Pekin Olimpiadası separatçılara əlverişli imkandır

Azərbaycan, Bakı, 05 avqust/ Trend müxbir E.Tarıverdiyeva, V.Javronkova/ Pekin Olimpiadası Çinin separatçı qruplarının özlərini göstərmələri üçün bəhanə olub ki, bu da ölkə ərazisində terror aktlarının davam etdirilməsinə səbəb olacaq.

"Çin uyğurlarının separatçı qrupları Çində bu yaxınlarda Sintszyanda baş verən terror aktına bənzər terror aktlarının həyata keçirilməsini davam etdirmək niyyətindədirlər", - çinli ekspert Zanq Jiadonq (Zhang Jiadong) hesab edir.

Pekin Olimpiadasının açılışının yaxınlaşması ilə ölkə ərazisində islamçı yaraqlı-separatçıların terror aktları çoxalıb. Çin KİV çərşənbə axşamı Kaşqar şəhərində hücuma görə günahı onların üzərinə qoyublar. Bu hücum nəticəsində 16 polis əməkdaşı ölüb və 16-sı yaralanıb.

Çinli ekspert Jiadonqun rəyinə görə, Pekin Olimpiadasına hazırlıq vaxtı separatçıların özlərini göstərmələri üçün ən əlverişli vaxtdır.

İnsan hüquqları üzrə əksər Qərb təşkilatları Çin hökumətini tənqid ediblər. "Bu, separatçılara ölkə xaricindəki tərəfdaşlarının səslərinə səs verərək, özlərini göstərmələrinə səbəb olub", - Fudan Universitetinin (Şanxay) regional təhlükəsizlik üzərində nəzarət üzrə proqramın eksperti Jiadonq Trend -a bildirib.

Politoloq hesab edir ki, Çin ərazisində terror aktlarının daha bir səbəbi terrorizmi dəstəkləyən ölkələrə imkanların nümayiş etdirilməsidir. Onun sözlərinə görə, bəzi separatçı qruplar əksər müsəlman ölkələrindən xarici vəsait alır və onlar bu vəsaitlərin xərcləndiyini göstərmək üçün əllərindən gələni etməlidirlər.

Çin üzrə amerikalı ekspert Qian Quonun (Qian Guo) rəyinə görə, uyğur separatçılarının ən amansız qruplaşmaları arasında bunun xalq üsyanına və beynəlxalq müdaxiləyə gətirəcəyi ümidi ilə uzunmüddətli terror müharibələri strategiyaları var.

Uyğur separatçı hərəkatın ekstremistləri üçün çinlilərə qarşı terror aktlarının həyata keçirilməsinin əsas səbəbi xarici effektlə əlaqədardır. "Mən Çin hökumətinə qarşı fədakar, öz-özünü dağıdan mübarizə cəhdləri görürəm, - San Francisco State University-nin (ABŞ) professoru Quo Trend -a bildirib. Mümkündür ki, terror hücumlarının yalnız bu effekti kütlələr arasında aktual olmaqda uyğur millətçiliyinə yardım edir".Ekspertlər Olimpiada zamanı terror aktlarının təkrarlanacağının mümkün olduğunu istisna etmirlər. Jiadonqun sözlərinə görə, terrorçuluğun təbiəti görünməzdir və buna görə də istənilən mümkün təbirlərdən istifadə qeyri - məhduddur.

Ekspert hesab edir ki, Olimpiya oyunlarının Təhlükəsizlik Komitəsi tam əminliklə söyləyə bilməz ki, istənilən terror qəsdini dayandıra bilərlər. "Deyə bilərəm ki, Pekin Olimpiya oyunlarını terror təhdidlərindən müdafiə etmək üçün kifayət qədər imkanlara malikdir - lakin bu o demək deyil ki, Olimpiya oyunları zamanı Çində heç bir terror aktı olmayacaq", - Jiadonq bildirib.

Çin üzrə avropalı ekspert Kerri Braunun (Kerry Brown) sözlərinə görə, Pekin Olimpiadasında təhlükəsizlik səviyyəsi çox yüksəkdir və bununla əlaqədar, irimiqyaslı terror hücumları ehtimalı azdır. "Lakin Çinin təhlükəsizlik sistemi nə qədər güclü olsa da, terror hücumları ehtimalını tamamilə istisna etmək olmaz", - Chatham House (İngiltərə) Analitik Mərkəzinin professoru Braun Trend -a bildirib.

Amerikalı ekspert Quo hesab edir ki, indi qarşıdakı Olimpiya oyunlarında hansısa ciddi hücumun təşkil ediləcəyi ağlasığmazdır. Pekin və Olimpiadanın keçirildiyi istənilən digər şəhər əvvəlcədən təhlükəyə hazırdır, - o hesab edir. "Lakin 11 sentyabrı xatırlasaq, ən ağlagəlməz vəziyyətdə hər şey baş verə bilər", - Quo hesab edir.

Ekspertin rəyinə görə, uyğur separatçıları, ola bilsin, digər yerlərdə hücum etməyə çalışacaqlar. Ekspert güman edir ki, Olimpiya oyunlarında birbaşa hücumlar, çətin ki, uğurla nəticələnsin, lakin uyğur separatçıları tərəfdən hücumlar mümkündür və ola bilsin ki, başqa yerlərdə və başqa vaxtda baş verəcək.

"Digər tərəfdən, bu vahələrə terror hücumları Çinin siyasətinə və ya beynəlxalq diqqətə məhdud təsir göstərəcək", - Quo bildirib.

Cümə günü keçiriləcək Olimpiadanın açılış mərasimi ərəfəsində Kaşqarda terrorçuların polislərə hücum etməsi ilə əlaqədar, təqribən 100 min polis və hərbçi yüksək hazırlıq vəziyyətinə gətirilib.

BBC-nin saytı məlumat verir ki, Oyunların Təşkilat Komitəsinin nümayəndəsi qeyd edib ki, bütün Olimpiya obyektlərində təhülkəsizlik tədbirləri gücləndirilib.

Çinli ekspert hesab edir ki, Çinin təhlükəsizlik qüvvələrinin vəzifəsi Olimpiya oyunlarını terror və digər təhlükələrdən müdafiə etməkdir və onlar artıq bu məsələdə böyük təcrübəyə malikdirlər. Jiadonq ümid edir ki, Pekində Olimpiya oyunları dinc və uğurla keçəcək.

Amerikalı ekspert Quo güman edir ki, Çin hakimiyyəti şübhəli görünən və təhlükə törədən istənilən vəziyyəti aradan qaldıracaq. Nümunə kimi o bildirib ki, açılış mərasiminə bir saat qalmış Pekində bütün reyslər və qatarlar dayandırılacaq.

"Düşünürəm ki, Çinin təhlükəsizlik xidmətləri Olimpiya oyunlarında təhlükəsizliyin təmin olunması məqsədilə dövlət tərəfindən bütün zəruri güc və ehtiyatlarla təchiz ediliblər", - politoloq bildirib.

Müsəlman-uyğur qruplaşmalarının hökumətə qarşı mübarizəsinin əsas məqsədi müsəlman uyğurların yaşadığı Sintszyan vilayətinin Çindən ayrılmasıdır.

Jiadonq hesab edir ki, uyğurların bir neçə məqsədi var: separatçılar Pekini kompromisə məcbur etmək və Çindən ayrı müstəqillik əldə etmək və muxtariyyət statusu almaq istəyirlər. Ekspert hesab edir ki, onlar, həqiqətən də, müstəqillik əldə edərlərsə, onların növbəti hədəfi Çinin şimal-qərbini Türkiyəyədək kəsib keçə və Almaniyanın bəzi hissələrini özündə birləşdirən böyük millət olacaq. "Separatçıların bəziləri artıq Almaniyanın cənub hissələrini Qərbi Türküstan adlandırmağa başlayıblar", - Jiadonq bildirib.

Ekspertin rəyinə görə, daha bir məqsəd dini dövlətin yaradılmasıdır. Dini fundamentallar anlayırlar ki, bu məqsədə Pekinin dünyəvi idarəetməsini devirdikdən sonra nail ola bilərlər.

Britaniyalı ekspert Braun güman edir ki, son zamanlar açıq şəkildə terror hücumlarının mümkünlüyü barədə bəyanatlar verən insanlar Şərqi Türküstanın Müstəqillik Qrupunun (ETİG) üzvləridir. Ekspertin sözlərinə görə, ETİG müsəlman uyğurların Çindən ayrılmasının lehinə çıxış edir və tam müstəqillik istəyir.

Uyğurlar islama etiqad göstərən türkmənşəli xalqdır. Uyğur dilinin daşıyıcıları Çinin Sintszyan-Uyğur Muxtar Rayonunun yerli əhalisidir. Onların ümumi sayı təqribən 20 mln. nəfərdir. Sintszyan-Uyğur rayoununda təqribən 11 mln. nəfər yaşaır.

Müəlliflə əlaqə saxlamaq üçün elektron ünvan - [email protected]

"Könüllülər ili”nə həsr olunmuş poçt markası hazırlanıb (FOTO)
"Könüllülər ili”nə həsr olunmuş poçt markası hazırlanıb (FOTO)
Könüllülər üçün xüsusi təklif! (VİDEO)
Könüllülər üçün xüsusi təklif! (VİDEO)
Qarabağ Azərbaycanın və Cənubi Qafqazın aparıcı İT mərkəzinə çevrilə bilər
Qarabağ Azərbaycanın və Cənubi Qafqazın aparıcı İT mərkəzinə çevrilə bilər
Loading Bars
Xəbər lenti
Parisdə etiraz aksiyası zamanı 22 nəfər saxlanılıb
Türkiyədə koronavirusdan sağalanların sayı 427 mini keçib
Çində mədəndə partlayış olub, çox sayda ölən var
Koronavirus qripdən necə fərqlənir?
Parsidə etiraz aksiyası zamanı polislər gözyaşardıcı qazdan istifadə edib
Gürcüstanda koronavirusdan daha 37 nəfər ölüb
Türkiyə silahlarının effektivliyi Qarabağdakı son müharibə zamanı sübut edildi - Hulusi Akar
Bakıda yaşayış binasında baş verən yanğın söndürülüb (ƏLAVƏ OLUNUB)
Ermənistan müxalifəti Paşinyanın dekabrın 8-ə qədər istefaya getməsini tələb edib
Afrikada koronavirusdan ölənlərin sayı 53 min nəfəri ötüb
Prezident İlham Əliyev Xocalı soyqırımı törətmiş cəlladları da məhv etdi - Politoloq
Vətən müharibəsində qələbəyə həsr olunmuş hərbi paradın vaxtı açıqlandı - RƏSMİ (FOTO/VİDEO)
İtaliya Parlamenti Deputatlar Paltasının nümayəndə heyəti Gəncəyə səfər edib (FOTO)
Mingəçevir Dövlət Universitetinin rektoru Şahin Bayramovun Beynəlxalq Könüllülər Günü təbriki
Azərbaycan Könüllülərinin III Həmrəylik Forumu keçirilib və “İlin Könüllüsü” mükafatı qalibləri elan olunub (FOTO)
Türkiyədə 5,2 bal gücündə zəlzələ olub
Dərsliklərdə Sinqapur təcrübəsi müzakirə edilib
Latviya Azərbaycanlılarının “Azəri” Cəmiyyətinin İdarə Heyətinin sədri Prezident İlham Əliyevi təbrik edib
AŞF FİDE-yə müraciət ünvanlayıb
Qarabağ səmalarında Azərbaycan bayrağı dalğalanır - Ərdoğan
Sumqayıtda karantin qaydalarını pozaraq fəaliyyət göstərən tədris müəssisəsi aşkarlanıb (FOTO/VİDEO)
Kəlbəcərin sonsuz gözəlliyi (FOTO/VİDEO)
Prezidentə yazırlar: Siz Azərbaycan xalqına dayaqsınız
Mingəçevir Dövlət Universitetində turizm mövzusuna həsr olunan birgə layihənin IV modul təlimi keçirilib (FOTO)
İranın sabiq vitse-prezidenti həbs edildi
Ceyhun Bayramov və Sergey Lavrov arasında telefon danışığı olub
Bu şəhər və rayonlarda sərtləşdirilmiş xüsusi karantin rejiminin müddəti uzadıldı
Azərbaycanda 4323 nəfər COVID-19-a yoluxub, 2180 nəfər sağalıb, 42 nəfər vəfat edib
“The New York Times” qəzetində Ağdamın Çıraqlı kəndi barədə məqalə dərc edilib
"Qarabağ"ın daha 5 futbolçusunda koronavirus aşkarlandı
İraq Türkmən Cəbhəsinin sədri Prezident İlham Əliyevi təbrik edib
Müdafiə Nazirliyinin nəzdində sutka ərzində fasiləsiz qaynar telefon xətləri fəaliyyət göstərir
Yerevanda növbəti etiraz aksiyası başlayıb
Polşada fermerlər traktorlarla yolu bağladı
AzəriMed QSC-nin əməkdaşı İlkin Ağakişiyev şəhidlik zirvəsinə ucaldı
Diaspor rəhbəri niderlandlı antropoloqa tarixi faktlara əsaslanan tutarlı cavab verib
Ermənilər terrorçunu Xudavəng monastırına rəhbər təyin etmişdilər - Rusiya KİV
İranda koronavirusdan ölənlərin sayı 50 min nəfəri keçdi
"Napoli"nin stadionuna Maradonanın adı verilib
Belarus portalında Azərbaycanın Vətən müharibəsində Zəfər qazanması barədə məqalə dərc edilib
RİİB-in təşəbbüsü ilə Könüllülər himni hazırlanıb (VİDEO)
Koronavirus xəstəsi ictimai yerdə saxlanılıb (FOTO)
Alban-udin xristian provaslav icmasının sədr müavini Xudavəng monastırına vaiz təyin olunub
50 gün idi itkin düşən gənc şəhid kimi qayıtdı (FOTO)
Gəncədə dezinfeksiya aparılıb (FOTO)
6 şəhər və rayonda şəhid ailələri və müharibə əlillərinə ev verilib (FOTO)
Qohumunun evindən oğurluq edən şəxs saxlanılıb
İqtidarın siyasi dialoq təşəbbüslərinin praktiki nəticələri göz qabağındadır (FOTO)
Mənzildən naməlum meyit tapılıb
İspaniya mediasında Azərbaycan həqiqətlərindən danışılıb
“Regional İnkişaf” İctimai Birliyinin ölkə üzrə könüllülərinin onlayn görüşü keçirilib (FOTO)
“Suqovuşan” elektrik stansiyaları 3 ay ərzində istismara veriləcək (VİDEO)
Sabahın hava proqnozu açıqlanıb
"Könüllülər ili”nə həsr olunmuş poçt markası hazırlanıb (FOTO)
"Meliorasiya və Su Təsərrüfatı" 1,26 miyon manatlıq müqavilə imzalayıb
Rusiyada yenidən koronavirusa rekord yoluxma qeydə alındı
Azərbaycan nefti bahalaşır
Bütövləşən Azərbaycan - 44 günlük Zəfər Salnaməmiz (FOTO/VİDEO)
Təkcə Qarabağ deyil, xalqın 90-cı illərdə dövlətinə sarsılmış inamı geri qayıtdı - Tarixçi
Ermənilər monastrdakı bütün əşyaları məhv ediblər - Xudavəng monastrına təyin olunan vaiz
Ermənistan terroru nəticəsində həlak olan 94 mülki şəxsə şəhid statusu verilib və aylıq ödənişlər təyin olunub
Gələn ilin bayram günləri müəyyənləşib
Könüllülər üçün xüsusi təklif! (VİDEO)
İnsanlar qaydalara ciddi riayət etməsə, bizi daha çətin vəziyyət gözləyir - Deputat
Prokurorluq daha 3 COVİD - 19 xəstəsinə cinayət işi başladı
KOB könüllülərinin “Könüllülər ili”nə töhfəsi
Vəkillər Kollegiyası erməni təcavüzü ilə bağlı 230 beynəlxalq təşkilata müraciət etdi
DİN-nin şəhid baş leytenantı Kamran Kazımov (FOTO)
Zərdabda yaşayış yerini tərk edən daha bir COVİD-19 xəstəsi barədə cinayət işi başlandı (VİDEO)
Bakıda 25 yaşlı COVİD 19 xəstəsi barədə cinayət işi başlandı (VİDEO)
Qarabağ Azərbaycanın və Cənubi Qafqazın aparıcı İT mərkəzinə çevrilə bilər
Bərdədə evi tərk edən aktiv koronavirus xəstəsinə cinayət işi başlandı
Bakıda ad günü keçirən qızlar və restoran sahibi cərimələndi (VİDEO)
Xudavəng monastırının dini varisləri geri qayıtdı - Monastıra vaiz təyin olundu (VİDEO)
İctimai yerlərdə aşkarlanan daha 9 koronavirus xəstəsi barədə cinayət işi başlandı
Bu il Azərbaycana idxal edilən əsas məhsulların siyahısı açıqlanıb
Moskvada koronavirusdan peyvəndləmə başlayıb
“Lexus” hasara çırpılaraq yandı
Göyçayda yaşadığı ünvanı tərk edən koronavirus xəstəsi saxlanıb
Bizim üçün qorxu deyilən şey yox idi, ölümdən belə qorxmurduq - Qarabağ qazisi
ABŞ "TikTok"un amerikan seqmentinin son satış tarixini uzatmamağa qərar verdi
Limandakı partlayışdan sonra Beyrutun bərpası 2,5 milyard dollara başa gələcək
TAP 2021-ci ildə boru kəmərinin buraxılış gücünün artırılması məqsədilə sınaq keçirəcək
Renuarın rəsm əsəri 1,18 milyon dollara satıldı
Tayson və Cons arasındakı döyüşdən əldə edilən qazanc açıqlandı
Aİ və Britaniya Brexit mövzusunda razılığa gələ bilmədilər
Avstriyanın sabiq maliyyə naziri korrupsiyaya görə 8 il həbs cəzasına məhkum edildi
ABŞ hərbçiləri Somalini tərk edir
ÜST: Dünyada koronavirusa yoluxanların sayı 628 mindən çox artıb
Azərbaycan könüllüləri portalının təqdimatı keçirilib (FOTO)
Moskvada son sutkada 6 868 koronavirusa yoluxma halı aşkarlanıb
ABŞ-ın paytaxtı Vaşinqton şəhərində Vətən müharibəsi şəhidlərinin anım mərasimi keçirilib (FOTO)
ABŞ bir sıra Çin rəsmilərinə viza məhdudiyyətləri tətbiq edir
Azərbaycan Texniki Universiteti və Mingəçevir Dövlət Universitetinin birgə təşkilatçılığı ilə növbəti nəzəri-praktiki seminar keçirilib (FOTO)
Heydər Əliyev Mərkəzi, “Alov qüllələri” və Bakı Olimpiya Stadionu Azərbaycan bayrağı ilə işıqlandırılıb (FOTO)
Samux rayonunda evdə partıayış olub
Estoniya prezidenti özünü təcrid edir
Türkiyədə koronavirusdan sağalanların sayı 423 mini keçib
Silahlı Qüvvələrin Yardım Fonduna daxil olan vəsaitin miqdarı açıqlanıb
Ailəmin kədərini görmək istəməzdim - Şəhidlə olmayan müsahibə
Bütün xəbərlər