Neft-qaz sahəsində rəqəmsallaşma: Azərbaycan hansı mərhələdədir?

Neft-qaz sahəsində rəqəmsallaşma: Azərbaycan hansı mərhələdədir?

Bakı. Ləman Zeynalova – Trend:

Neft-qaz sahəsində rəqəmsal keçidin potensial üstünlükləri istehsal gücünün artması, vaxta və vəsaitlərə qənaət, daha təhlükəsiz əməliyyatlar, eləcə də resursların rasional idarə olunmasıdır. Dünya neft-qaz sənayesi istehsal xərclərini azaltmaqla mənfəətin artırılmasına çalışdığı üçün hasilat və kəşfiyyat üzrə əməliyyatların inteqrasiyası və rəqəmsallaşdırılması bu hədəflərə çatmağa kömək edəcək.

Xərclərin azaldılması

Norveçin “Rystad Energy” konsaltinq şirkəti bildirir ki, məlumatların rəqəmsal formaya keçirilməsini nəzərdə tutan rəqəmsallaşma neft-qaz sahəsində 100 milyard dollaradək vəsaitə qənaət etməyə imkan verə bilər.

Audit və konsaltinq xidmətləri göstərən “Deloitte” beynəlxalq şirkətlər şəbəkəsinin analitikləri hesab edir ki, hazırda bazarda təmsil olunan rəqəmsal həllərin əksəriyyəti bu sahənin əməliyyat xərclərinin azalmasına yönəlib. Əlbəttə ki, rəqəmsal texnologiyalar əməliyyat xərclərini azaldıb və azaltmaqda davam edəcək. Amma bununla yanaşı, 3,4 trilyon dollar dəyərində xalis əsas vəsaitlər və ya istehsalat kapitalı var ki, mövcud rəqəmsal həllər bunları əhatə etmir. Bu rəqəmlə müqayisədə kapital məhsuldarlığının bir faiz belə artması 40 milyard dollara yaxın vəsaitə qənaət etməyə imkan verəcək. Rəqəmsal həllər həm əməliyyat, həm də əsaslı xərcləri optimallaşdırmağa başlayandan sonra neft-qaz şirkətləri aşağı neft qiymətləri fonunda belə mövcud kapital rentabelliyinin azalması tendensiyasını dəyişmək gücündə olacaq.

Neft və qaz hasilatında süni intellekt

“McKinsey & Company” şirkətinin fikrincə, süni intellektə qoyulan investisiyalar neft və qaz sahələrində məhsuldarlığı artırmağa imkan verəcək.

Rəqəmsal transformasiya davam etdiyi müddətdə iri aktivləri olan bəzi şirkətlər süni intellektin səmərəli istifadəsində lazımi diqqət ayırmaya bilər. Şirkətin tədqiqatları göstərir ki, süni intellekt bu şirkətlərin mürəkkəb əməliyyatlarının təşkilində kömək edə bilər, yüksək məhsuldar alətlər isə onlara öz alqoritmlərini hazırlamaq imkanı yaratmaq gücündədir. Başqa sözlə, iri aktivli şirkətlər süni intellekt vasitəsilə öz bizneslərini genişləndirə və mənfəətlərini artıra bilər. Onlar enerji istehlakını azaltmaq gücündədir. Araşdırmalar göstərir ki, süni intellekt avadanlığı intensiv şəkildə yeniləməyə ehtiyac duymadan məhsuldarlığın artırılmasını təmin edə bilər.

“McKinsey & Company” bildirir ki, qeyri-stabil marjası olan şirkətlər üçün süni intellekt risklərin daha səmərəli idarə olunmasında mühüm imkanlar yaradır.

Azərbaycanın neft-qaz sektorunda rəqəmsallaşma

Bir neçə il əvvəl Azərbaycan Dövlət Neft Şirkəti (SOCAR) rəqəmsal transformasiya proseslərinin idarə olunması üçün Xəzər İnnovasiya Mərkəzini (CIC) təsis edib.

CIC SOCAR-da istifadə olunan bütün proqram təminatını ətraflı təhlil edib, boşluqları aşkar edib və optimallaşdırmaya ehtiyac olan sferaları müəyyənləşdirib. CIC 2018-ci ildə kəşfiyyat və hasilat sahəsində rəqəmsal layihələrin reallaşdırılmasına başlayıb. Qazma sektoru tamamilə SAP ERP platformasına arxalanır, çünki bu sahədə çoxsaylı risk və qeyri-müəyyənliklər mövcuddur. Burada bütün proseslər, o cümlədən planlaşdırma, qazma və buruqların istismara verilməsi prosesləri avtomatlaşdırılıb. SAP UFAM platforması dünyada ilk dəfə neft və qaz hasilatının bütün proseslərinin sistemləşdirilməsi və avtomatlaşdırılması üçün tətbiq edilib. SOCAR-ın “Azneft” İstehsalat Birliyi öncül texnologiyalardan, o cümlədən maşın tədrisindən istifadə edir. Şirkətin sistemləri quyudan gözlənilən hasilatı, mümkün riskləri və hadisələri proqnozlaşdırır.

Layihənin dəyərinin avtomatik hesablanması, təhlükəsizlik və ətraf mühitlə bağlı işlərin avtomatlaşdırılması 2021-ci ildə də SAP platformasında geniş tətbiq olunur. Avtomatlaşdırma işləri təkrar emal və satış sektorlarında, o cümlədən “Azərikimya” İstehsalat Birliyində də aparılır. Vahid baza yaradılandan sonra şirkətin “Industry 4” standartlarına cavab verən sistemləri olacaq. SOCAR artıq şirkət məlumatlarının təhlili, əşyaların interneti, videoanaliz və digər yeni nəsil texnologiyaların tətbiqini nəzərdə tutan plan hazırlayıb.

2021-ci il aprelin 9-da “SOCAR Tower”də istehsalat əməliyyatlarının vahid rəqəmsal mərkəzdən idarə olunması, ixtisaslaşmış sahələr üzrə xüsusi toplantıların keçirilməsi, iri həcmli və kritik layihələr üzrə müzakirələr aparılması, operativ qərarların qəbul edilməsi, eləcə də böhran vəziyyətləri və fövqəladə halların idarə olunması funksiyalarının yerinə yetirilməsi üçün nəzərdə tutulmuş Vizualizasiya Mərkəzinin açılışı baş tutub.

Artıq 10 ildən çoxdur ki, SOCAR-da biznes proseslərin avtomatlaşdırılması ilə bərabər korporativ rəqəmsal idarəetmə platformasının yaradılması uğurla davam etdirilir. Bu proses hazırda şirkətin bütün əsas fəaliyyət sahələrini əhatə edir. Şirkətin Neft Mədən Korporativ Verilənlər Bazasında ötən 175 il ərzində Azərbaycanda qazılmış, hazırda istismarda olan və istismardan çıxarılmış 44000 quyunun 50 faizə qədəri artıq rəqəmsallaşdırılıb. Mütəxəssislər bu bazadan istifadə edərək interpretasiya proqram təminatı vasitəsilə yataqların modelini qura bilirlər.

Qazma prosesinə real vaxt rejimində nəzarət etməklə istənilən quyunun dərinliyi, baltaya düşən yük, təzyiq, vurulan məhlulun həcmi və digər qazma parametrlərini əldə etmək mümkündür. Neft-qaz hasilatı, emal və qazın nəqli kimi digər sahələrdə də rəqəmsal sistemlər tətbiq olunur. Əməliyyatların rəqəmsal modellər vasitəsi ilə idarə olunması, müxtəlif cihazlara real vaxt rejimində və vahid nöqtədən nəzarət etmək imkanları şirkətin əməliyyat effektivliyini gücləndirir. Dəniz özüllərində və digər istehsal sahələrində quraşdırılmış video müşahidə vasitələri vəziyyətin mütəmadi olaraq vizual nəzarətdə saxlanılmasına imkan yaradır, baş verə biləcək fövqəladə halların daha effektli idarəolunması təmin edilir.

(Tərcümə: Orxan Nəbiyev)

Bütün qanunsuz sənədlərin ləğvi qarşımızda duran ən vacib tapşırıqdır, Şuşa isə xüsusi mövzudur - Azərbaycanın Fransadakı səfiri
Bütün qanunsuz sənədlərin ləğvi qarşımızda duran ən vacib tapşırıqdır, Şuşa isə xüsusi mövzudur - Azərbaycanın Fransadakı səfiri
Yanğınsöndürmə maşınına Azərbaycan tərəfdən atəş açılması yalandır - MN
Yanğınsöndürmə maşınına Azərbaycan tərəfdən atəş açılması yalandır - MN
Ermənistanın Azərbaycan ərazisinə silah ötürməsi üçtərəfli bəyanatın kobud şəkildə pozulmasıdır - Amerikalı ekspert
Ermənistanın Azərbaycan ərazisinə silah ötürməsi üçtərəfli bəyanatın kobud şəkildə pozulmasıdır - Amerikalı ekspert
Loading Bars
Xəbər lenti
Xalqın misilsiz birliyi və ordunun döyüş ruhu Azərbaycana ədalətli Vətən müharibəsində qələbə gətirdi - Qırğızıstan səfiri
Qazaxıstanda koronavirusa daha 1 719 nəfər yoluxub
THY aviareys sayına görə Avropada ikinci yerdədir
Daha bir ölkə turistlərə sərhədlərini açır
ABŞ-da qətllərin sayı 29 faiz artıb
Dünyada koronavirusa yoluxanların sayı 233 milyonu ötüb
Yaponiyada koronavirusla bağlı qaydalar yumşaldılır
Yunanıstanda zəlzələ olub, ölən var
"Blue Origin" turistlərlə növbəti suborbital uçuş tarixini açıqlayıb
Britaniyada koronavirusa 37 960 yeni yoluxma halı qeydə alınıb
Çexiyada növbəti ilin dövlət büdcəsi təsdiqlənib
Strasburqda Vətən müharibəsi şəhidlərinin xatirəsi anılıb (FOTO)
BMT Əfqanıstana yardım üçün 131 milyon dollar alıb
Türkiyədə son sutkada koronavirusdan 25 160 nəfər sağalıb
ABŞ Dövlət Departamentinin mətbuat katibi koronavirusa yoluxub
Kanadada onlarla fəhlə mədəndə köməksiz vəziyyətdə qalıb
Azərbaycanın qələbəsində həlledici rolu Prezident İlham Əliyevin hazırladığı və reallaşdırdığı düzgün strategiya və taktika oynayıb - Tatyana Poloskova
Ankaranın Atakule qülləsi Azərbaycan bayrağının rənglərinə boyanıb
Anım Günündə Azərbaycanın 76 şəhər və rayonunda ümumilikdə 58 min 109 ağac əkilib
Səlçuk Bayraktar Anım Günü ilə bağlı paylaşım edib
Pakistan Abidəsi Azərbaycan bayrağı ilə işıqlandırılıb
Dəniz səviyyəsindən Şuşa hündürlüyündə - REAL İNTERVYU (VIDEO)
Qətərdəki soydaşlarımız Anım Günü ilə bağlı bəyanat yayıblar (FOTO)
Ombudsmanın regional mərkəzləri Vətən müharibəsi şəhidlərinin xatirəsini yad edib
Ağdamda həqiqətən nə vaxtsa bir şəhərin olduğuna inanmaq çətin idi - AŞPA məruzəçisi
AŞPA ikinci Qarabağ müharibəsinin humanitar nəticələrinə dair hesabat qəbul edib
Neftçalada pambıq zavodunda yanğın olub
Vətən müharibəsi şəhidlərinin əziz xatirəsi Londonda anılıb (FOTO)
Mingəçevir Dövlət Universitetində Anım Günü qeyd olunub (FOTO)
Vətən Müharibəsi Memorial Kompleksi ərazisində səmaya işıq fənərləri buraxılıb, Zəfər tağı simvolizə edilib (FOTO)
Vətən müharibəsində iştirak edən daha 44 qaziyə avtomobillər təqdim edildi (FOTO)
Avropada təbii qazın qiyməti 930 dollara çatıb
2020-ci il sentyabrın 27-si Azərbaycan tarixində dönüş nöqtəsidir - Deputat
Yeni Azərbaycan Partiyası Anım Günü ilə əlaqədar bəyanat yayıb
Əlahiddə Ümumqoşun Orduda şəhid ailələrinə müxtəlif orden və medallar təqdim edilib (FOTO/VİDEO)
Azərbaycanla Türkiyə arasında hərbi-texniki təminat məsələləri müzakirə edilib
Aİ-nin Azərbaycandakı nümayəndəliyinin rəhbəri İkinci Qarabağ müharibəsi şəhidlərinin xatirəsini yad edib
Azərbaycan və Türkiyə "Şahdəniz-1" yatağı ilə bağlı sazişin müddətini uzadıb
ƏƏSMN kollektivi İkinci Şəhidlər Xiyabanını ziyarət edib (FOTO)
Heydər Əliyev Mərkəzi üzərində Azərbaycan bayrağı proyeksiya olunub (FOTO)
Ankarada Vətən müharibəsi şəhidləri yad edilib (FOTO)
Vətən müharibəsi son 200 il ərzində xalqımıza qarşı yönəlmiş işğalçılıq siyasətinə son qoydu
Xüsüsi Təyinatlı Qüvvələrin komandanı veteranlarla görüşüb (FOTO/VİDEO)
Gənclərin iştirakı ilə “Vətən mənə oğul desə” anım tədbiri keçirilib (FOTO)
“Google Chrome” veb-brauzerində boşluq aşkarlanıb
27 sentyabrın Anım Günü kimi qeyd edilməsi şəhidlərimizin müqəddəs ruhuna ehtiramın bariz nümunəsidir
Qarabağı Azərbaycana qovuşduran igid qardaşlarımıza salam olsun - Mövlud Çavuşoğlu (FOTO)
Nigeriyada kəndlərə hücum edilib, 30 ölü var
Bakıda evdən qadın meyiti tapılıb
Ermənistan bütün mina xəritələrini Azərbaycana təhvil verməlidir - AŞ PA məruzəçisi
Azərbaycan Ordusunun Baş Qərargah rəisi Türkiyənin Milli müdafiə nazirinin müavini ilə görüşüb (FOTO)
Müharibədən sonra ermənilərin gündəlik həyat şəraiti kəskin pisləşib - Fransa qəzeti
Ata Abdullayevin məhkəməsi başlayır
Anım Günündə bütün şəhidlərimizi rəhmətlə yad edirəm - Ərdoğan (FOTO)
AzMİU-da Vətən müharibəsi şəhidlərinin xatirəsi yad edilib (FOTO)
Gəncə Dövlət Universitetində Anım Günü ilə bağlı videokonfrans keçirilib (FOTO)
Prezident İlham Əliyev BMT-dəki çıxışında Azərbaycanın dünya üçün əhəmiyyətli ölkə olduğunu göstərdi - Səttar Möhbalıyev
“Kiçik Ürəklərdə Böyük Xatirələr” yaddaşlarda həkk olunacaq (VİDEO)
ADNSU-da 27 sentyabr - Anım Gününə həsr olunmuş tədbir keçirilib (FOTO)
Yeni tariximizin qəhrəmanlıq salnaməsini yazan igid əsgər və zabitlərimizlə qürur duyuruq - Şahin Bayramov
“InvestAZ”-dan dünya maliyyə bazarları ilə bağlı həftəlik analiz
XİN-də Anım Günü qeyd edilib (FOTO/VİDEO)
"Apple" və "Tesla" şirkətlərinin bəzi tədarükçüləri Çində istehsalatı dayandırıb
Azərbaycan ilə Türkiyə arasında hərbi əməkdaşlığın inkişaf perspektivləri müzakirə olunub (FOTO)
Rəcəb Tayyib Ərdoğan Anım Günü ilə əlaqədar Prezident İlham Əliyevə telefonla zəng edib
MN və Daxili Qoşunların şəxsi heyəti Şuşada təntənəli yürüş keçirib (FOTO)
Rasim Quliyevin növbəti məhkəmə prosesi oktyabrın 4-nə təyin edilib
“Tarixi ədalətin bərpası” - “Əsas məsələ”də MÜZAKİRƏ (FOTO)
DİN nümayəndələri Fəxri xiyabanı ziyarət ediblər (VİDEO)
Ötən həftə 185 hektar ərazi minadan təmizlənib - ANAMA
Prezident İlham Əliyevin yürüşdə həyat yoldaşımın fotosunu daşıdığını görəndə çox təsirləndim - Şəhidin həyat yoldaşı
“Azərenerji” və “Azərişıq” hər şəhidin adına bir ağac əkib (FOTO/VİDEO)
İndoneziyada ən hündür binada Azərbaycan bayrağı nümayiş olunub (VİDEO)
Makrona yumurta atılıb (VİDEO)
Qaradağda “Vətən Müharibəsi Şəhidlərinin Anım Günü”nə həsr olunmuş tədbir keçirilib (FOTO)
Azərbaycanda COVID-19 əleyhinə peyvənd olunanların sayı açıqlanıb
Azərbaycanda 558 nəfər COVID-19-a yoluxub, 19 nəfər vəfat edib
Abşeronda 27 sentyabr - Anım Günü qeyd edilib (FOTO)
“Yelo Bank” açıq tender elan edir
Qarabağ zəfəri dünyada döyüş strategiyalarını əhəmiyyətli dərəcədə dəyişdi - Türkiyəli ekspert
Postmüharibə dövründə 30 minədək şəxs sosial dəstəklə əhatə olunub
Vətən müharibəsində şəhidlik zirvəsinə ucalan gömrükçünün xatirəsi yad edilib
York Universitetinin City College Avropa Kampusu tərəfindən açıq seminar keçirilib (FOTO)
Müdafiə Sənayesi Nazirliyində Şəhidlər Memorial Abidə Kompleksinin açılışı olub (FOTO)
DYP sürücülərə müraciət etdi
Prezident İlham Əliyev və birinci xanım Mehriban Əliyeva Fəxri xiyabanda ulu öndər Heydər Əliyevin məzarını ziyarət ediblər (FOTO)
İranda daha 289 nəfər koronavirusdan ölüb
Gimnastika ailəsi şəhidlərin xatirəsini yad edib (FOTO)
Dövlət Sərhəd Xidmətində Anım Günü qeyd edilib (FOTO)
Baş nazir Əli Əsədov Türkiyənin Vitse-prezidentinə məktub ünvanlayıb
Başqırdıstanda 280-ə yaxın məktəbdə karantin tətbiq olunub
Prezident İlham Əliyev və Birinci xanım Mehriban Əliyevanın şəkillərini tutduğu şəhidlər kimlərdir? (FOTO)
Xaçmazda şəhidlərin xatirəsi yad edilib (FOTO/VİDEO)
Türkiyə müdafiə nazirinin müavini Azərbaycanda səfərdədir (FOTO)
Anım günündə UNEC-də Memorial-Xatirə Kompleksinin açılışı olub (FOTO)
Sabahdan hava pisləşəcək - Dağlıq ərazilərdə qar yağacaq
Pedaqoji Universitetdə Vətən müharibəsi şəhidləri anılıb (FOTO)
Azərbaycan Dillər Universitetində Anım Günü ilə əlaqədar tədbir keçirilib (FOTO)
27 Sentyabr 30 illik kədəri böyük sevincə çevirən prosesin başlandığı gündür - Fəxrəddin Altun
Obyekt sahibindən hədə-qorxu ilə pul tələb edən saxta jurnalist saxlanılıb (FOTO/VİDEO)
Bütün xəbərlər