraiti müşahidə olunacaq
BMT TŞ Şərqi Qüdsdəki vəziyyətlə əlaqədar iclas keçirəcək
Azərbaycan Rusiyadan beynəlxalq pul köçürmələri üzrə I rübdə lider olub
Gəncədə ikimərtəbəli evdə yanğın olub
Britaniyada koronavirusa daha 1 770 nəfər yoluxub
Ermənistan parlamentində yeni baş nazirin seçilməsi üçün ikinci səsvermə keçiriləcək
Ağcabədidə yol qəzası baş verib, xəsarət alan var
Lavrov bu gün Azərbaycana səfər edəcək
Gədəbəy polisi ulu öndər Heydər Əliyevin anadan olmasının 98-ci ildönümü münasibətilə ağacəkmə aksiyası keçirib (FOTO)
Dünyada ötən sutka koronavirusa 786 mindən çox yoluxma qeydə alınıb - ÜST
Azərbaycanın ümummilli lideri Heydər Əliyevin anadan olmasının 98-ci ildönümüdür
Türkiyədə koronavirusdan sağalanların sayı 4,7 milyonu ötüb
Türklərlə düşmənçilik yalnız Ermənistan üçün deyil, bütün bölgə üçün fəlakətdir - Paşinyan
Şimşək çaxıb, arabir yağış yağıb - Faktiki hava
Prezident İlham Əliyevin rəsmi “Facebook” səhifəsində Ulu Öndərin anadan olmasının 98-ci ildönümü ilə bağlı paylaşım edilib (FOTO)
Misir iyunda Çinin "Sinovac" peyvəndinin istehsalına başlayacaq
Hemilton İspaniya Qran Prisinin qalibi olub
Heydər Əliyev bu gün beynəlxalq arenada iri fiqura çevrilmiş Azərbaycanın möhkəm təməlini qoyub - Rob Sobhani
Azərbaycanın dörd para-taekvandoçusu Tokio-2020-yə lisenziya qazandı (ƏLAVƏ OLUNUB)
Suriya sahillərində tanker partlayıb
Bakıda minik avtomobili dəmir maneəyə çırpılıb, ölən var
Yol polisi İsmayıllıda reyd keçirib (FOTO)
Azərbaycanlı jurnalist Fransa portalında minalanmış ərazilərdən yazıb
Milli Gimnastika Arenasında gimnastlar üçün ən yaxşı şərait yaradılıb - Jalə Qaratova
76 il əvvəl faşizm üzərində qələbə çalan babalarımızın davamçıları erməni faşizminin başını əzdi - Könül Nurullayeva
Yarışlardan sonra emosiyalar müsbətdir - Dünya Kubokunda bürünc medal qazanmış Azərbaycan komandası
Qələbənin 76-cı ildönümü münasibətilə Azərbaycan Ordusunda silsilə tədbirlər keçirilib (FOTO)
Ermənistanda Njdenin şəxsiyyətinə pərəstiş nasist Almaniyasında Hitler şəxsiyyətinə pərəstişlə müqayisə oluna bilər - Oleq Kuznetsov
Azərbaycanda COVID-19-a qarşı peyvənd olunanların sayı açıqlanıb
Gazelli Group şirkəti İkinci Dünya Müharibəsi veteranlarını özünəməxsus şəkildə təbrik edib (FOTO)
Azərbaycanda 1539 nəfər COVID-19-dan sağalıb, 660 nəfər yoluxub
Milli Gimnastika Arenasında bədii gimnastika üzrə Dünya Kubokunda mükafatlandırma mərasimi keçirilib (FOTO)
Bolqarıstan 3 halqa və 2 cüt gürzlə hərəkətlərdə Dünya Kubokunun qalibi olub
“Suraxanı” gəmi muzeyi 10 may tarixindən vətəndaşların istifadəsinə veriləcək
Ombudsman beynəlxalq təşkilatlara çağırış edib
Bədii gimnastika üzrə Dünya Kubokunun üçüncü günündə maraqlı anlar (FOTO)
Bolqarıstan gimnastı Dünya Kubokunda lentlə hərəkətlərdə birinci olub
Faşizm üzərində qazanılan Qələbənin 76-cı ildönümü Beyləqanda qeyd edilib (FOTO)
Zəngilanda əkilən palıd toxumları cücərməyə başlayıb - Nazirlik (FOTO)
İsrail gimnastı Linoy Aşram Dünya Kubokunda daha bir qızıl medal qazandı
Milli Gimnastika Arenasında bədii gimnastika üzrə Dünya Kubokunun qalibləri mükafatlandırılıb (FOTO)
Azərbaycan komandası 5 topla hərəkətlərdə Dünya Kubokunun bürünc medalını qazanıb
Müdafiə Nazirliyinin rəhbərliyi Böyük Vətən müharibəsində həlak olanların xatirəsini yad edib (FOTO)
Azərbaycanın Ermənistanla sərhədində daha bir hərbi hissə fəaliyyətə başlayıb (FOTO)
İtaliyalı gimnast Dünya Kubokunda topla hərəkətlərdə qalib gəlib
Şuşa şəhərində Böyük Vətən müharibəsində Qələbənin 76-cı ildönümü qeyd olunub
İsrail gimnastı Linoy Aşram Dünya Kubokunda halqa ilə hərəkətlərdə qızıl medal qazanıb
İsveçrə nəşri Azərbaycan Prezidentinin Şuşanı mədəniyyət paytaxtı elan etməsindən yazır
Sabahın hava proqnozu açıqlanıb
Prezident İlham Əliyev və birinci xanım Mehriban Əliyeva Həzi Aslanovun məzarını ziyarət ediblər (FOTO/VİDEO)
Milli Gimnastika Arenasında bədii gimnastika üzrə Dünya Kubokunun üçüncü günü başlayıb (FOTO)
96 yaşlı müharibə veteranı: Ulu öndər Heydər Əliyevdən gördüyümüz diqqət və qayğını indi Prezident İlham Əliyevdən görürük (VİDEO)
Azərbaycan xalqı Heydər Əliyev kimi dühanı yetişdirdiyi üçün xoşbəxtdir - Əflatun Amaşov
Azərbaycan aprel ayında “OPEC plus” üzrə öhdəliyini yerinə yetirib
FHN küləkli hava şəraiti ilə bağlı əhaliyə müraciət edib
Moskvada hərbi parad keçirilir
Mingəçevir Dövlət Universitetində 9 May - Qələbə Gününə həsr olunan konfrans keçirilib
Mingəçevir Dövlət Universitetinin bir qrup əməkdaşı ailələrində ziyarət edilib (FOTO)
Böyük Vətən müharibəsi veteranları ilə görüş keçirilib (FOTO)
Azərbaycan Sənaye Korporasiyası ağacəkmə aksiyası keçirib (FOTO)
Göygöl Milli Parkının ərazisinə balıq körpələri buraxılıb (FOTO)
Müharibə, Əmək və Silahlı Qüvvələr Veteranları Təşkilatına avtomobil hədiyyə edilib (FOTO)
Türkiyə səfiri Azərbaycan xalqını təbrik edib
100-dən çox diaspor könüllüsü və gənci “Heydər Əliyev və Azərbaycan diasporu” mövzusunda keçirilən konfransa qatılıb
Azərbaycan XİN 9 May Qələbə Günü ilə bağlı bəyanat yayıb
Əfqanıstanda silahlı qarşıdurmada yeddi polis öldürülüb
Birinci vitse-prezident Mehriban Əliyeva rəsmi "İnstagram" hesabında faşizm üzərində Qələbə Günü münasibətilə paylaşım edib (FOTO)
Bu gün sonuncu Qədr gecəsidir
Los-Ancelesdə Azərbaycanın faşizm üzərində qələbəsindəki roluna dair film hazırlanıb (VİDEO)
Papua-Yeni Qvineyada torpaq sürüşməsi nəticəsində 15 nəfər ölüb
Şirvan şəhərində "Opel" yanıb
Malayziyada ölkə daxilində səyahət etmək və əksər sosial tədbirlər qadağan ediləcək
Kolumbiyada etiraz aksiyaları zamanı 550-ya yaxın insan itkin düşdü
Yunan-Roma güləşçimiz Rafiq Hüseynov "Tokio-2020" Yay Olimpiya Oyunlarına lisenziya qazanıb
Nyu-Yorkun Tayms-skver meydanında atışma baş verib
Dünyada ötən sutka koronavirusa 817 mindən çox yoluxma qeydə alınıb - ÜST
Bakıda bədii gimnastika üzrə Dünya Kubokunun iştirakçıları üçün hər cür şərait yaradılıb - amerikalı idmançı
Türkiyədə son sutkada koronavirusdan 28 896 nəfər sağalıb
"Bavariya" ardıcıl 9-cu dəfə futbol üzrə Almaniya çempionu oldu
Daşkəsən polisi şəhid ailələrinə bayram sovqatları paylayıb
Əfqanıstanda məktəbin qarşısında partlayışlar olub, çoxlu sayda ölən var
Mingəçevir Dövlət Universitetində “Dahi Azərbaycanlı” sənədli filmi nümayiş etdirilib (FOTO)
Azərbaycanda 9 May - faşizm üzərində Qələbə Günü qeyd olunur
Azərbaycanda bayram tətili başlayıb
Mayın 16-dək Azərbaycanda ictimai nəqliyyat işləməyəcək
Bakıda bağlı qapı arxasında qalan iki azyaşlı xilas edilib
Milli Gimnastika Arenasının zalı heyrətamiz dərəcədə gözəldir - rusiyalı idmançı
Mingəçevir Dövlət Universitetində “İşğaldan azad olunmuş Azərbaycan ərazilərinin ekoloji vəziyyəti” mövzusunda nəzəri-praktiki seminar keçirilib (FOTO)
Bütün xəbərlər