Dağlıq Qarabağ münaqişəsinin həlli regionun təhlükəsizliyi, stabilliyi və iqtisadi artımı üçün həyati vacibdir-NATO PA-nın prezidenti (Müsahibə)

Azərbaycan, Bakı, 08 fevral/ Trend , müxbir K.Ramazanova/ NATO Parlament Assambleyasının prezidenti Joze Lellonun Trend Agentliyinə müsahibəsi

- Gürcüstandakı prezident seçkilərinin yekunlarına necə qiymət verirsiniz? Bu seçkilər və Mixail Saakaşvilinin qələbəsi Gürcüstandakı ictimai-siyasi vəziyyətin stabilləşməsinə nə dərəcədə yardım edəcək?

--Beynəlxalq müşahidəçilərin əksəriyyəti, 2008-ci ildə Gürcüstanda növbədənkənar seçkilərin ümumilikdə demokratik seçkilərin universal prinspilərinə uyğun olduğu, seçkilərin nəticələsinin isə, gürcü xalqının xeyirxah iradəsi olduğu ilə razılaşıblar. Bu, Gürcüstanda demokratiyanın inkişafı üçün irəli atılan vacib addımdır. Lakin ölkə liderinin götürülən öhdəlikləri yerinə yetirməsi, parlament seçkiləri ərəfəsində beynəlxalq müşahidəçilər tərəfindən aşkar edilən bütün çatışmazlıqları və nöqsanları dərindən öyrənməsi vacibdir. Prezident Saakaşvilinin dövründə Gürcüstan iqtisadi və siyasi islahatların keçirilməsi sahəsində böyük uğurlara nail olub. Faktiki olaraq, qısa müddətdə Gürcüstan iqtisadiyyatı sürətli templərlə inkişaf etməyə başlayıb. Lakin bu halda da çoxlu çatışmazlıqlar var və Gürcüstanın azad və ədalətli seçkilərin keçirilməsi üçün şərait yaratması vacibdir. Əlbəttə, Gürcüstan, bəzi fövqəladə şəkildə çətin daxili siyasi problemlər qarşısındadır. NATO-nun Parlament Assambleyası Cənubi Osetiya və Abxaziyadakı dondurulmuş münaqişələrin həllinin ləngidilməsi ilə bağlı dəfələrlə öz narahatlığını ifadə edib. Lakin biz Tbilisinin bu münaqişələri dinc danışıqlar yolu ilə həll etmək niyyətini alqışlayırıq. Biz Assambleyaya üzv ölkələrin hökumət və parlament üzvlərini tərəflərə qarşılıqlı məqbul olacaq həllərin tapılmasında yardım etməyə inandırmağa yardım edəcəyik.

- Bu gün enerji təhlükəsizliyi məsələsi Avropa və Xəzər dənizi regionu arasında dialoqun əsas hissəsini təşkil edir. Bu sahədə əməkdaşlığı nə dərəcədə uğurlu saymaq olar və siz Avropa və Xəzər regionu, o cümlədən Azərbaycan arasında neft-qaz sahəsində qarşılıqlı əlaqələrin gələcəyini necə görürsünüz?

-- Xəzər regionu enerji təhlükəsizliyi və müxtəlif tədarük məsələləri ilə bağlı, sözsüz ki, daha vacib geosiyası rol oynamağa başlayır. Enerji təhlükəsizliyi Avropa və Xəzər dənizi regionu ölkələri arasında dialoqun ayrılmaz hissəsi olub. Son onilliklərdə Avropa və ABŞ-ın regionda maraqları nəzərə çarpacaq dərəcədə artıb; enerji xammalının birbaşa alınması yollarının təhlükəsizliyi Alyansa üzv dövlətlərin narahatlıq predmeti olub. Avropa İttifaqı öz enerji mənbələrinin diversifikasiyasına can atdığına görə, Xəzər regionu ölkələri, xüsusilə də Azərbaycanla qarşılıqlı əlaqələrin genişləndirilməsinə ehtiyac var. Azərbaycan və Avropa İttifaqı, həmçinin, Birləşmiş Ştatlar arasında imzalanan Anlaşma Memorandumları bu istiqamətdə əhəmiyyətli addımlardır. Sənədlərdə Azərbaycanın enerji sahəsində vacib rolu qeyd olunur. Bakı-Tbilisi-Ceyhan neft kəmərinin və Cənubi Qafqaz qaz kəmərinin fəaliyyətə başlaması regiondan Avropaya böyük həcmdə təbii ehtiyatların nəqlini təmin edəcək. Lakin gələcəkdə enerji sektorunda əməkdaşlıq Cənubi Qafqaz və Mərkəzi Asiyadakı stabillik və təhlükəsizlikdən asılı olacaq və buna regional münaqişələrin həlli, region ölkələrində hüquq normalarının və siyasi-iqtisadi islahatların gücləndirilməsi yolu ilə nail olmaq olar.

--Tehran beynəlxaql ictimaiyyəti, xüsusən də MAQATE-ni İranın nüvə dosyesini bağlamağa çağırır. Belə ki, "İranın nüvə proqramının istisna olaraq dinc məqsədli olması sübut edilib." Sizin fikrinizə görə, İranla həll edilməmiş məsələlər qalıbmı və BMT Təhlükəsizlik Şurasının İran məsələsi üzrə üçüncü Qətnamənin qəbul etməsinə ehtiyac varmı?

--- Mən ABŞ-ın Milli Kəşfiyyat Qiymətləndirilməsi Təşkilatının məruzəsinə müraciət etməyi təklif edirəm. Orada İranın 2003-cü ildə beynəlxalq təzyiq nəticəsində nüvə silahı hazırlanması proqramından imtina etdiyi deyilir. Bundan əlavə, sənəddə, İranın nüvə silahının inkişaf etdirilməsi məsələsini açıq saxladığı bildirilir. Milli Kəşfiyyat Qiymətləndirilməsinin digər məlumatlarına görə, İranın nüvə məqsədləri haqqında, hələ ki, həll edilməyən məsələlər qalmaqda davam edir. Regionda nüvə potensialının sürətli artımı fövqəladə dərəcədə təhlükəlidir və İranın, nüvə silahının yayılmaması haqqında Müqavilənin üzvü kimi, öhdəliklərini pozmayacağına zəmanət almaq üçün, İrana olan beynəlxalq təzyiq qalmalıdır.

- Kosovo nizamlanması problemi dünya ictimaiyyətinin diqqət mərkəzindədir. Sizin fikrinizcə, beynəxalq vasitəçilərin öz səylərinin nəticə vermədiyi haqqında bəyanatlarını nəzərə alaraq, gələcəkdə hansı tədbirlər görüləcək? Fikrinizcə, yaranan vəziyyətdən çıxış necədir?

- NATO-nun Parlament Assambleyası Kosovo probleminin regionda təhlükəsizliyin təxirəsalınmaz problem olduğunu və Kosovonun statusunun müəyyənləşdirilməsi üzrə danışıqların yekununun Balkanlarda təhlükəsizliyə təsir edəcəyini qəbul edir. Bizim üzvlərin arasında bu nəticənin hamı tərəfindən qəbul ediləcək kompromis qərar olması haqqında razılıq var. Buna baxmayaraq, biz beynəlxalq vasitəçilərin tərəflər arasında razılıq əldə edilməsi işində qarşılaşdıqları çətinlikləri anlayırıq.

Lakin NATO-nun Parlament Assambleyası danışıqların beynəlxalq formatını inadla dəstəkləyir. Bu kontekstdə BMT Təhlükəsizlik Şurasının yeni qərarı yekun razılığı müəyyən etmək üçün yaxşı vasitə ola bilərdi. Buna baxmyaraq biz, Rusiyanın Priştina və Belqradın özlərinin əldə etməyəcəyi bütün qərarlara veto qoyacaqları bəyanatı haqqında bilirik. Əlavə edim ki, bizim Assambleyanın bəzi üzvləri, həllin axtarışının vacibliyini qeyd edirlər. Belə ki, onlar indiki status-kvonu etibarsız sayırlar və gələcək ləngimələrin regiondakı təhlükəsizliyə mənfi təsir göstərə biləcəyini təkid edirlər.

Alyans Balkanlardakı stabilləşmədə fəal rol oynayıb və aydındır ki, regionun Şimali Atlantika məkanına tam inteqrasiyası üçün çox şey edilməlidir. Buna görə, NATO-nun Parlament Assambleyası digər beynəlxalq təsisatlarla birgə Kosovoya, hətta onun statusu müəyyən edildikdən sonra da, kömək etməkdə davam edəcək.

- Azərbaycanın ərazi bütövlüyü çərçivəsində Dağlıq Qarabağ münaqişəsinin həlli yollarını necə görürsünüz? ATƏT çərçivəsində danışıqların indiyədək uğurla nəticələnmədiyini nəzərə alaraq, NATO-nun Dağlıq Qarabağ probleminin tezliklə həllində yardımı necə ola bilər?

-- Dağlıq Qarabağ probleminin həlli, Cənubi Qafqazda olan digər ərazi münaqişələri kimi, regionun təhlükəsizlik, stabillik və iqtisadi artımı üçün həyati vacibdir. Alyans dəfələrlə Cənubi Qafqaz ölkələrinin müstəqillik, suverenlik və ərazi bütövlüyünü dəstəklədiyni ifadə edib. Lakin qeyd etməliyəm ki, regional münaqişələrin həlli mandatı ATƏT və BMT kimi digər beynəlxalq təşkilatların üzərindədir. NATO həll edilməmiş münaqişələrin dinc yolla həllini dəstəkləyir, lakin onların həll yollarının tapılmasında birşbaşa rol oynamağa can atmır. NATO PA Cənubi Qafqazdakı həll edilməmiş problemləri, xüsusən də Dağlıq Qarabağ problemini gündəlikdə saxlayır və maraqlı tərəflər üçün fikir mübadiləsi arenası rolunda çıxış etməyə davam etmək niyyətindədir. Bundan əlavə biz, etibar və konsesus əldə etməyə yardımçı olmaq üçün işləməyə davam edəcəyik. Biz regionda hərbi büdcələrin artmasının və münaqişənin hərbi yolla həllinin əleyhinəyik. Bu yalnız qeyri-stabilliyin davam etməsinə gətirə bilər.

-- NATO-nun 2008- ci ildə Cənubi Qafqazda, xüsusən də Azərbaycanda prioritetləri nə olacaq? NATO bu regionla əlaqələrin gələcəkdə genişləndirilməsində nə dərəcədə maraqlıdır?

-- NATO və NATO PA demokratik keçid və regional təhlükəsizliyi irəli çəkərək, həmçinin, NATO-nun regionda əməkdaşlıq proqramını artıraraq, bizim regiondakı məqsədlərimizə dəstək olaraq, Cənubi Qafqaz dövlətləri liderləri ilə yüksək səviyyəli iş əlaqələri saxlayacaq.

NATO-nun Azərbaycanla əlaqələri İPAP fərdi tərəfdaşlıq proqramı, təhlükəsizlik və müdafiə sektorlarında islahatlar, həmçinin, NATO əməliyyatlarında iştirak çərçivəsində davam edəcək.

NATO PA Azərabycan parlamenti ilə əməkdaşlıqla Bakıda, Alyansın maraqları və Qafqaz -Mərkəzi Asiya regionunda spesifik məsələlərə aid problemlərə toxunacaq "Rose-Roth" seminarını keçirmək niyyətindədir.

Mayın 18-nə USD/AZN rəsmi məzənnəsi
Mayın 18-nə USD/AZN rəsmi məzənnəsi
AZAL mülki aviasiya sahəsində yüksək beynəlxalq təhlükəsizlik tələblərinə cavab verdiyini bir daha təsdiq etdi
AZAL mülki aviasiya sahəsində yüksək beynəlxalq təhlükəsizlik tələblərinə cavab verdiyini bir daha təsdiq etdi
ÜGT-nin Avropa regionunda “köklü dəyişmə yaradan texnologiyalar” mövzusunda seminarı keçirilir (FOTO)
ÜGT-nin Avropa regionunda “köklü dəyişmə yaradan texnologiyalar” mövzusunda seminarı keçirilir (FOTO)
Loading Bars
Xəbər lenti
Bakı Baş Gömrük İdarəsində əməliyyat: Vəzifəli şəxslər rüşvət alarkən saxlanıldı
Hikmət Hacıyev Brüsseldə NATO-nun Baş katibinin müavini ilə görüşüb (FOTO)
Qubada qardaşlar çaya düşüb, biri ölüb
“Yüksəliş” müsabiqəsi iştirakçıların məlumat bazasını yaratdı
Teledərslərin mayın 18-nə olan cədvəli
Ölkəmizin uğurlarına qısqanclıqla yanaşanlar dost ölkələrlə münasibətlərimizi pozmağa cəhd göstərirlər - Deputat
Bakıda küçə və prospektlərdə sıxlıq var - BNA (FOTO)
Tovuzda 10 yaşlı qızın qətlində təqsirləndirilən şəxsin məhkəməsi başladı
Gürcüstandakı insident tamamilə məişət zəminində baş verib - Arzu Nağıyev
Bakı-Sumqayıt qatarının hərəkət cədvəli dəyişir (FOTO)
Səhiyyə sisteminin transformasiyası proqramı hazırlanır - TƏBİB
Mayın 18-nə USD/AZN rəsmi məzənnəsi
Gömrük Akademiyası və Baş Prokurorluğun Elm-Tədris Mərkəzi birgə təlimlərə başladı
Naxçıvan Qarnizonu Qoşunlarında növbəti komanda-qərargah təlimi başlayıb (FOTO/VİDEO)
Milli Məclisin nümayəndə heyəti İtaliyaya rəsmi səfərə gedib
Ermənistanın müharibə cinayətləri ilə bağlı beynəlxalq təşkilatlara 400-ə yaxın müraciət ünvanlanıb - Nazir
Təhsil haqqı xərclərinin dövlət tərəfindən ödənilməsi üçün müraciətlər bu tarixdən aktivləşir
AZAL mülki aviasiya sahəsində yüksək beynəlxalq təhlükəsizlik tələblərinə cavab verdiyini bir daha təsdiq etdi
2100-ə yaxın məhkum cəzadan tamamilə azad edilib - Ədliyyə naziri
277 nəfər buraxılış imtahanına gəlməyib - DİM
Dövlət Komitəsi erməni diasporunun Lüksemburqda törətdiyi təxribatla bağlı açıqlama yayıb
Müslüm Maqomayevin tuncdan heykəli bir aya hazır olacaq - Trend TV-nin REPORTAJI
Azərbaycanda COVID-19-a qarşı peyvənd olunanların SAYI açıqlanıb
DİM buraxılış imtahanlarının nəticələrini elan etdi
Azərbaycanda 426 nəfər koronavirusa yoluxub, 13 nəfər vəfat edib
Bakıda ilk dərs günündə məktəblərdə davamiyyət 80 faiz təşkil edib - BŞTİ
Bakıda heroin alverçisi yaxalandı (FOTO/VİDEO)
18 yaşdan yuxarı 300-ə yaxın şəxsə peyvənd vurulub
Azərbaycan ordusunun genişmiqyaslı təlimləri revanşist qüvvələrə mesaj olacaq - Ekspert
Ötən gün yol qəzalarında 4 nəfər ölüb
Ermənistan-Azərbaycan sərhədində vəziyyətin gərginləşməsi üçün heç bir səbəb yoxdur - Lavrov
Müdafiə naziri təlimlərin gedişi barədə məruzələri dinləyib
ÜGT-nin Avropa regionunda “köklü dəyişmə yaradan texnologiyalar” mövzusunda seminarı keçirilir (FOTO)
Multikulturalizm Mərkəzi “Həqiqətin onomastikası” kitabını nəşr edib
AXC-Müsavat cütlüyünün xəyanəti ermənilərin torpaqlarımızı işğal etməsini asanlaşdırdı - Deputat
“Nar” komandası “Breyn Rinq” yarışının yarımfinalına çıxdı
Qəzzadan İsrailə atılan raket yaşayış binasına düşüb - Yaralılar var
Azərbaycanın mədəniyyət paytaxtında yeni tarix yazıldı
Yığmamız dünya birinciliyinə qatılacaq
Unibank yeni inkişaf mərhələsinə qədəm qoyur
DİN Sumqayıtda polis serjantından rüşvət tələb edilməsi iddialarına cavab verdi
Azərbaycanda qızıl və gümüş bahalaşıb
40 yaşlı kişi özünü evində turnikdən asıb öldürdü
Türkiyə-Azərbaycan Parlamentlərarası Dostluq Qrupunun rəhbəri Bakıya gəlib (FOTO)
Maştağada toy yarımçıq dayandırıldı, 40 nəfər cərimələndi (FOTO/VİDEO)
Əkinlərini düzgün bəyan etməyən fermerlər subsidiyadan məhrum olunacaq - Nazirlik
TAC MMC əməkdaşları iş yerlərində vaksinasiya olunub
Bu il Formula 1 zamanı bulvar bağlanmayacaq - Bakı Şəhər Halqası
Şuşada “Xarıbülbül” festivalının keçirilməsi mühüm siyasi və mədəniyyət hadisəsidir - Rauf Əliyev
Avropa bankı Azərbaycan qazının Bolqarıstana nəqlini nəzərdə tutan layihə üçün iki kredit tranşı ayırıb
Azərbaycan əhalisi 4 ayda alış-verişə 12 milyard manat xərcləyib
Putin Qarabağla bağlı üçtərəfli razılaşmaların icrasına alternativ görmür - Peskov
İranda koronavirusdan ölənlərin sayı 77 mini ötüb
Sabahdan Azərbaycanda "Sputnik V” vaksinindən istifadə başlanılacaq
TAP vasitəsilə hidrogen tədarükü üzrə investisiya təklifi təqdim olunub
Lüksemburq rəsmiləri erməni lobbisinin təsiri altındadır - Naqif Həmzəyev
Sabahın hava proqnozu açıqlanıb
“Xarıbülbül” festivalı Azərbaycan mədəniyyətinin zənginliyini dünyaya nümayiş etdirdi
"SOCAR Energy Ukraine" premium yanacağın satışını bərpa edib
Azərbaycanda yüksək maaş verilən sahələr açıqlandı
Azərbaycanda 13 mindən çox müəllim iş yerini dəyişmək istəyir
Sabah güclü külək əsəcək
Təlimlərdə xəritə üzərində tapşırıqlar icra olunur (VİDEO)
Ağdamın Çıraqlı kəndində ermənilərin dağıtdığı elektrik təsərrüfatı yenidən qurulub (VİDEO)
Millət vəkili Könül Nurullayeva növbəti vətəndaş qəbulunu keçirib (FOTO)
“InvestAZ”dan dünya maliyyə bazarları ilə bağlı həftəlik analiz
Ulu öndər Heydər Əliyevin anadan olmasının 98-ci ildönümünə həsr olunmuş Elmi konfransların qalibləri müəyyənləşib (FOTO)
FHN yanğınla bağlı əhaliyə müraciət edib (VİDEO)
SOCAR-ın Kulevi terminalında daha bir çən tikilir
Kaspersky: Azərbaycandakı kompyuterlərin 42%-də hələ də Windows 7 istifadə olunur
Toyların keçirilməsi hansı halda mümkün ola bilər? - Komitə sədri açıqladı
Azərbaycan kəndlərində ilk dəfə GPON texnologiyası əsasında şəbəkə qurulur (FOTO)
Bakıdakı məhşur restoran nöqsanlara görə bağlandı
SOCAR-ın Gürcüstandakı neft terminalından bitum məhsulları yola salınacaq
İrandan Azərbaycana narkotik keçirmək istəyən 5 nəfər saxlanılıb (FOTO)
Son 4 ayda 9 mindən çox piyada cərimələnib
Ali məktəblərdə yaz imtahan sessiyası distant keçiriləcək
"Cənub Qaz Dəhlizi"nin genişlənməsi dayanıqlı bazar tələbindən asılı olacaq - Avropa Komissiyası
Xəzərdə qazma qurğusunun modernləşdirilməsi başa çatıb
3 ayda baş verən yol qəzalarında 125 nəfər ölüb - BDYPİ
Gəncə qatarı Bakı-Sumqayıt xəttinə əlavə edilib
2030-cu ilə qədər piyada zonaları genişləndiriləcək - Yeni layihə hazırlanıb
Bakıda marşrut avtobuslarının 50 faizi yenilənib - Agentlik sədri
ADU-da "Azərbaycan və Çin gəncləri: dünən, bu gün, sabah" adlı seminar keçirilib
Bakıda 240-a yaxın küçə və prospektdə dəyişiklik ediləcək - Vüsal Kərimli
Tərtərdə qadını öldürən şəxsin işi məhkəməyə göndərildi
Qəbələnin Nic qəsəbəsində yeni məktəb binasının tikintisinə 1,5 milyon manat ayrılıb - SƏRƏNCAM
Azərbaycan Prezidenti: Ermənistan tərəfi sərhədin dəqiqləşdirilməsi prosesinə qeyri-adekvat reaksiya nümayiş etdirir
Prezident İlham Əliyev Qəbələdə yol tikintisinə 5 milyon manat ayırıb
Astarada apteki qarət edən şəxs saxlanılıb
Ötən həftə 140 hektara yaxın ərazi minalardan təmizlənib
Azərbaycanda 250 kilometr uzunluğunda velosiped yolu çəkiləcək
Bərpa olunan enerji mənbələrindən istifadədə dövlətin vəzifələri müəyyənləşib
Prezident İlham Əliyev Qazaxıstan Prezidentinə telefonla zəng edib
Bərpa olunan enerji üzrə qiymətlər bu qaydalarla müəyyənləşdiriləcək
Təlimlərə cəlb edilən qoşunlar cəmləşmə rayonlarını tutur (VİDEO)
Müavinət, təqaüd və kompensasiyanın təyin edilməsi üçün tələb olunan sənədlərin siyahısında dəyişiklik edilib
SOCAR bu tarixdən yeni istiqrazlar buraxır
AzTV-dən maliyyə yoxlaması barədə açıqlama
DSX əməkdaşlarının öldürülməsilə bağlı cinayət işi Baş Prokurorluğun İstintaq İdarəsinə həvalə olundu
Bütün xəbərlər