Mərkəzi Gömrük Hospitalının həkimi antibiotiklərdən düzgün istifadə ilə bağlı sualları cavablandırıb

Mərkəzi Gömrük Hospitalının həkimi antibiotiklərdən düzgün istifadə ilə bağlı sualları cavablandırıb

Bakı. Trend:

18-24 noyabr “Ümumdünya Antibiotiklərlə bağlı Maarifləndirmə Həftəsi”dir. Qlobal miqyasda bütün dünyada qeyd edilən bu vacib tarixlə əlaqədar antibiotiklərdən düzgün istifadə ilə bağlı suallarımızı Mərkəzi Gömrük Hospitalının həkim-otorinolarinqoloqu Elvin Əzizov cavablandırıb.

2007-ci ildə Azərbaycan Tibb Universitetinin Müalicə-profilaktika fakültəsini bitirən Dr.Elvin Əzizov ordinatura və aspirantura təhsilini Ukraynada yerləşən Xarkov Diplomdansonrakı Tibb Akademiyasının otolarinqologiya kafedrasında almışdır. 2014-cü ildə o, Ukraynanın Kiyev şəhərindəki A.S.Kolomiyçenko adına Elmi Tədqiqat Otolarinqologiya İnstitutunda tibb elmləri namizədi elmi dərəcəsi almaq üçün "Ağırlaşmış sinusitli xəstələrdə cərrahi müalicənin fotohemoterapiya istifadəsi ilə optimallaşdırılması" mövzusunda dissertasiya müdafiəsi etmişdir.

2015-ci ildən Mərkəzi Gömrük Hospitalında həkim-otolarinqoloq kimi çalışan Dr. Elvin Əzizov bir çox yerli və beynəlxalq konfranslarda məruzəçi və dinləyici qismində iştirak etmişdir. Eyni zamanda o sahəsi üzrə ölkəmizdə və dünya miqyasında aktiv fəaliyyət göstərən bir çox təşkilat və birliyin üzvüdür.

Elvin doktor, bildiyiniz kimi 18-24 noyabr tarixini bütün dünya “Ümumdünya Antibiotiklərlə bağlı Maarifləndirmə Həftəsi” olaraq qeyd edir. Bu günlə əlaqədar olaraq antibiotiklərdən düzgün istifadə ilə bağlı Sizə suallarım olacaq. Öncədən mövzu ilə əlaqədar suallarımızı cavablandırdığınız üçün təşəkkür edirəm. Doktor ümumiyyətlə ilk növbədə oxucularımız üçün antibiotiklər nədir və nə zaman istifadə olunur sualını cavablandıra bilərsiniz ?

- Antibiotiklər müxtəlif mikroorqanizmləri məhv edir və onların çoxalmasının, eləcə də inkişafının qarşısını alır. Beləliklə antibiotiklər orqanizmin təbii müdafiə mexanizmləri hesabına mikroorqanizmləri dəf edən, bakterial infeksiyaların müalicəsində istifadə olunan mikrobəleyhinə preparatlardır. Məhz bu xüsusiyyətlərinə əsasən antibiotiklərdən dərman preparatları kimi geniş spektrdə istifadə edilir. Bir məsələni də vurğulamaq istərdim ki, antibiotiklər viruslara təsir etməsə də, virus xəstəlikləri zamanı ikincili bakterial infeksiyanın qarşısını almaq üçün onlardan istifadə edilə bilər.

Doktor, bildiyiniz kimi bəzən insanlar antibiotiklərdən özbaşına istifadə edirlər. Həkim təyinatı olmadan antibiotiklərdən uzun müddətli istifadə nələrə səbəb ola bilər?

- Antibiotiklər pərakəndə və özbaşına deyil, yalnız həkim təyinatı ilə qəbul edilməlidir. Antibiotiklərin təsir mexanizmi, hüceyrəyə daxil olaraq orada olan zərərli bakteriyaların məhv edilməsinə yönəlir. Lakin özbaşına və uzunmüddətli antibiotik qəbulu orqanizmdə olan lazımlı mikrofloranın məhvinə səbəb olur və qəbul edilmiş antibakterial preparatlara rezistentlik yaradır. Antibiotiklər çoxlu qruplara bölünür. Hər bir qrup antibiotikə həssas mikrob və bakteriya mövcuddur. Yalnız həkim bu və ya digər antibiotikin hansı mikrofloraya həssas olduğunu diaqnostik, laborator və digər müayinə nəticələrinə əsasən təyin edə bilir. Bu zaman həkim pasientin orqanizminə zərər vermədən şəxsi kontrolu, eləcə də müalicə, dinamika və müşahidəsi əsasında tələb olunan müddət üçün lazımi dozanı müəyyənləşdirir. Əks halda pasientin özbaşına qəbul etdiyi antibiotik onun orqanizmi üçün faydalı olan bakteriyanı məhv edərək mikrofloranı poza və nəticədə immunitetin zəifləməsinə gətirib çıxara bilər. Beləliklə pasiyent antibiotiki düzgün seçmədiyi üçün öz orqanizmində olan bakteriyanın mutogenezinə və antibiotikə rezistentliyinə səbəb ola bilər.

Doktor faydalı məlumatlar üçün çoxsağolun. Hamımıza aydındır ki, 2020-ci ildə bütün dünya koronavirus pandemiyası ilə mübarizə aparmalı oldu. Təbii ki, mövcud pandemiya şəraiti insanların həssaslığına və haqqlı narahatçılığına səbəb oldu.

Hal-hazırda bəzi insanlar adi qrip əlamətlərində belə antibiotiklərdən istifadə edirlər. Bu baxımdan əminəm ki, bu sual bütün oxucularımız üçün maraqlıdır. Koronavirus infeksiyası üçün antibiotiklər nə dərəcədə effektivdir? Bu barədə oxucularımızı məlumatlandıra bilərsiniz?

- Qeyd etdiyim kimi, antibiotiklər virusları məhv etmir və onlarla mübarizə aparmır. Bəzən virus infeksiyası zamanı orqanizmin virusla mübarizədə immuniteti zəifləyir və nəticədə orqanizmdə ikincili bakterial infeksiya yaranır. Məhz bu zaman həkim nəzarəti və təyinatı ilə müvafiq qrup antibiotikdən istifadə edilə bilər. Mövcud pandemiya şəraitində COVİD-19 virusunun törətdiyi koronavirus infeksiyası zamanı da eyni şəkildə özbaşına antibiotiklərin qəbulu mədə-bagırsaq xəstəlikləri, bronxların spazmı və aritmiyaya səbəb olaraq xəstənin vəziyyətinin ağırlaşmasına səbəb ola bilər. Virus infeksiyası zamanı adətən virus əleyhinə preparatlardan istifadə edilir. Buna baxmayaraq COVİD-19 virusunun törətdiyi xəstəlik zamanı ağciyərlərdə baş verən atipik pnevmoniya ən çox rast gəlinən ağırlaşma olduğundan həkim nəzarəti altında müvafiq diaqnostik müayinələrdən sonra antibakterial müalicə antibiotiklərlə aparıla bilər.

Sizin də qeyd etdiyiniz kimi pasientlərin bəziləri COVİD-19 virusundan qorunmaq üçün profilaktika məqsədi ilə özbaşına antibiotiklər qəbul edirlər. Təbii ki, bu çox yanlış addımdır. Belə insanlar əksinə öz orqanzimlərinin mikrob balansını pozmaqla immunitetlərini zəiflədib risk qrupuna düşə bilərlər. Çünki təcrübə göstərir ki, bəzi hallarda az doza ilə uzunmüddətli antibiotikoterapiya nisbətində yüksək dozada qısamüddətli antibiotik qəbulu ikincili bakteriya ilə daha effektiv mübarizə aparır. Profilaktika məqsədi ilə qəbul olunmuş müxtəlif qrup antibiotiklər orqanizmdə antibiotik rezistentliyi yaradır. Bu isə ehtiyac olduğu halda təyin edilən antibiotikin effekt verməməsinə və xəstəliyin gedişinin ağırlaşmasına səbəb olur.

Düşünürəm ki, bu vacib məlumat xüsusilə pandemiya dövründə özbaşına antibiotik istifadə edənlər üçün açıq mesaj olar və onlar artıq özbaşına antibiotik qəbulunu dayandırarlar.

Elvin doktor, bəzi mənbələrdə antibiotiklərdən qeyri düzgün istifadənin xərçəngə səbəb olduğu ilə bağlı məlumatlar əks olunur. Bu nə dərəcədə doğrudur? Antibiotiklərdən qeyri-düzgün istifadə xərçəngə səbəb ola bilər?

- Antibiotiklər və onkologiya həmişə tibbin ən mübahisəli mövzusu olub. Bəzi antibiotiklər sitostatik təsirə malik olduğu üçün onkologiyada istifadə edilir. Bəzən onkoloji xəstəliklər zamanı immunitet zəiflədiyi üçün orqanizmdə bu və ya digər bakterial infeksiya aktivləşərək xroniki və birincili xəstəliklərin baş qaldırmasına səbəb olur. Bu zaman həkim təyinatı ilə müvafiq qrup antibiotiklər istifadə edilə bilər. Lakin sağlam insan özbaşına və həkim təyinatı olmadan uzunmüddətli müxtəlif qrup və orqanizminə lazım olmayan antibiotiklər qəbul edərsə, bu ilk növbədə yoğun bağırsaq xərçənginin yaranması üçün risk amili sayılır. Həmçinin, uzunmüddətli antibiotik qəbulu orqanizmdə metabolizm pozğunluğu və oksidləşdirici stressin yaranmasına səbəb olduğu üçün onkoloji xəstəliklərin yaranmasına gətirib çıxara bilər. Çünki oksidləşdirici stress öz növbəsində onkoloji xəstəliklərin etiologiyasında səbəb faktoru kimi əks olunur.

Doktor sonda antibiotiklərdən düzgün istifadə ilə bağlı oxucularımıza nə tövsiyə etmək istərdiniz?

- Bir daha qeyd etmək istərdim ki, antibiotiklər yalnız həkim təyinatı ilə, müəyyən edilmiş dozaya və müddətə uyğun şəkildə qəbul edilməlidir. Antibiotiklərdən özbaşına istifadə qəbuledilməzdir. Pasiyentlərin bu addımı onların xəstəliyini ağırlaşdırmaqla yanaşı həm də həkimlərin işini çətinləşdirir. Nəticədə xəstənin sağalması və xəstəliyin müalicə müddəti uzanır. Bu baxımdan hərkəsdən sağlamlıqlarına qarşı diqqətli olmalarını, hər hansı şikayətləri olduqda mütləq şəkildə zamanında həkimə müraciət etmələrini və həkimin göstərişlərinə uyğun olaraq dərman qəbul etmələrini xahiş edərdim. Bu halda biz antibiotiklərə qarşı yarana biləcək rezistentliyi aradan qaldıra və xəstəliyin daha tez bir müddətdə müalicə edilməsinə nail ola bilərik.

Elvin doktor bir daha maraqlı müsahibəyə görə Sizə minnətdarlığımı bildirirəm. Çoxsağolun.

Qazaxıstan və Azərbaycan Qarabağda mülki infrastrukturun bərpası üzrə əməkdaşlığı müzakirə edir
Qazaxıstan və Azərbaycan Qarabağda mülki infrastrukturun bərpası üzrə əməkdaşlığı müzakirə edir
Türkiyədən Azərbaycana polad ixracı artıb
Türkiyədən Azərbaycana polad ixracı artıb
Azərbaycan iqtisadi azadlığa görə Avropa ölkələri arasında birinci olub
Azərbaycan iqtisadi azadlığa görə Avropa ölkələri arasında birinci olub
Loading Bars
Xəbər lenti
Türkiyədə son sutkada koronavirusdan 7 711 nəfər sağalıb
"Muğan Bank"ın filialının binasında yanğın olub
Somalinin paytaxtında güclü partlayış olub
ÜST: Dünyada ötən sutka koronavirusa 425 mindən çox yoluxma qeydə alınıb
Yaponiya portalı Xocalı soyqırımının 29-cu ildönümü ilə bağlı məqalə yayıb
Qaxda məcburi köçkünlərin məskunlaşdığı bina yanıb
Prezident İlham Əliyev: Müstəqillik bizim ən böyük sərvətimizdir, ən böyük dəyərimizdir
Prezident İlham Əliyev: Deyirlər ki, biz yeddi rayonu azad etmişik, elə deyil, daha çox ərazini azad etmişik
Tofiq Nağıyev “Şərəf” ordeni ilə təltif edilib
Prezident İlham Əliyev: İkinci Qarabağ müharibəsində Azərbaycanda yaşayan bütün xalqların nümayəndələri qəhrəmanlıq göstəriblər
Prezident İlham Əliyev: Böyük Qayıdış proqramının icrasında ən ağır vəziyyətdə yaşayan köçkünlərə üstünlük verilməlidir
Prezident İlham Əliyev: Şəhid ailələrimizə qayğımız mənzillərin, yaxud da ki, avtomobillərin verilməsi ilə bitmir
Prezident İlham Əliyev: Bir neçə partiyanın Yeni Azərbaycan Partiyası ilə birləşməsi partiyamızı gücləndirəcək
Prezident İlham Əliyev: Yeni Azərbaycan Partiyası nəinki Azərbaycanın, Cənubi Qafqazın ən böyük siyasi partiyasıdır
Beynəlxalq Qoşulmama Hərəkatı Modeli Simulyasiya Məşğələsi öz işini yekunlaşdırıb - XİN
Türkiyədən Azərbaycana daha çox sərmayəçi gələ bilər - Abdurrahman Uzun
Müttəfiq ölkə liderlərinin Prezident İlham Əliyev haqqında qiymətləndirmələri Azərbaycana verilən dəyərdir - Aydın Quliyev
Prezident İlham Əliyev: Bu il üç minə yaxın şəhid ailəsi və müharibə əlili yeni mənzillər alacaq
Yeni Azərbaycan Partiyasının Sədri İlham Əliyev partiyanın yeni proqramının hazırlanması barədə tapşırıq verib
Prezident İlham Əliyev: Biz yeni dövrdə siyasi dialoqu daha da dərinləşdirməliyik
Ceyhun Bayramov Avropa Şurasının Bakı ofisinin rəhbəri Zoltan Hernyeş ilə görüşüb (FOTO)
Əlahiddə Ümumqoşun Orduda zirehli döyüş maşınlarının heyətləri ilə döyüş atışlı məşğələlər keçirilir (FOTO/VİDEO)
Prezident İlham Əliyev: Bu gün biz Avropa İttifaqı ilə bərabərhüquqlu saziş üzərində işləyirik və sazişin 90 faizi razılaşdırılıb
TamKart sahibləri ƏDV faizlərini 30 gün gözləmir
Paytaxtın bu yollarında sıxlıq var, avtobuslar gecikir (FOTO)
YAP-ın İdarə Heyətinin yeni tərkibi məlum oldu (SİYAHI)
Xalqın bütün təbəqələri YAP-a inanır - Məlahət İbrahimqızı
Qəbələdə avtomobil təmiri sexi və içərisindəki minik maşını yanıb
İsveçdə "vaksin pasportları" verilə bilər
Prezidentin açılış etdiyi gəmi-muzeydən REPORTAJ
Nəsir İmanquliyev yad edildi (FOTO)
Norveç şirkəti Azərbaycana 25 000 dollarlıq yatırım edib
Qazi və şəhid ailələrinin evinə qaz verilib
Baş Prokurorluğun əməkdaşları beynəlxalq seminarda iştirak ediblər
“Üzv Dövlətlərin Türk Akademiyasının Büdcəsinə Məcburi Ödənişlərinin Həcminə dair Protokol” təsdiqləndi
Martın 9-na olan USD/AZN rəsmi məzənnəsi açıqlanıb
Avropa koronavirusun üçüncü dalğası ilə üz-üzədir
Prezident İlham Əliyev: Ali Baş Komandan kimi mən bilirəm ki, bizim zəif yerlərimiz də haradadır
Prezident İlham Əliyev: İqtisadi sahədə dürüstlük, inhisarlara son dövrüdür
Prezident İlham Əliyev: “Demokratlar” indi niyə susurlar, niyə demirlər ki, Paşinyan bizə nümunə olmalıdır
Azərbaycan Beynəlxalq Bankından sərfəli kredit kampaniyası
Azərbaycan Prezidenti: Müharibə başlayanda kim deyə bilərdi ki, Azərbaycan haqsızdır?
QDİƏT ölkələri pandemiyanın turizmə təsirini müzakirə ediblər
Zaqatalada yeni fındıq emalı fabriki yaradılır
Prezident İlham Əliyev: Xalq Cəbhəsi-Müsavat bütün ölkələrlə münasibətləri yerə vurdu
Prezident İlham Əliyev: Bizim ölkə daxilində heç bir siyasi qurumla heç bir problemimiz yoxdur
Azərbaycan İlahiyyat İnstitutunda növbəti iclas keçirilib (FOTO)
Azərbaycan Prezidenti: Ermənistana indi xaricdən yardım olmasa, birdəfəlik batacaq
Yelo Bank-dan yeni və parlaq mobil əlavə
Prezident İlham Əliyev: Yol çəkirik, asfalt bizim, çınqıl bizim, niyə biz xarici kredit götürməliyik?
Azərbaycan Prezidenti: Ermənistan kimi heç vaxt gedib qapı-qapı gəzməmişik, özümüzü alçaltmamışıq
Balakəndə yas mərasimi keçirənlər cərimələnib (FOTO)
Prezident İlham Əliyev: Döyüşdə iştirak edənlərin mütləq əksəriyyəti mən hakimiyyətə gələndə uşaq olan insanlardır
Prezident İlham Əliyev: İndi Ermənistan əməkdaşlıqdan boyun qaçırır, məcbur edəcəyik onları
Azərbaycan Prezidenti: Lüksemburq o qədər də böyük, yumşaq desək siyasi çəkiyə malik olan ölkə deyil ki, naziri bizə irad tutsun
Azərbaycan Prezidenti: Böyük ölkələrin nümayəndələri məni ittiham etdilər ki, İlham Əliyev sülh istəmir
KOBİA özünüməşğulluq proqramına dəstəyini davam etdirir
Ombudsman hərbi helikopterin qəzaya uğraması ilə bağlı Türkiyənin müxtəlif qurum rəhbərlərinə başsağlığı verib
Prezident İlham Əliyev 2003-2020-ci illəri münaqişənin həllinə hazırlıq dövrü kimi səciyyələndirib
Prezident İlham Əliyev: Xalq Cəbhəsi-Müsavat cütlüyünun əli Azərbaycan xalqının qanına batmışdır
Prezident İlham Əliyev: O vaxt milli maraqları hər şeydən üstün tutan “91-lər”in fəaliyyətini yüksək qiymətləndirirəm
AHİK sədri, millət vəkili Səttar Möhbalıyev Türkiyəli həmkarlarına başsağlığı ünvanayıb
YAP icra katibliyi ləğv edildi
DSX rəisi Nadim Razanın başçılıq etdiyi nümayəndə heyəti ilə görüşüb
Rusiyada ikinci koronavirus vaksini ilə kütləvi peyvəndləmə başlayır
Prezident İlham Əliyev: Ölkəmizin gələcəyini elə planlaşdırmalıyıq ki, uzunmüddətli dayanıqlı inkişaf təmin edilsin
Yoluxma sayında artım davam edərsə, karantin sərtləşdirilə bilər - Şöbə müdiri
Əfv Komissiyasının növbəti iclasının vaxtı məlum olub
Rəsmi Yerevan sağlam məntiq və düşüncədən uzaq olduğunu növbəti dəfə açıq nümayiş etdirir - Leyla Abdullayeva
Azərbaycan Prezidenti: Gənc nəsil bilməlidir ki, biz müstəqilliyi nəyin bahasına qoruyub saxlaya bilmişik
Prezident İlham Əliyev: Azərbaycanın əsl müstəqillik tarixi ulu öndər Heydər Əliyevin adı ilə bağlıdır
Mehriban Əliyeva YAP Sədrinin birinci müavini təyin olunub
Azərbaycanda ilk dəfə jest dili lüğətinin veb səhifəsi hazırlanır
Yeni Azərbaycan Partiyasına sədr müavinləri təyin edildi
Müharibədən əvvəl oğurluqda təqsirləndirilən qazi azadlığa buraxıldı
Prezident İlham Əliyev: AXC-Müsavat cütlüyü dövründə ölkə tamamilə idarəolunmaz vəziyyətdə idi
“Arabnews” qəzeti: Azərbaycan Pakistanı bütün sahələrdə dəstəkləyir
Bakıda ağacların dibi asfaltdan təmizlənib (FOTO)
Roma papası peyvənd olunduqdan sonra ilk xarici səfərini reallaşdırdı
Ağdam rayonunun Tağıbəyli kəndi (VİDEO)
Prezident İlham Əliyev: Yeni Azərbaycan Partiyasının yaradılması tarixi zərurət idi
Azercell “Qələbə ili”-nin nəticələrilə bölüşdü
İƏT-in Zirvə toplantısı: Türkiyə, Pakistan və Əfqanıstan Azərbaycanın strateji tərəfdaşları kimi...
Ermənistan daha bir beynəlxalq müsabiqədə iştirak etməyəcək
Temperatur enəcək, güclü külək əsəcək - XƏBƏRDARLIQ
Prezident İlham Əliyev: Ulu Öndərin müstəqilliklə bağlı birmənalı, qətiyyətli addımları xalq tərəfindən yüksək qiymətləndirilirdi
“Suraxanı” tanker-muzeyinə giriş qazilər və şəhid ailələri üçün pulsuz olacaq (FOTO)
BirBank yenə də ölkənin lider mobil tətbiqi oldu!
Nizami Gəncəvinin 880 illik yubileyi münasibətilə veb-konfrans təşkil ediləcək
YAP-ın VII qurultayını qalib ölkənin qurultayı adlandırmalıyıq - Musa Quliyev (VİDEO)
DTX-nin rəisi Türkiyədə hərbi qulluqçuların həlak olması ilə bağlı başsağlığı verib
Vilayət Eyvazov Pakistan Birləşmiş Qərargah Rəisləri Komitəsinin sədri ilə görüşüb
YAP-ın növbədənkənar qurultayı: Hakim partiyada nələr dəyişdi? - Trend TV-nin REPORTAJI
Şəhid anaları ziyarət edilib (FOTO)
Prezident İlham Əliyev: Biz beynəlxalq aləmdə Azərbaycanı çox böyük nüfuza və hörmətə malik ölkəyə çevirdik
Mingəçevir Dövlət Universitetinin rektoru Tələbə Gənclər Təşkilatının fəalları ilə görüşüb (FOTO)
Azərbaycan Prezidenti: Biz reallıqlar yaradan ölkəyik
Prezident İlham Əliyev: Prezident seçkilərindən sonra bəyan etdiyim proqram icra edilir və hədəflərimizə çatırıq
Əhaliyə vaksinasiya üçün onlayn növbə götürməyə çağırış edilib
Azərbaycanda koronavirusa yoluxanların sayı artıb
Bütün xəbərlər