2010-cu ildəki proseslər Mərkəzi Asiyanın gələcəyinə təsir edir

2010-cu ildəki proseslər Mərkəzi Asiyanın gələcəyinə təsir edir

Azərbaycan, Bakı, 24 dekabr /Trend, müxbir V.Javoronkova/

2010-cu ildə Mərkəzi Asiyada bir neçə önəmli hadisə baş verib və gələcəkdə bütün regiona təsir edə biləcək tendensiyalar müşahidə olunub. "Deutsche Welle" radiostansiyasının rus redaksiyasının baş redaktoru və Şərqi Avropa şöbəsinin rəhbəri İnqo Manntoyfel (Ingo Mannteufel) belə hesab edir.

"Mərkəzi Asiya ölkələrində 2010-cu il fövqəladə zəngin hadisələrlə fərqlənib", - Manntoyfel elektron poçt vasitəsilə Trend-ə bildirib.

Onun fikrincə, onların arasında ən mühüm yeri əlbəttə, Qırğızıstandakı hadisələr tutub: Kurmanbek Bakiyev rejiminin dağılması, Qırğızıstanın cənubundakı etnik münaqişələr və daha sonra yeni konstitusiyanın qəbul edilməsi ilə bağlı referendum, onun ardınca parlament seçkilərinin keçirilməsi.

Cari ilin aprelində genişmiqyaslı etiraz aksiyalarından sonra respublikanın eks-prezidenti Bakiyev devrildi, hakimiyyətə Roza Otunbayevanın başçılıq etdiyi müvəqqəti hökumət gəldi. Daha sonra respublikanın yeni hökuməti prezident idarəçiliyinin parlament idarəçiliyi ilə əvəz olunması barədə qərar qəbul etdi ki, bu da bu ilin yayında keçirilən referendumla təsdiqləndi. Ötən həftə parlament koalisiyası Almazbek Atambayevi respublikanın baş naziri seçdi.

"Hələlik nəticələrinin miqyasını qiymətləndirmək çətin olan bu həlledici dəyişikliklər təkcə Qırğızıstan üçün deyil, həm də bütün region üçün həlledici oldu", - Manntoyfel deyib.

Onun fikrincə, əgər yaxın illərdə Qırğızıstanda həqiqi parlament demokratiyasının qurulmasına nail olunarsa, o zaman dövlət quruluşunun bu modeli qonşu dövlətlərə də mühüm təsir göstərəcək.

"Bu səbəbdən də həm Qırğızıstanın daxilində, həm də onun hüdudlarından kənarda yeni idarəetmə sistemi və demokratik qüvvələr ciddi qarşıdurmalarla üzləşirlər", - Manntoyfel bildirib.

Politoloq hesab edir ki, Qırğızıstanda baş vermiş çevrilişlə yanaşı, Qazaxıstanın başa çatan 2010-cu ildə ATƏT-ə sədrliyini və regiondakı digər hadisələri də unutmaq olmaz.

"Mərkəzi Asiya ölkələri dairəsində ATƏT-ə nüfuzlu sədrlik Qazaxıstanın regiondakı lider mövqeyini möhkəmləndirdi", - o, hesab edir.

Lakin politoloqun fikrincə, ümumilikdə, Astananın sədrliyindən sonra təşkilatın güclənəcəyinə və 1999-cu ildən sonra onun təşkil etdiyi sammitə bəslənən ümidlər özünü doğrultmadı.

Qazaxıstanda bütün üzv ölkələrin dövlət və hökumət başçılarının, eləcə də 12 tərəfdaş ölkənin və 68 beynəlxalq təşkilatın rəhbərlərinin iştirakı ilə keçirilən ATƏT sammiti dekabrın 1-2-də baş tutub və sammitdə 11 il ərzində ilk dəfə yekun bəyannamə qəbul edilib.

Manntoyfel bildirib ki, görüşlərin nəticələri çox zəif olub. Beynəlxalq münaqişələrin həlli və ATƏT-in yenidən formalaşması üzrə fəaliyyət planının planlaşdırılan qəbulu iflasa uğrayıb və tamamilə aydındır ki, indi ATƏT təşkilat kimi iflic olub.

Onun fikrincə, hazırda bu vəziyyətin yaxşılaşdırılması perspektivləri görünmür, lakin buna görə məsuliyyəti təkcə Qazaxıstan rəhbərliyinin üzərinə qoymağa dəyməz . Buna naxmayaraq, etiraf etmək lazımdır ki, Qazaxıstan Rusiya ilə Qərb arasına öz üzərinə götürdüyü vasitəçilik rolunun öhdəsindən gələ bilmədi.

"Qırğızıstanda vəziyyət gərginləşən zaman Qazaxıstan qonşu, həm də ATƏT-ə sədrlik səlahiyyətlərini icra edən dövlət kimi hərəkət etmədi", - politoloq bildirib.

Manntoyfelin fikrincə, Mərkəzi Asiya üçün ilə yekun vurarkən Tacikistan haqda da bir neçə söz söyləmək lazımdır.

Birincisi, orada görünür, Əfqanıstandakı münaqişə fonunda islam qüvvələrindən gələn təhlükə artır, ikincisi, qaz sahəsində "Qazprom"un aktivliyinin güclənməsi sayəsində Tacikistanda Özbəkistanla daimi çəkişmələr nəticəsində yaranan enerji təchizatı ilə bağlı kövrək vəziyyət yaxın illərdə çox güman ki, yaxşılaşacaq.

"Mənim ümumi təsəvvürüm belədir: Mərkəzi Asiya ölkələri öz inkişaflarında bir-birlərindən daha çox uzaqlaşacaqlar, bununla yanaşı, özlərinin geosiyasi və geoiqtisadi vəziyyətlərinin yeni tələblərinə uyğunlaşmağa çalışacaqlar", - Manntoyfel bildirib.

İngiltərə Premyer Liqası: "Liverpul" 68 matçlıq məğlubiyyətsiz seriyasını dayandırıb
İngiltərə Premyer Liqası: "Liverpul" 68 matçlıq məğlubiyyətsiz seriyasını dayandırıb
Qadın idman gimnastikası üzrə yığma komandaya yeni baş məşqçi təyin olundu
Qadın idman gimnastikası üzrə yığma komandaya yeni baş məşqçi təyin olundu
Ronaldu daha bir rekorda imza atdı
Ronaldu daha bir rekorda imza atdı
Loading Bars
Xəbər lenti
İngiltərə Premyer Liqası: "Liverpul" 68 matçlıq məğlubiyyətsiz seriyasını dayandırıb
Türkiyədə son sutkada koronavirusdan 6 113 nəfər sağalıb
Şahbuzda zəlzələ qeydə alınıb
Türkiyə XİN: Azərbaycan ilə Türkmənistan arasında imzalanan Anlaşma Memorandumunu məmnuniyyətlə qarşılayırıq
Böyük Britaniyada gün ərzində 1,3 min insan COVID-19-dan ölüb
Azərbaycan və Fransa XİN başçıları telefonla danışıblar
Gəncədə ev yanıb
Azərbaycan və Türkmənistan XİN rəhbərləri arasında görüş keçirilib
Azərbaycan Ordusunun əsgəri mina partlayışı nəticəsində həlak olub
Xarici İşlər naziri Ceyhun Bayramov Türkmənistan Prezidenti tərəfindən qəbul olunub
Ceyhun Bayramov Türkmənistana səfəri çərçivəsində bir sıra görüşlər keçirib
Bakıda fərdi evdə baş verən yanğın söndürülüb (ƏLAVƏ OLUNUB)
Xəzərdə DOSTLUQ qalib gəldi - Prezident İlham Əliyev yeniliklərin olacağını anons etmişdi
Pandemiya dövründə Azərbaycanda cinayətkarlıq hansı səviyyədə olub? - MÜQAYİSƏ
TANAP vasitəsilə 9 milyard kubmetrdən çox qaz nəql edilib
Cəbrayıl-Füzuli istiqamətində gedən döyüşlərdə şəhid olan DİN-in çavuşu (FOTO)
Nazirlər Kabineti yaşayış yeri olmayan prokurorluq işçilərinə verilən kompensasiyaya dair Qərar verib
Ermənistanda daxili gərginlik dərinləşir - Əsgər anaları Qarabağda xidmətə etiraz edir
Azərbaycan və Türkmənistan əməkdaşlığının inkişafı regionun iqtisadi rifahına xidmət edir - Naqif Həmzəyev
Baytarlıq preparatlarının heyvandarlıqda istifadəsinin elmi qiymətləndirilməsi həyata keçirilib
Şuşa artıq etibarlı əllərdədir - Elşən Musayev
Kəlbəcər rayonunun Kəndyeri kəndi (FOTO/VİDEO)
Fransada fövqəladə vəziyyət payızadək uzadıla bilər
"Azernews" qəzeti: Ermənistanın otuz illik işğal zamanı Azərbaycana qarşı törətdiyi ekoloji terror
8 prokurorluq əməkdaşı cəzalandırılıb, 2-si vəzifəsindən azad edilib
Ermənistanın növbəti YALANI:Terrorçuları hərbi əsir kimi qələmə verməyə çalışırlar
Azərbaycan SOCAR-ın səhmlərini satmağı planlaşdırmır - Mikayıl Cabbarov
Bu ölkələrdən quş və quşçuluq məhsullarının Azərbaycana idxalına məhdudiyyət qoyuldu
14 kiloqrama yaxın narkotik vasitə qanunsuz dövriyyədən çıxarılıb (FOTO/VİDEO)
Bakı şəhər prokurorluğu orqanları əməliyyat müşavirəsi keçirib
“Dostluq” yatağı Azərbaycanla Türkmənistan arasında qardaşlığın rəmzinə çevrilir
Mingəçevir Dövlət Universitetində növbəti “Açıq qapı” günü keçirilib (FOTO)
"Reza Deqhati, günümüzün şahidi, Azərbaycanla bağlı xatirələr" adlı vebinar keçirilib (FOTO)
ADU-nun şəhid tələbəsi haqqında kitab çap olunub
Paşinyanın etirafı bəzi erməni rəsmilərinin Şuşanın onlara məxsus olması barədə cəfəng fikirlərini alt-üst etdi - Tural Gəncəliyev
Ağır yaralanan qazimiz şəhid oldu (FOTO)
"Dostluq" layihəsi Azərbaycanın neft-kimya sənayesinin inkişafına xidmət edəcək - Metyu Brayza
20 Yanvar faciəsi ilə bağlı məlumatlar yapon dilində təqdim olunub
Milli Məclisin Səhiyyə komitəsi iş planını açıqladı
Azərbaycanda 770 nəfər COVID-19-dan sağalıb, 218 nəfər yoluxub, 9 nəfər vəfat edib
Gəncədə “COVID-19”-a qarşı vaksinasiya prosesinə başlandı (FOTO)
Vətən müharibəsində 65 mədəniyyət işçisi döyüşlərə qatılıb, 8-i şəhid olub
Filippin və İndoneziyada güclü zəlzələ olub
Mətbuat Şurasının Şikayətlər üzrə Komissiyasının iclası keçirilib
"Dostluq" yatağı ilə bağlı memorandum tarixi əhəmiyyət daşıyır - Deputat
Türkmənistan və Azərbaycan iki müstəqil dövlət kimi münasibətləri ardıcıl olaraq inkişaf etdirirlər - Qurbanqulu Berdiməhəmmədov
Azərbaycanın Belarusdakı səfirliyində 20 Yanvar faciəsi anılıb (FOTO)
Unibank müştəriləri üçün vacib məlumat!
"Dostluq" yatağı Azərbaycanla birgə iş üçün yeni imkanlar açır - Qurbanqulu Berdiməhəmmədov
Prezident İlham Əliyev: Azərbaycan ilə Türkmənistan arasında nəqliyyat-logistika sahəsində əməkdaşlıq daha yüksək səviyyəyə çatacaq
Prezident İlham Əliyev: Anlaşma Memorandumunun imzalanması çoxillik gərgin fəaliyyətinin nəticəsidir
Prezident İlham Əliyev: Xəzərin qorunması üzrə birgə fəaliyyət üçün ölkələrə yeni imkanlar açan Konvensiya razılaşdırılıb
Bakıda küçədən tapılan 12 yaşlı qız ailəsinə verildi
Bəzi mövzular üzrə suallar buraxılış və qəbul imtahanlarına daxil edilməyəcək - SƏBƏB
Şagirdlərin qış tətilinin vaxtı açıqlandı
Azərbaycan Prezidenti: Xəzər mehriban qonşuluq dənizi, əməkdaşlıq dənizidir
Prezident İlham Əliyev: Bu Memorandumu imzalamağımız əlamətdar hadisədir, onun müsbət nəticələri olacaq
Virtual dərslərə qoşula bilməyən şagirdlər də qiymətləndirmədə iştirak etməlidirlər - RƏSMİ
Qiymətlərindən narazı qalan şagirdlər apelyasiyaya müraciət edə bilərlər - Təhsil Nazirliyi
Azərbaycan Prezidenti: Anlaşma Memorandumu Xəzərin karbohidrogen resurslarının mənimsənilməsində yeni səhifə açır
Füzuli rayonunun Dördçinar kəndi (FOTO/VİDEO)
Prezident İlham Əliyev: Azərbaycan və Türkmənistan ilk dəfə olaraq Xəzər dənizindəki yatağın mənimsənilməsi üzrə birgə işə başlayır
Tədris distant formada olubsa, biliklər də bu formada qiymətləndirilməlidir - Nazirlik rəsmisi
Masallıda ev yanıb
Vətən müharibəsində 2 858 şəhidin şəxsiyyəti müəyyən edilib - Hərbi prokuror
Hindistanda vaksin istehsal olunan institutda yanğın baş verib
Ötən il 19 nəfər hərbi prokurorluq işçisi məsuliyyətə cəlb edilib
Azərbaycanda baş verən hərbi xidmət əleyhinə olan cinayətlər 47,6% azalıb - Xanlar Vəliyev
Azərbaycan dünya təcrübəsinə əsaslanaraq idman zallarını aça bilər - Əməkdar idman ustası
“YAŞAT” Fondu tərəfindən şəhid və qazi ailələri tibbi müayinələrdən keçirilib (FOTO)
Qadın idman gimnastikası üzrə yığma komandaya yeni baş məşqçi təyin olundu
Məcburi köçkünlər tezliklə doğma yurdlarına qayıdacaqlar - Dövlət komitəsi
20 yanvar günü evini tərk edən 2 koronavirus xəstəsinə cinayət işi başlandı
Postlardan keçməyə cəhd edən 2 315 avtomobil geri qaytarılıb, 3 nəfər həbs edilib
İdarəetmədə çevikliyin və səmərəliliyin artırılması hədəflərə qısa zamanda çatmağı stimullaşdıracaq - Vüqar Rəhimzadə
SOCAR AVIATION Adnan Menderes hava limanında yanacağı öz məntəqəsindən təmin etməyə başlayıb
Neftçalada peyvəndlənmə ilə bağlı hazırlıq işləri yekunlaşıb (FOTO)
Azərbaycanda portağal sahələrinin güzəştli sığortası başlandı
SOCAR AVIATION təyyarələri üçün yanacağı öz məntəqəsindən təmin etməyə başlayıb
Dövlət Reklam Agentliyi “ARTREKLAM”ın kreditorlarına müraciət edib
İranda bir gündə 93 nəfər koronavirusdan ölüb
Azərbaycanla Türkmənistan arasında “Dostluq” yatağının birgə işlənməsinə dair Memorandum imzalanıb
Azərbaycan Bakı-Tbilisi-Ərzurum kəməri ilə qaz ixracını artırıb
Qarabağ qazisi ölümdən necə xilas oldu? - Trend TV cərrahi əməliyyatın görüntülərini təqdim edir (VİDEO)
"Dostluq" yatağı ilə bağlı memorandum Azərbaycan-Türkmənistan münasibətlərində yeni səhifədir - SOCAR
Dillər Universitetində Çin dili üzrə metodik seminar keçirilib
ƏDV faizlərini geri alanlar üçün ikiqat qazanc!
“Qafqazda ərəbcə məktubat ənənəsi nümunələri (XIX-XX əsrlər)” kitabı nəşr olunub
Azərbaycanda qızıl və gümüş bahalaşıb
Bağdadda 3 il sonra ilk partlayış - Ölü sayı artır (YENİLƏNİB)
Türkiyəli mütəxəssislər Fəxri xiyaban və Şəhidlər xiyabanını ziyarət edib (FOTO)
ƏDV-ni geri alan BirBank istifadəçiləri Visa-dan əlavə pul qazana bilərlər!
Şuşada erməni kilsəsi olmayıb - Tarixi FAKTLAR (FOTO)
Ənənəvi təhsil nə zaman bərpa olunacaq? - AÇIQLAMA
Vətən müharibəsində iştirak etdiyinə görə təltif olunan 57 dəmiryolçu
Azərbaycan nefti bahalaşıb
Kürdəmirdə 18 kilometrlik yolun yenidən qurulması yekunlaşır (FOTO)
Azad olunmuş ərazilərimizdə dronlarla monitorinq aparılacaq
SOCAR hava şəraiti ilə əlaqədar platformalarda açıq sahələrdə işləri dayandırıb
Azərbaycanda şəhid ailələrinin üzvlərinə yeni imkanlar yaradılır
Bütün xəbərlər