İranda təsdiq olunmuş "Ailəyə dəstək layihəsi"ndə hələ də mübahisəli məsələlər var – Mütərəqqi Qadınlar Təşkilatının sədri

İranda təsdiq olunmuş "Ailəyə dəstək layihəsi"ndə hələ də mübahisəli məsələlər var – Mütərəqqi Qadınlar Təşkilatının sədri

Mütərəqqi Qadınlar Təşkilatının (Progressive Women Organization) sədri Zəhra İrfaninin Trend üçün eksklüziv məqaləsi

"Ailəyə dəstək layihəsi" ilə bağlı bəzi ekspertlərin, hüquq müdafiəçiləri və qadın təşkilatlarının narahatlığı və etirazları sonunda nəticə verdi, bu layihənin 23 və 25-ci maddələri ləğv, 53-cü maddəsinə isə düzəliş edildi. "Ailəyə dəstək layihəsi"nin 23-cü maddəsi iranlı kişilərə iqtisadi vəziyyəti yaxşı olduğu halda və qadınlar (həyat yoldaşları) arasında ədalətli davranmaq şərtilə məhkəmənin icazəsi ilə ikinci dəfə evlənmə haqqı verirdi. Layihənin 25-ci maddəsində "mehriyə"nin (başlıq parası) tətbiq olunması qeyd olunub və bu maddəyə əsasən, nikah qurularkən mehriyənin məbləğinə uyğun vergi ödənməli idi.

İran parlamentinin hüquq komissiyası hökumət tərəfindən təklif olunmuş bu iki maddənin layihədən çıxarılması üçün səs verdi və layihə Ədliyyə Nazirliyi tərəfindən təklif olunduğu kimi müzakirəyə təqdim olundu. "Qadınların və ziyalı təbəqənin narahatlığını nəzərə alaraq, parlamentin tələbi ilə hüquq komissiyası bu layihəni yenidən diqqətlə araşdırdı və müzakirələrdən sonra 23 və 25-ci maddələrin çıxarılmasına və 53-cü maddəyə düzəliş edilməsinə qərar verdi", - deyə İran parlamentinin hüquq komissiyasının sözçüsü Əmir Hüseyn Rəhimi bildirib.

Layihənin 53-cü maddəsinə düzəliş edilməklə, 1974-cü ildə təsdiq olunmuş şəkildə, kişiyə ikinci qadınla evlənmək üçün birinci arvadındın icazə alması şərti qoyuldu. Bu iki qalmaqallı maddənin layihədən çıxarılması qadınlar üçün böyük sevincə səbəb oldu. Qadın hüquq müdafiəçiləri bu iki maddənin çıxarılması üçün parlamentə çox müracitələr etmişdilər. Parlamentin hüquq komissiyasının üzvu Musa Qurbani müraciətlərə cavab olaraq layihənin müzakirəsi zamanı onların rəylərinin nəzərə alınacağını bildirmişdi.

Lakin bu iki maddənin layihədən çıxarılması qadınların bütün tələblərinin tam təmin edilməsi demək deyil. Çünki layihədə hələ çox sayda mübahisəli məqamlar və problemlər var. Hüquqşünas Şadi Sədr bildirib ki, 23 və 25-ci maddələrin layihədən çıxarılmasını qadınların etiraz səslərinin eşidilməsi kimi dəyərləndirmək olar. Baxmayaraq ki, bu iki maddənin layihədən çıxarılması qadınların böyük istəyi idi, bununla bklə, layihədə hələ 15-ə yaxın problem mövcuddur və bunları unutmaq olmaz. İctimai xarakterli və ayrı seçkilik yaradan maddələrə düzəlişlər edilməyənə qədər layihənin qadınların tələblərini tam əks etdirdiyini demək olmaz.

Layihədə narazılıq doğuran məsələlərdən biri budur ki, Ədliyyə Nazirliyinin təqdim etdiyi layihədə ailə məhkəmələrində bir qadın hakimin iştirak etməsi ilə bağlı məsələdir. Belə ki, layihədə "gərək bir qadın hakim iştirak etsin" qeyd olunub, lakin yeni layihədə "gərək" sözünun əvəzinə "imkan olsa" sözü işlədilib.

Eləcə də bu layihəyə əsasən, qanunların icra təzminatı pul ödəməklə həll oluna bilər. Əvvəllər isə qanunların icra təzminatı üçün həbs və ya digər təzminatlar tətbiq edilirdi. Hazırda məsələn, nikahın rəsmi qeydiyyatının aparılmaması və valideynlərin qəyyumluğunda olan uşaqlarla görüşmək məsələsi də pul ödəməklə həll olunur. Əgər övladın qəyyumluğu atanın üzərində olarsa o, 50 min tümən cərimə ödəməklə övladın ana ilə görüşməsinə icazə verməyə bilər.

İranlı qadınların İran vətəndaşı olmayanlarla nikaha girməsi yeni layihədən qabaq da qadağan idi, hazırda da bu qadağa qalır. İranlı qadınlar əgər dövlətin icazəsi olmadan digər ölkə vətəndaşı ilə ailə qurarsa, bu nikahı rəsmən qeydiyyatdan keçirə bilməz və belə olduqda uşaqlar şəxsiyyət vəsiqəsi ala bilmirlər. Yeni təqdim olunmuş layihədə belə qadınların cəzası daha da ağırlaşdırılıb, belə ki, əgər qadın öz istəyi ilə (müsəlman olmayan) digər ölkə vətəndaşı ilə ailə qurarsa, həm özü və həm də atası cəzalandırılacaq.

Konsitusiyanın qadın və ailə məsələlərinə aid olan 21-ci maddəsi 5 bənddən ibarətdir. Bu layihədə həmin beş bənddən dördü nəzərə alınmayıb, yalnız ədalətli məhkəmələr haqda olan bir bənd xatırlanıb. Konsitusiyanın 21-ci maddəsinin digər 4 bəndi də qadınların hüquqları baxımından faydalıdır və layihədə nəzərə alınmalı idi.

Layihədə uşaqların qəyyumluğu, dul qadınların vəziyyəti və işlə təmin edilmələri və digər buk imi məsələlər diqqətdən kənar qalıb.

Layihənin 25-ci maddəsi ilə bağlı, yəni mehriyəyə görə vergi ödəmək haqda demək olar ki, bu maddənin təsdiq olması mehriyələrin azalmasına səbəb olmayacaq. Ona görə ki, qadınlar vergilərə görə öz mehriyələrini daha da artıracaqlar. Bundan başqa bu verginin kimin tərəfindən ödəniləcəyi sual doğurur. Digər tərəfdən, mehriyə ödəniləcək bir məbləğ olmasına baxmayaraq, elə qadınlar var ki, ömürlərinin sonuna kimi öz mehriyələrini almır.

Bu maddələrin layihədən çıxarılması ilə layihə ilə bağlı bir çox tənqidi fikirlər ortadan qalxır, amma buna baxmayaraq, fikrimcə, yenə də anlaşılmaz və mübahisəli məqamlar mövcuddur: o cümlədən, övladların qəyyumluğu, qadın və kişinin vəzifələrinin bərabər bölgüsü kimi məsələlər.

Ümumiyyətlə isə, qadınların hüquqlarının tapdalandığı və kişilərin bir neçə qadınla evlənməsinin icazə verilən, qadınların boşanmaq tələb etmək haqqı olmayan bir mühitdə hansı "ailəyə dəstək layihəsi"ndən danışmaq olar?

Məqalə müəllifinin mövqeyi Trend -un mövqeyini əks etdirmir.

Hindistanda daşqınlardan ölənlərin sayı 26 nəfərə çatıb
Hindistanda daşqınlardan ölənlərin sayı 26 nəfərə çatıb
Qazaxıstanda koronavirusa daha 1 642 nəfər yoluxub
Qazaxıstanda koronavirusa daha 1 642 nəfər yoluxub
Rusiyada şagird məktəbdə odlu silahdan atəş açıb
Rusiyada şagird məktəbdə odlu silahdan atəş açıb
Loading Bars
Xəbər lenti
Keçmiş bələdiyyə sədri rüşvətə görə həbs edilib
Xəzərin cənubunda Azərbaycan sərhədini pozmağa cəhd edən üzmə vasitələrinə atəş açılıb (FOTO)
Nazirlər Kabineti maaş və pensiyalarla bağlı təklifləri oktyabrın 21-dək təqdim edəcək
Bakı Limanının ümumi yük dövriyyəsi 21% artıb
Qaxda dələduzluq edən şəxs saxlanılıb
Hindistanda daşqınlardan ölənlərin sayı 26 nəfərə çatıb
Ceyhun Bayramov qətərli həmkarını qəbul edib (VİDEO)
275 ailə Hövsan Yaşayış Kompleksində güzəştli mənzilə sahib olub
Türkiyədən niyə "powerbank" sifariş etmək olmur? - DGK-dən AÇIQLAMA
Xocavəndə icazəsiz daxil olan şəxslər saxlanılıb
Bakı Ali Neft Məktəbinin tələbələri NASA-nın müsabiqəsinə qatılacaq
Füzuli rayonunda iş yoldaşını öldürən şəxs saxlanılıb
Göygöldə karantini pozan obyekt sahibləri cərimələniblər
Türkiyə səfiri Azərbaycanın Müstəqilliyinin Bərpası Günü ilə bağlı paylaşım edib
Bu gün Beynəlxalq Ədalət Məhkəməsində Azərbaycanın Ermənistana qarşı iddiası üzrə dinləmə keçiriləcək
9 ayda baş verən yol qəzalarında 504 nəfər həlak olub - RƏSMİ
Ceyhun Bayramov Müstəqilliyin Bərpası Günü ilə bağlı paylaşım edib
Koronavirus pandemiyası vərəmlə mübarizəni çətinləşdirir - AÇIQLAMA
Qazaxıstanda koronavirusa daha 1 642 nəfər yoluxub
Rusiyada şagird məktəbdə odlu silahdan atəş açıb
Tayvanda 4 nəfər daşqınlar nəticəsində ölüb
Zidan "Qızıl top" üçün öz favoritini açıqladı
Blinken Qətərin XİN rəhbəri ilə Əfqanıstandakı vəziyyəti müzakirə edib
Afrikada koronavirusdan ölənlərin sayı 215 mini ötüb
Britaniya Türkiyə PUA-ları ilə maraqlanır
İspaniya La Liqası: "Barselona" "Valensiya"ya qalib gəldi
Azərbaycanın cüdo komandası "Böyük dəbilqə"ni 4-cü pillədə tamamlayıb
Albaniyada zəlzələ olub
Türkiyədə son sutkada koronavirusdan 24 403 nəfər sağalıb
Fransada aralarında ermənilərin olduğu transmilli cinayətkar şəbəkə ifşa edilib
Fransanın səfiri Minskin tələbi ilə Belarusu tərk edib
Əfqanıstanda yaşayış evinin damı çöküb, ölənlər var
“Google” Azərbaycanın Müstəqilliyinin Bərpası Gününə "dudl" həsr edib
Zəfər xronikası 18 oktyabr 2020-ci il: Prezident İlham Əliyev Xudafərin körpüsünün üzərində Azərbaycan bayrağının qaldırıldığını açıqlayıb (VİDEO)
44 günlük Vətən müharibəsinin xronikası: 18 oktyabr
Almaniyada helikopter qəzaya uğrayıb
Türkiyə HHQ İraqın şimalında 3 PKK terrorçusunu zərərsizləşdirib
ABŞ-da universitet ərazisində atışma olub, ölən və yaralananlar var
Britaniyada koronavirusa 45 mindən çox yeni yoluxma halı qeydə alınıb
Bərdədə ağır yol qəzası baş verib: 5 nəfər yaralanıb
Birinci vitse-prezident Mehriban Əliyeva: Uca Tanrı bütün əsgər və zabitlərimizi qorusun! (FOTO)
Londonda Azərbaycanın Dövlət Müstəqilliyinin Bərpası Günü ilə əlaqədar bilbordlarda məlumat yerləşdirilib
Cüdoçularımız Avropa kuboku yarışında 2 medal qazanıblar
Gənclər Gəncə terrorunun qurbanlarını yad ediblər
Prezident İlham Əliyev və birinci xanım Mehriban Əliyeva Füzuli Beynəlxalq Hava Limanında yaradılan şəraitlə tanış olublar
Prezident İlham Əliyev: Mənə güc verən məhz xalqımızın əzmkarlığı idi
Prezident İlham Əliyev: Otuz il əziyyət içində yaşamış köçkünləri maksimum qısa müddətdə doğma torpaqlarına qaytaracağıq
Prezident İlham Əliyev: Heydər Əliyev qoymadı ki, Naxçıvanda Sovet İttifaqının saxlanmasına dair referendum keçirilsin
Prezident İlham Əliyev: 18 oktyabr gününü böyük təmtəraqla qeyd etmək, kiməsə buna görə minnətdar olmaq tamamilə yersizdir
Azərbaycanda COVID-19 əleyhinə peyvənd olunanların sayı açıqlanıb
Prezident İlham Əliyev: Milli bayramlarımızla bağlı düzəlişlər tarixi həqiqətə və tarixi ədalətə tam uyğundur
Prezident İlham Əliyev: Doqquz ayda Azərbaycan iqtisadiyyatı təxminən 5 faiz, qeyri-neft sənayesi isə 20 faiz artıb
Füzuli Memorial Kompleksinin layihələndirilməsi və tikintisi ilə bağlı 1,5 milyon manat ayrıldı - SƏRƏNCAM
Prezident İlham Əliyev: Zəngilan, Qubadlı, Kəlbəcər və Laçının baş planları hazırlanır
Son sutka ərzində Azərbaycanda 1 896 nəfər COVID-19-a yoluxub, 19 nəfər vəfat edib
Prezident İlham Əliyev: Keçmiş köçkünlərin öz doğma torpaqlarına qaytarılacağı günü böyük dərəcədə yaxınlaşdırmışıq
Prezident İlham Əliyev: “Ağıllı kənd” konsepsiyası əsasında Dövlətyarlı kəndində böyük yaşayış məntəqəsi yaradılacaq
Prezident İlham Əliyev və birinci xanım Mehriban Əliyeva Füzuli rayon ictimaiyyətinin nümayəndələri ilə görüşüblər (FOTO)
Prezident İlham Əliyev: Füzulidə icra edilən layihələr bizim həm niyyətimizi, həm potensialımızı göstərir
Prezident İlham Əliyev Füzuli Memorial Kompleksinin və Füzuli şəhərinin təməl daşını qoyub
Prezident İlham Əliyev və birinci xanım Mehriban Əliyeva Füzuli Mərkəzi Şəhər parkında yaradılacaq şəraitlə tanış olublar
Prezident İlham Əliyev Füzuli şəhərində Rəqəmsal Yarımstansiya İdarəetmə Mərkəzinin təməlini qoyub
Prezidenti İlham Əliyev Füzulidə avtomobil yolunun və yeni “ağıllı kənd”in təməllərini qoyub (FOTO)
Prezident İlham Əliyev: Biz Füzuli şəhərini və Füzuli rayonunun kəndlərini bərpa edəcəyik
Gənclər Fondunun dəstəyi ilə reallaşdırılan layihə çərçivəsində növbəti təlim keçirilib
Prezident İlham Əliyev: Füzuliyə gələn hər bir insan erməni vəhşiliyini görür və bunu artıq heç kim inkar edə bilməz
Prezident İlham Əliyev: Bu şanlı Qələbə çoxəsrlik Azərbaycan tarixində əbədi yaşayacaq
Prezident İlham Əliyev: Füzuli azad olunandan sonra Ermənistan ordusunda fərarilik halları daha geniş vüsət aldı
Prezident İlham Əliyev: Füzuli nəzarətimizə keçəndən sonra Şuşa istiqamətinə getmək üçün daha geniş imkanlar açıldı
Prezident İlham Əliyev: Müharibə zamanı Füzulinin azad olunmasının çox böyük əhəmiyyəti var idi
Prezident İlham Əliyev: 17 oktyabr günü Azərbaycan xalqının çoxəsrlik tarixində xüsusi yer tutacaq
Prezident İlham Əliyev və birinci xanım Mehriban Əliyeva Füzuli rayonunda səfərdə olublar (FOTO/VİDEO)
Güllə daraqları məni ölümdən xilas etdi - Vətən müharibəsi qazisi
Ukrayna Ali Radasının nümayəndə heyətinin işğaldan azad edilmiş Ağdam şəhərinə səfəri başlayıb
Prezident İlham Əliyevin son Sərəncamı əhalinin rifahını daha da yüksəldilməsini nəzərdə tutur - Tamam Cəfərova
Dövlət başçısının sərəncamı yeni sosial paket hesab edilə bilər - Aydın Hüseynov
İranda koronavirusdan ölənlərin sayı 124 min nəfəri keçib
İranda qida təhlükəsizliyi ilə əlaqədar ciddi addımlar atılmalıdır - İranın Səhiyyə Nazirliyi
Gəncə terroru Azərbaycanı təxribata çəkmək üçün törədilib - ukraynalı deputat
İsmayıllıda atmosferi çirkləndirən avtomobillərin sürücüləri barəsində tədbir görülüb (FOTO)
Ukraynalı deputatlar Ermənistanın Gəncəni raket atəşinə tutması nəticəsində dinc insanların həlak olduğu əraziyə baş çəkiblər (FOTO)
Samuxda “Təmiz hava” aylığı ilə əlaqədar tədbirlər davam etdirilir
Müstəqillik dövrünün ən böyük uğuru Ali Baş Komandanın rəhbərliyi ilə əldə olunan tarixi Zəfər nəticəsində torpaqlarımızın azad edilməsidir - Rauf Əliyev
Azərbaycanın canlı əfsanəsi İsfar Sarabskinin rəhbərliyi altında trionun Avropa turnesi çərçivəsində ilk konserti keçirilib (FOTO/VİDEO)
Sabah Bakıda 21 dərəcə isti olacaq
Milli gücün nəyə qadir olduğunu dünyaya göstərdik – Bahar Muradova “Sahil Kərimli ilə Aktual” layihəsində (VİDEO)
Əməkhaqqı və pensiyalarla bağlı sərəncam bir daha təsdiq edir ki, dövlət siyasətinin mərkəzində vətəndaşların sosial rifahı dayanır – Deputat
Goranboyda karantin qaydalarını pozan şadlıq evi rəhbərliyi məsuliyyətə cəlb olunub
Vərəm xəstələri arasında koronavirusa yoluxma hansı səviyyədədir? - AÇIQLAMA
Türkiyədə kursda iştirak edən Azərbaycan hərbçilərinin buraxılış mərasimi keçirilib
Bakının bu ərazilərində içməli suyun verilişində məhdudiyyət olacaq
Qubada ağır yol qəzası baş verib, ölənlər var
Ölümcül xəstə uşağın atası onun üçün dərman yaradıb
Hindistanda leysan yağışları nəticəsində ölənlərin sayı artıb
Düşmənin 30 illik istehkamları bir neçə günə necə darmadağın edildi? - Füzuli fatehləri Trend TV-yə danışıb (VİDEO)
ABŞ-da snayper tüfəngli robot it yaradılıb
Çin nüvə yüklü hipersəsli raketi sınaqdan keçirib
ABŞ-da gecə şənliyi zamanı atışma olub, 3 nəfər yaralanıb
İtaliyada bələdiyyə seçkilərinin ikinci turu keçiriləcək
Meksikada "Pamela" qasırğasının fəsadları 9 min sakinə ziyan vurub
Bütün xəbərlər