Maku şəhəri: Mədəniyyətlərin sintezi (FOTO)

Maku şəhəri: Mədəniyyətlərin sintezi (FOTO)

İran, Urmiya, 27 noyabr /Trend, xüsusi müxbir Təmkin Cəfərov/

İranın Qərbi Azərbaycan əyalətinin Maku şəhəri paytaxt Tehrandan 939 km aralıda yerləşir. Mülayim iqlimi olan, dəniz səviyyəsindən 1294 m hündürlükdə dağ ətəklərində yerləşən və yarımdairəvi formaya malik şəhər sanki çətirlə örtülüb.

Maku I Şah Abbasın hakimiyyət illərinin əvvəlində sadəcə bir qala idi. Maku Səfəvilər dövründə İrəvan şəhərindən köçmüş Bayat adlı Azərbaycan-türk tayfasına məskən olur. Bayatlar Pəhləvi dövrünə qədər (XX əsrin ortaları) Makuda hökmranlıq ediblər.

Maku şəhərinin gözəl təbii landşaftı, çoxlu tarixi məkanı və zəngin təbiəti olan yerləri var. Onlardan mineral su bulaqları, Qalaçuq şəlaləsi, Mərakan qoruq zonası, Baxçe-Cuğ sarayı, məşhur Çaldıran düzünün və başqalarının adını çəkmək olar.

İranın Maku şəhərinin tarixini öyrənən arxeoloq Bəhmən Kargər azərbaycanlı jurnalistlərə açıqlamasında deyib ki, Makunun tarixi 5500 il əvvələ gedib çıxır: "Burada həm albanlar, həm də iranlılar yaşayıblar. Makuda Qafqaz mədəniyyətinə aid 3300 illik tarixə malik əşyalar tapılıb. Onların arasında parıltılı qara saxsı qablar da var. Bu mədəniyyət Rusiyanın cənub hissəsindən, xüsusən də Azərbaycandan İranın Şəhri-Kürd ərazisinədək inkişaf edib".

B.Kargərin sözlərinə görə, müqəddəs hesab edilən Ağrı dağın ətəyində yerləşən şəhərdə Urartu mədəniyyətinə aid nümunələr də tapılıb: "Makunun bir özəlliyi də odur ki, iki dağın arasında yerləşir və şəhərin əsas meydanı iki dağın arasından keçir. Bura miladdan öncə 1100-cu ildə urartuların həm ovlaq, həm də mərkəzi yerləri olub. Urartulara aid yazılı kitabələr də tapılıb ki, burada onların hökmdarlarına aid məlumatlar əksini tapıb".

O, qeyd edib ki, daha sonrakı dövrlərdə burada Ağqoyunlu və Qaraqoyunlulara aid abidələr aşkarlanıb: "Həmçinin Səfəvilərə aid abidələr mövcuddur. Hazırda ətrafına hasar çəkilən qədim Makuya aid şəhər də qalır. Orada cəbbəxanalar və anbarlar var. Orada hələ də insanlar yaşayır".

Maku şəhərində gözəl tarixi abidələrdən biri də Qacarlar zamanı Müzəffərəddin Şah dövründə inşa edilən Sərdar Teymur Paşa sarayıdır (Baxçe-Cuğ sarayı). Bura Baxçe-Cuğ ona görə deyilir ki, eyniadlı kəndin 2 kilometrliyində yerləşir. Sarayda yaşayan hökmdarın adı Teymur Paşa olub ki, ona İqbalüd-dövlə də deyirdilər.

Sarayın memarlığı Avropa memarlıq üslubuna aiddir. Sarayın üz hissəsinə bir sıra heykəllər bənd edilib. Heykəllərin əllərində təsvir olunan üzümlər isə dini motivi göstərir. Bizans dövrünün abidələrində mövcud olan şir başlarının təsviri də bu memarlıq abidəsində var. Binanın üst hissəsində sütunların qabağa çıxması müşahidə olunur ki, bu da Bizans dövrünün simvollarından sayılır. Sarayın içərisində isə gözəl naxışlar var ki, bu da saraya xüsusi gözəllik verir. Binanın içərisindəki rəsm əsərlərində həm Avropa, həm də İrana aid nümunələr var.

Arxeoloq B.Kargərin sözlərinə görə, sarayın tikintisi 30 ilə başa gəlib, ümumilikdə isə 160 illik tarixi var. Bağın ərazisi isə 11 hektardır.

Baxçe-Cuğ sarayı muzey kompleksinin rəhbəri Əhməd Rəhimi azərbaycanlı jurnalistlərə deyib ki, sarayın tikintisində həm rus, həm də iranlı memarlar işləyib: "Sarayın giriş hissəsini Qacarlar dövründə yaşayan iranlı memar işləyib. O, orada gül, kollar və meyvə şəkilləri çəkib. Bunlar da həmin dövrdə çəkilən rəsm əsərləridir və heç bir yenidənqurma işləri görülməyib. Binada yenidənqurma işləri kimi əsasən ağartma işləri görülür".

Ə.Rəhimi bildirib ki, sarayın ikinci girişini rus memar işləyib və rus memarlıq üslubuna uyğundur. Bu memarlıq abidəsi həm Qacarlar dövrünün, həm də çar Rusiyasının memarlıq üslubunun qarışığıdır.

Qeyd edək ki, saray iki mərtəbəlidir, birinci mərtəbədə qonaqlar üçün gözləmə salonu yerləşir. İkinci mərtəbə isə yaşayış sahəsidir. 40 il əvvəl dövlət tərəfindən burada bərpa işlərinə başlanıb və bura muzeyə çevrilib. Binanın içərisində olan rəsmlər arasında həm Avropa, həm də İran süfrə mədəniyyəti öz əksini tapıb. Avropa süfrəsində yüngül yeməklər, İran süfrəsində plov kimi ağır yeməklər də var. Evin içərisindəki əşyalar arasında Rusiya, Avropa, o cümlədən Fransa və Polşadan gətirilən əşyalar üstünlük təşkil edir. Bunların da bir çoxu Avropa hökmdarları tərəfindən Maku sərdarına hədiyyə kimi göndərilib.

İran İslam Respublikası ilə Azərbaycan Respublikasının KİV-ləri arasında əlaqələrin inkişafı məqsədi ilə noyabrın 21-də Azərbaycanın media işçilərindən ibarət 10 nəfərlik nümayəndə heyəti İrana səfər edib.

Şəhidlərimizin ruhu qarşısında baş əyir, ehtiramla yad edirik - Spiker
Şəhidlərimizin ruhu qarşısında baş əyir, ehtiramla yad edirik - Spiker
Gəncə şəhərində şəhidlərimizin əziz xatirəsi bir dəqiqəlik sükutla yad edilib (FOTO)
Gəncə şəhərində şəhidlərimizin əziz xatirəsi bir dəqiqəlik sükutla yad edilib (FOTO)
Ukrayna həmişə Azərbaycanın ərazi bütövlüyünü dəstəkləyib - Həmsədr
Ukrayna həmişə Azərbaycanın ərazi bütövlüyünü dəstəkləyib - Həmsədr
Loading Bars
Xəbər lenti
Yaşayış yerini tərk edən aktiv koronavirus daşıyıcıları barədə cinayət işi başlanılıb (FOTO)
"Şəhidlik yaxşı ölümdür" deyirdi - Şəhid Tural Rəhimov
Azərbaycanda qızıl və gümüş bahalaşıb
Şəhidlərimizin ruhu qarşısında baş əyir, ehtiramla yad edirik - Spiker
Heydər məscidində anım mərasimi keçirilib (FOTO)
Sabahın hava proqnozu açıqlanıb
Havanın temperaturu düşəcək, yağış, qar yağacaq - Xəbərdarlıq
Rusiyada koronavirusdan ölənlərin sayı 42 mini ötüb
FHN-in İdman-Sağlamlıq Mərkəzinin əməkdaşları şəhid ailəsini ziyarət ediblər (FOTO)
Azərbaycan xalqı Şəhidlər Xiyabanını ziyarət edir (FOTO)
Gəncə şəhərində şəhidlərimizin əziz xatirəsi bir dəqiqəlik sükutla yad edilib (FOTO)
Bakıdakı pravoslav kafedral kilsəsində şəhidlərin anım mərasimi keçirilib (FOTO)
Doqquz Azərbaycan gimnastı bədii gimnastika üzrə Avropa çempionatından medalla qayıdıb - Mariana Vasileva
Nazirlik Xudayar Yusifzadənin ailəsi üçün ev tikəcək (FOTO)
Dağ Yəhudiləri İcmasında şəhidlərin xatirəsi anılıb (FOTO)
Ukrayna həmişə Azərbaycanın ərazi bütövlüyünü dəstəkləyib - Həmsədr
Döyüşlərə 30 ilin həsrəti ilə atılmışdıq - Qarabağ qazisi
Ukrayna-Azərbaycan parlamentlərarası əlaqələri müzakirə olunub
AQTA 43 obyektdə koronavirusla bağlı qayda pozuntusu aşkarladı (FOTO)
Niderlandda Fransa Senatının və Belçika Parlamentinin qəbul etdiyi qətnamələrə etiraz aksiyası keçirilib
Şəhidlərin xatirəsi bir dəqiqəlik sükutla yad edildi (VİDEO)
Prezident İlham Əliyev və birinci xanım Mehriban Əliyeva şəhidlərimizin xatirəsini yad ediblər (VİDEO) (YENİLƏNİB)
Yaşayış yerini tərk edən aktiv koronavirus daşıyıcısı barədə cinayət işi başlanılıb (FOTO/VİDEO)
Ərdoğan və Ruhani Qarabağı müzakirə edib
Güclü dövlətin hərbçisi olmaq çox qürurvericidir - Qarabağ qazisi
Ötən gün 21 koronavirus xəstəsi ictimai yerlərdə saxlanılıb
Azərbaycan nefti 50 dollar həddinə yaxınlaşır
Fransa hökuməti Qarabağın müstəqilliyini tanımır - Fransa səfiri
Azərbaycanın qaz ixracında Türkiyə bazarının payı 79 faiz olub
Azərbaycanın Türkiyədən sement idxalı azalıb
Taksi fəaliyyəti ilə məşğul olan COVİD-19 xəstəsi saxlanılıb (FOTO)
Rusiyada təyyarə bir gündə iki dəfə təcili eniş etdi
Müəllimlərinə "Qarabağı biz alacağıq" deyib - Ad günündə dəfn edilən şəhid Nicat Tarverdiyev (FOTO)
Bakıda elektron əşya mağazalarından oğurluq edən saxlanılıb
Prezident İlham Əliyev şəhidlərimizlə bağlı paylaşım edib (FOTO)
Azərbaycan Prezidenti: BMT Təhlükəsizlik Şurasının qətnamələrinin güc yolu ilə icrası qaçılmaz idi
Vətən Müharibəsində şəhid olan DİN kapitanı (FOTO)
Azərbaycan Prezidenti: Ermənistan son dəqiqəyə qədər xüsusi sessiyanın keçirilməsi üçün hazırlıq prosesinə mane olmağa çalışıb
Azərbaycan Prezidenti: Son iki il ərzində Ermənistan danışıqlar prosesini məqsədyönlü şəkildə məhv edib
Prezident İlham Əliyev: Dağlıq Qarabağ münaqişəsi hərbi-siyasi yollarla həll edilib
Fransanın Azərbaycandakı səfiri Xarici İşlər Nazirliyinə çağırılacaq - XİN
Prezident İlham Əliyev: Pandemiya başlayandan bəri Azərbaycan Ümumdünya Səhiyyə Təşkilatı ilə sıx təmasdadır
Azərbaycan Prezidenti: Azərbaycan virusun yayılmasının qarşısını almaq məqsədilə vaxtında zəruri tədbirlər həyata keçirib
Prezident İlham Əliyev: Bu gün dünya üçün ən böyük təhlükə olan COVID-19 ilə mübarizədə beynəlxalq ictimaiyyətin birgə səylərinə çox böyük ehtiyac var
Prezident İlham Əliyev BMT Baş Assambleyasının COVID-19 ilə mübarizəyə həsr edilmiş xüsusi sessiyasında çıxış edib (VİDEO)
Binəqədidə koronavirus xəstəsinə cinayət işi açılıb
Vyetnamdakı azərbaycanlılar COVİD-19 səbəbindən təxliyə edilib
Samsung AirDresser – qarderobunuza yeni baxım dövrünü bəxş edir (FOTO)
Türkiyənin türkdilli ölkələrə ixracı artıb
Birlikdə böyüyüb, birlikdə döyüşən əmioğlular - Biri şəhid, digəri qazi (FOTO)
Türkiyə səfirliyi Azərbaycana başsağlığı verib
2-ci Qarabağ müharibəsində qələbənin əsas memarı Ali Baş Komandan İlham Əliyevdir - Deputat
Bakıda ev yanıb
Məcburi köçkünlər geri qayıtdıqdan sonra torpaq bölgüsü necə aparıla bilər? - Komitə sədri açıqladı
Bərdədə koronavirus xəstəsi barədə cinayət işi açılıb
Dekabrın 4-də xarici valyutaların manata qarşı məzənnələri
SOCAR təsdiq olunmuş neft ehtiyatlarının həcmini açıqlayıb
Yardımlıda mağaza yanıb
Ərəbistan koalisiyası husilərə məxsus minalanmış PUA-nı məhv ediblər
Ceyhan terminalından 195 milyon bareldən çox AÇQ nefti nəql edilib
Braziliya Senatı ölkənin atom bombasına sahib olma ehtimalını nəzərdən keçirəcək
Dünyada koronavirusa yoluxanların sayı 65 milyon nəfəri ötüb
İngiltərədə zavodda partlayış olub, ölən və yaralananlar var
Moskvada koronavirusdan daha 77 nəfər ölüb
Bakıda sex yanıb
Türkiyə və İran prezidentləri Dağlıq Qarabağı müzakirə ediblər
"Euronews" erməni işğalından azad edilmiş Suqovuşan kəndindən süjet hazırlayıb (VİDEO)
UEFA Avropa Liqası: "Qarabağ" qrup mərhələsində "Makkabi" ilə heç-heçə edib
Bu gün saat 12:00-da şəhidlərin xatirəsi bir dəqiqəlik sükutla yad ediləcək
Türkiyədə koronavirusdan sağalanların sayı 418 mini keçib
Azərbaycan “OPEC plus”un 2021-ci ilin yanvarında gündəlik hasilatın 500 min barrel artırılması barədə qərarını dəstəkləyib
Fransa Milli Assambleyasının sülhü dəstəkləmək əvəzinə qərəzli, ədalətsiz qətnamə qəbul etməsi insanlığa qətiyyən sığımır - Deputat
Hikmət Hacıyev şəhidlərlə bağlı paylaşım edib
Azərbaycan XİN: Ermənistan tərəfinin sərgilədiyi destruktiv mövqe bu ölkəni uçuruma sürükləyib
Türk Şurası Azərbaycana başsağlığı verib
"OPEK plyus" ölkələri yanvar ayından etibarən neft hasilatını artırmağa razılaşıb
Azərbaycanın beynəlxalq münasibətlər sistemində yeri və rolu daim artmaqdadır - Hikmət Babaoğlu
Prezident İlham Əliyev: Beynəlxalq ictimaiyyət pandemiyadan yalnız birlik və çoxtərəfli əməkdaşlıq əsasında xilas ola bilər
Könüllülərin “Azərbaycan - Türkiyə Həmrəylik Görüşü” baş tutub (FOTO)
Ona cavab vermək istəyəndə anladım ki, artıq mən yoxam - Şəhidlə olmayan müsahibə (FOTO)
Azərbaycan beynəlxalq səviyyədə daha bir ilkə imza atdı - Bəhruz Quliyev
Azərbaycan Prezidenti: BMT Baş Assambleyasının Xüsusi Sessiyasının keçirilməsi Qoşulmama Hərəkatına üzv dövlətlərin möhtəşəm uğurudur
Ərazilərin işğaldan tam azad olunmasının iqtisadi inkişafımıza çox böyük təsiri olacaq - Tamam Cəfərova
Əfqan Sadıqovun vəziyyəti Ombudsmanın diqqət mərkəzindədir
Bu il Azərbaycanın məhsul ixrac etdiyi ölkələr bunlar olub
Azərbaycan Prezidenti: Qoşulmama Hərəkatı BMT sisteminin COVID-19 ilə mübarizədə fəaliyyətini yüksək qiymətləndirir
Prezident İlham Əliyev: 2020-ci il ərzində dünya ictimaiyyəti müasir tariximizin ən ciddi səhiyyə böhranı ilə üzləşib
"Bakı metropoliteni" tender elan edib
Bolqarıstandakı Azərbaycan diasporunun üzvləri Prezident İlham Əliyevi təbrik ediblər
Prezident İlham Əliyev BMT Baş Assambleyasının COVID-19 ilə mübarizəyə həsr edilən xüsusi sessiyasında videoformatda çıxış edib (FOTO/VİDEO)
Sağlamlıq imkanları məhdud uşaqlar müasir reabilitasiya sistemi ilə əhatə olunub
ATƏT-in Minsk Qrupu həmsədr ölkələri Qarabağda hərbi əməliyyatların dayandırılmasını alqışlayır
Bakıda 14 obyekt karantin qaydalarını pozub - İqtisadiyyat Nazirliyi
Prezident İlham Əliyevin təşəbbüsü əsasında BMT Baş Assambleyasının COVID-19-la bağlı xüsusi sessiyası başlayıb
Rusiya ümid edir ki, UNESCO missiyası dini məbədlərin mühafizəsinin qiymətləndirilməsi üçün Qarabağa gələcək
ƏƏSMN və “Mtv Azərbaycan” “Bərabərik” layihəsini təqdim edir (FOTO/VİDEO)
Gürcüstanda parlament seçkilərinin yekun nəticələri açıqlanıb
Təhsil Nazirliyi tələbələrə müraciət edib
Azərbaycanda 11 ayda sosial təminat üzrə 5 milyard 264 milyon manat ödəmə edilib
SOCAR-ın qaz ehtiyatları təxminən 14 faiz artıb
Bütün xəbərlər