Azərbaycan, Bakı, 23 aprel/ Trend müxbir İ.Xəlilova/ CAREC proqramında (CAREC - Mərkəzi Asiya regional iqtisadi əməkdaşlıq) iştirak edən dövlətlərin gömrük-sərhəd məntəqələrində ticarətin asanlaşdırılması üçün "vahid pəncərə" pəncərə sisteminin yaradılması lazımdır və ölkə hökumətləri bu məsələdə vacib rol oynamalıdırlar. Belə təklif aprelin 23-də Bakıda keçirilən "CAREC dəhlizlərinin ticari loqistikası və effektliliyinin monitorinqi üzrə" seminarda irəli sürülüb.
İştirakçıların rəyinə görə, belə sistemin olmaması Dünya Bankının hesabatında da təsdiqlənən sənəd dövriyyəsinin və yüklərin sərhəddən keçməsi zamanı xərclərin artmasına gətirir. Yoxlama müddətinin azaldılması üçün bu tədbirlərə gömrük prosedurlarının harmonizasiyası məqsədilə gömrük orqanlarını cəlb etmək lazımdır.
[CAREC - səkkiz iştirakçı dövlətin (Əfqanıstan, Azərbaycan, ÇXR, Qazaxıstan, Qırğızıstan, Monqolustan, Tacikistan və Özbəkistan) və altı beynəlxalq təşkilatın (AİB, AYİB, BVF, İİB, BMT İnkişafı proqramı və Dünya Bankı) tərəfdaşlığıdır].
Azərbaycanın Beynəlxalq Avtomobil Daşıyıcıları Asossiasiyası Baş katibinin müavini Ramiz Axundov bildirib ki, "vahid pəncərə"nin tətbiqi avtonəqliyyatların keçid vaxtını olduqca sürətləndirəcək. Belə ki, hazırda onlar sərhəddə, ən azı beş dövlət strukturu tərəfindən yoxlamadan keçirlər.
Onun sözlərinə görə, hazırda gömrük orqanları Azərbaycanda "vahid pəncərə"nin tətbiqinin üzərində işləyirlər. Bu gün yüklər sərhəddən keçərkən, Dövlət Gömrük Komitəsi və Dövlət Sərhəd Xidmətindən əlavə, Dövlət Fitosanitar Nəzarət Xidməti, Dövlət Baytarlıq Xidməti, Səhiyyə, Nəqliyyat və Daxili İşlər Nazirliklərinin Sanitar İdarəsi tərəfindən yoxlamadan keçirlər.
Azərbaycan hökuməti "vahid pəncərə" sisteminin yaradılmasıda kömək etmələri üçün Ümumdünya Ticarət Təşkilatına (ÜTT) və BMT-nin Mərkəzi Asiya ölkələri iqtisadiyyatı üçün Xüsusi proqramına (SPECA) müraciət edib. Azərbaycan bütün SPECA ölkələri (Asiya ölkələri, Əfqanıstan və Azərbaycan) arasında birinci olaraq bu layihənin reallaşdırılması üçün təşəbbüs göstərib.
Azərbaycan sərhədində biznesin qeydiyyatdan keçməsinin sadələşdirilməsi üzrə layihənin reallaşdırılmasına UNESCAP (Asiya regionu və Sakit okean ölkələri üçün xüsusi proqram) və UNECO (İqtisadi Əməkdaşlıq üzrə Avropa Təşkilatı) yardım göstərəcəklər.
Layihəyə əsasən, yüklərin təmizlənməsinin koordinasiyasını zəruri hallarda kənardan maraqlı tərəfləri cəlb edəcək bir dövlət strukturuna tapşırmaq planlaşdırılır. Türkiyənin təcrübəsində koordinator kimi, Gömrük xidməti çıxış edir. Lakin onun sistemi təkmil olmadıgı üçün hazırda yeniləşdirilməsi aparılır. Avropa ölkələrindən yalnız bəziləri sərhəddə "vahid pəncərə" sistemini tətbiq edirlər. Balkan ölkələri isə analoji layihənin implementasiyasına başlayıblar.
Ticarətin sadələşdirilməsi üzrə tədbirlər Azərbaycanda 2008-ci il yanvarın 1-dən tətbiq edilmiş biznesin yeni qeydiyyat sisteminin - "vahid pəncərə"nin davamı olacaq. Bu sistemin koordinatoru kimi Vergilər Nazirliyi çıxış edir.
Müəlliflə əlaqə saxlamaq üçün elektron ünvan: [email protected]
