İranın nüvə məsələsinin "həlli" və ya "dairədə hərəkət" - Trend News-un icmalçısı

İranın nüvə məsələsinin "həlli" və ya "dairədə hərəkət" - Trend News-un icmalçısı

Darina İbrahimova, Trend -un Fars redaksiyasının icmalçısı

İran və dünya ictimaiyyəti arasında danışıqlar prosesi getdikcə daha çox dairədaxili hərəkəti xatırladır, bir-birinə bənzər bəyanatlar isə dejavü effekti yaradır.

İndiyədək 2005-ci ildə iranlı diplomatın noutbukundan alınan və ABŞ-ın ittihamlarının əksəriyyətinin əsaslandığı İranın nüvə silahı hazırlaması barədə məlumatların doğruluğu məsələsi hələ də açıq qalmaqdadır.

İran tərəfi indiyədək bu sənədlərin haradan alındığını konkretləşdirməyə çalışır. Atom Enerjisi üzrə Beynəlxalq Agentliyin direktoru öz çıxışında bu sənədlərin doğruluğunu təsdiqləyən sübutların olmasını təkzib edib, İranın MAQATE-dəki səfiri Əli Əsgər Sultaniyə Trend -a müsahibəsində bildirib.

Belə çıxır ki, ABŞ-ın düzgün məlumatı yoxdur. O zaman onun İranda nüvə silahının olmasına və ya silahın yaradılması üzrə işlərin aparılmasına hansı əsasda əmin olduqları qaranlıq qalır.

Yalnız bir məsələ aydındır ї ittihamlar bu sənədlərin əsasında qurulub və bu ittihamlara görə, dünya ictimaiyyəti artıq dördüncü ildir ki, İran ətrafında baş verən hadisələri həyəcanla izləyir.

Sultaniyənin sözlərinə görə, ABŞ-ın tələbi üzrə MAQATE sənədləri tanış olmaq üçün İran tərəfinə təqdim etməyib.

їQərb qorxur ki, İran təqdim edilmiş sənədlərdən nüvə silahının yaradılması üçün istifadə edə bilər, - Sultaniyə bildirib. ї Əgər onlar bəyan edirlərsə ki, bu sənədlər İrandan alınıb, o zaman sənədlərin surəti çıxarılmalıdırї.

Eyni zamanda, ABŞ-ın  MAQATE-dəki səfiri Qreqori Şulte Trend -a müsahibəsində bildirib ki, sənədlər İran tərəfinə təqdim edilib və Tehran mübahisəli məsələləri cavablandıra bilməyib.

їİran müqavimət göstərir və özünün nüvə proqramının hərbi aspektləri ilə bağlı aydınlıq gətirmrї, - səfir Şulte bildirib.

Hər iki tərəfi təmsil edən diplomatların rəyinə görə, heç bir toqquşma nöqtəsi yoxdur. Təəccüblü deyil ki, indiyədək ölkələr nüvə problemi ilə bağlı konsensusa gələ bilməyiblər. Onların hər birinin öz həqiqəti və ya əksinə, yalanı var.

Necə olsa da, İranın nüvə məsələsi hələ də açıqdır və bütün dünyanı narahat etməkdə davam edir. Proqramın hansı inkişaf mərhələsində olması və İranın nüvə silahı almağa nə dərəcədə yaxın olduğu hər kəsə maraqlıdır. Tək İran soyuqqanlıqla bəyanatlarını davam etdirir ki, onun bu məsələ ilə bağlı heç bir problemi yoxdur.

Yekunda, nüvə məsələsinin həlli prosesi qapalı dairədə hərəkəti xatırladır ї hər kəs dairənin müəyyən nöqtəsində öz rolunu oynayır və bu labüd şəkildə təkrarlanan cavab reaksiyasına gətirib çıxarır.

MAQATE və BMT-nin iclasları ilə bağlı bəyanatlar, iclasların özləri, qəbul edilən sanksiyaları nəzərdə tutan və tumayan qətnamələr ї bütün bu hadisələr kaleydoskopda şəkillər kimi dəyişir. Fərq yalnız ondn ibarətdir ki, koleydoskopda şəkillər müxəlif şüşə parçalarından ibarət olursa, İranın nüvə їproblemininї həllinin şəkili monoxromdur.

Rusiyanın təkidi ilə sanksiyaları nəzərdə tutmayan BMT-nin sonuncu qətnaməsinin qəbulundan iki həftə keçməmiş Fransanın xarici işlər naziri Bernar Kuşner bəyan edib ki, Birləşmiş Millətlər Təşkilatı Təhlükəsizlik Şurasının növbəti iclası noyabrın 26-da baş tutacaq. Təhlükəsizlik Şurasının növbəti iclasının nəyə gətirib çıxaracağı məlum olmasa da, görünür bu problemin müsbət həllinin mümkünlüyünə dair şübhələr daha da çoxalır.

Hətta NATO-nun Baş katibi açıq şəkildə bildirir ki, BMT-nin İrana qarşı sanksiyalar üzrə vahid rəyə gələ biləcəyinə şübhə edir. їDüşünmürəm ki, dünya İranı öz ambisiyalarının realizəsində saxlamağa qadirdirї, - o çərşənbə günü Fransada keçirilən dünya siyasəti üzrə konfransda bildirib, RİA Novosti xəbər verir.

Bəli, İranın özünün nüvə proqramının həyata keçirilməsi üzrə ambisiyaları var və bundan imtina etməyə hazırlaşmır. İnsanı öz ambisiyalarından imtinaya məcbur etmək çox çətindir. İran kimi dövləti ambisiyalarından imtina etdirmək isə daha çətindir. Bu, demək olar ki, qeyri-mümkündür. Belə ki, heç kim nüvə proqramının hüquqazidd xarakterini sübut edə bilmir. İran nüvə proqramının müstəsna şəkildə dinc xaraketrli olması haqqında öz fikrini yeridir, dünya ictimaiyyəti isə onun hərbi istiqaməti haqqında konkret sübutları hələ də almayıb.

Avropa, ABŞ, BMT Təhlükəsizlik Şurası sonsuz olaraq planlar qura, minlərlə qətnamə qəbul edə, onların bütün vəziyyətdə їdirijorluq etmələriniї düşünə bilərlər. Lakin bütün Qərbi narahat edən bu problemin həlli, nə qədər paradoksal olsa da, Qərbdən asılı deyil. Əslində, hər şey İranın özünün proqramını inkişaf etdirmək və ya etdirməmək istəyindən və onun əməkdaşlığa hazır olub-olmamasından asılıdır... Axı İran nüvə proqramı adlı problemi olmayan yeganə ölkədir. İranın nüvə proqramını dayandırması başlıca maraqlı tərəflər ї Avropa və ABŞ-a Tehrandan daha çox lazımdır. Beləliklə, rəqs gecəsini Qərb deyil, əks tərəf idarə edir.

Vəziyyət o yerə çatıb ki, İranın şəxsi proqramını dayandırması və yalnız Qərbin ona verdiklərindən istifadə etməsi üçün Avropa özü İrana az zənginləşdirilmiş uran tədarük etməyə hazıdır. MAQATE nəzdində az zənginləşdirilmiş uran bankının yaradılması haqqında müzakirələr artıq bir neçə ildir ki, davam edir və bu plan heç zaman həyata keçirilməyə bu qədər yaxın olmayıb.

Belə vəziyyətdə, nüvə proqramı üzərində işləri dayandırmadığı halda İrana mümkün hücum haqqında söhbətlər ümumiyyətlə son dərəcə əsassız görünür. ABŞ daha çox prezident seçkiləri, maliyyə böhranının həlli ilə məşğuldur və o dərəcədə uzun müddətli və ümidsizcəsinə İraqda, Əfqanıstanda ilişib ki, əvvəlcə bundan baş çıxartmaq, sonra isə yeni hərbi əməliyyatlar haqqında düşünmək lazımdır.

Yalnız tez düşünmək lazımdır. Belə ki, ekspert Robert Fridmanın sözlərinə görə, 2009-cu ilin sentyabrına İranın hər nüvə obyektinin ətrafında raket əleyhinə qurğular yerləşdiriləcək ki, bu da həmin obyektlərə hücumu xeyli çətinləşdirəcək.

Dünyaya yeni müharibə lazım olmasa da, İranda nüvə silahının axtarışları təəccüblü dərəcədə İraqdakı vəziyyəti xatırladır. Bu ölkədə baketrioloji silah axtarışı uğurla nəticələnməsə də, iqtisadiyyatının tam məhvinə və ABŞ hərbi kontingenti, eləcə də İraqın dinc sakinləri arasında çoxsaylı qurbanlara gətirib çıxardı.

Ümid yalnız ona qalır ki, İrandakı hadisələr bu qədər dramatik cərəyan etməyəcək.

Müəlliflə əlaqə saxlamaq üçün elektron ünvan: [email protected]

Azərbaycan nefti bahalaşıb
Azərbaycan nefti bahalaşıb
Azərbaycanda dövlət xətti ilə ipoteka kreditləşməsi dəfələrlə artıb
Azərbaycanda dövlət xətti ilə ipoteka kreditləşməsi dəfələrlə artıb
Kapital Bank filiallarında “ASAN İmza” almaq mümkün oldu
Kapital Bank filiallarında “ASAN İmza” almaq mümkün oldu
Loading Bars
Xəbər lenti
PAŞA Bankdan kiçik və orta biznes sahibləri üçün “Black Friday” endirimləri!
Bərpa olunan enerji ilə bağlı pilot layihələrin həyata keçirilməsi üzrə Komissiyanın dördüncü iclası keçirilib (FOTO)
Noyabr ayı üzrə ünvanlı sosial yardımlar ödənildi
Fransa senatının qəbul etdiyi qətnamə ləğv edilməlidir - QHT sədri
Aİİ-də akademik Vasim Məmmədəliyevin xatirəsinə həsr olunmuş respublika elmi konfransı öz işinə başlayıb (FOTO)
Türkiyənin axtarışa verdiyi şəxs Azərbaycanda həbs edildi
Fransa Senatının qətnaməsi bu ölkənin vasitəçi mandatını tabuta qoydu
İsmayıllıda koronavirus xəstəsi barədə cinayət işi başlanıb
Ceyhun Bayramov və Səudiyyə Ərəbistanının xarici işlər naziri telefonla danışıblar
Fransada bir qrup siyasi avantürist ölkənin xarici siyasətini erməni maraqlarının girovuna çevirib - Deputat
Ceyhun Bayramov indoneziyalı həmkarı ilə telefonla danışıb
Fransa tənzimləmənin deyil, problemin bir parçasıdır - Hulusi Akar
Fransa senatının bu addımı Azərbaycana və beynəlxalq hüquqa hörmətsizlikdir - QHT sədri
Ermənilər Ağdamda bütün tarixi abidə və binaları məhv ediblər - Ağdam teatrının direktoru
Səfərbərlik üzrə hərbi xidmətə çağırılan tələbələrə nə vaxtadək məzuniyyət veriləcək? - Nazirlik açıqladı
Fransa Senatının qərəzli addımı siyasi təxribatdır - Siyavuş Novruzov
Ceyhun Bayramovla Əfqanıstanın xarici işlər naziri arasında telefon danışığı olub
Rabitə Nazirliyi startapları maliyyələşdirməyə hazırdır
Azərbaycan yolların keyfiyyətinə görə 141 ölkə arasında 24-cü yerdə qərarlaşıb
Üç rayonda şəhid ailələri və müharibə əlillərinə mənzil və fərdi evlər verilib (FOTO)
İranda koronavirusa yoluxanların sayı 900 min nəfəri keçib
Abşeronda ekoloji problemlərin həlli istiqamətində hansı işlər görülməlidir? - Nazirlik rəsmisindən açıqlama
Hava şəraiti dəyişəcək - Xəbərdarlıq
DİN koronavirusla bağlı vətəndaşlara xəbərdarlıq etdi
Elə təəssürat yaranır ki, 12 ballıq zəlzələ olub - “Associated Press” Ağdamdan yazdı
AQTA ictimai iaşə sahəsində fəaliyyət göstərən sahibkarların maarifləndirilməsini davam etdirir (VİDEO)
İsveçrə bərpa olunan enerji sahəsində Azərbaycanla əməkdaşlıqda potensial görür - Dövlət Katibliyi
“Əminəm ki, belə çətin günlərdə müştərilərə dəstək olmağımızın bəhrəsini yaxın gələcəkdə mütləq görəcəyik”: Dariuş Katsprşik, “AccessBank”ın Müşahidə Şurasının üzvü
KOBİA yanında İctimai Şuranın yeni tərkibi müəyyən olunub (FOTO)
Milli Məclisin Fransa Senatının qətnaməsi ilə bağlı etiraz bəyanatının tam mətni açıqlandı
“Ukrtransnafta” 138 min tona yaxın "Azeri Light" nefti nəql edib
Hostimul Black Friday kampaniyasına start verib
Vasitəçiyə inam yoxdursa, demək o artıq vasitəçi ola bilməz - Əli Əhmədov
Türkiyə və İran səfirləri Qarabağı müzakirə ediblər
Fransa Azərbaycanın etimadına layiq deyil - Fransalı senator
Bərdə-Ağdam dəmir yolu xəttinin tikintisi Qarabağın iqtisadi inkişafına necə təsir edəcək? - Videoşərh
Erməni qoşunlarının bütün terror aktları Avropa ölkələri tərəfindən pislənməlidir - Piter Teys
Bu sənətin arxasınca getdiyim üçün heç vaxt peşman olmamışam - Usta ilə söhbət
Kabel televiziyası operatorları işğal olunmuş ərazilərdə şəbəkələri tam işə salmağa hazırdır
Fransa Senatının Ermənistanı müdafiə etməyə cəhd göstərməsi olduqca gülünc görsənir - Naqif Həmzəyev
Ombudsmanın Cəlilabad Regional Mərkəzi Uşaq Hüquqları Aylığı çərçivəsində onlayn tədbir keçirib
Bu dərsliklərin yenidən yazılması gündəmdədir - Təhsil Nazirliyi
Azərbaycanda qızıl və gümüş bahalaşıb
Fransadakı soydaşlarımız ölkə senatının üzvlərinə müraciət edib
Tibbi maskadan istifadə etməyənlərə qarşı reyd keçirilib (FOTO)
Azərbaycanda gender əsaslı zorakılıqla mübarizə məqsədilə yeni layihənin icrasına başlanıb
Elşad Hacıyev yeni vəzifəyə təyin edildi
Hər bir insana potensial koronavirus daşıyıcısı kimi baxmalıyıq - TƏBİB
Fransa senatı demokratik dəyərlərə xəyanət edib - Türkiyə hökuməti
Sabah Bakıya yağış, rayonlara qar yağacaq
Pambıq yığımında növbəti rekord göstərici qeydə alınıb
Milli Məclis Vətən müharibəsi ilə əlaqədar yeni orden və medalları təsdiqlədi
"Vətən Müharibəsi Qəhrəmanı" adı təsis edildi - Əsasnamə təsdiqləndi
"Buta Airways" İzmir istiqamətində uçuşların sayını artırır
Rusiyada gün ərzində 524 nəfər koronavirusdan öldü
Bakı-Tbilisi-Ceyhan vasitəsilə Türkiyəyə neft nəqli artıb
Milli Məclis Fransanın həmsədrlikdən çıxarılması üçün hökumətə çağırış edib
Poltavadakı diaspor fəalları Qələbədən qürurlandıqlarını bildiriblər (FOTO)
Etirazçılar Fransa səfirliyi qarşısında bəyanat səsləndirib (ƏLAVƏ OLUNUB) (FOTO/VİDEO)
Ombudsmanın Milli Preventiv Qrupunun üzvləri uşaq evlərinə başçəkmələr həyata keçirib (FOTO)
Fransa senatının bir çox üzvlərinin müharibənin başa çatmasından xəbəri belə yoxdur (VİDEO)
Fransa bu cür qərəzli münasibətlə Minsk Qrupunda fəaliyyət göstərə bilməz - Deputat
Fransanın mövqeyi dəyişməyib, qondarma "Dağlıq Qarabağ Respublikası"nı tanımırıq - Səfir (ÖZƏL)
Milli Məclis Fransa Senatının qətnaməsinə etiraz bəyanatı qəbul edib
Azərbaycan nefti bahalaşıb
Fransa bu qətnamə ilə çirkin məqsədlərini həyata keçirməyə cəhd edir - Deputat
Türkiyə XİN Fransa Senatının qətnaməsi ilə bağlı bəyanat yayıb
Qarabağ və ətraf rayonların elektrik enerjisi ilə təchizatı yaxşılaşır
Torpaqlarımızın işğaldan azad edilməsində iştirak edə bilməsəm də, bərpasında iştirak etmək istərdim - Usta ilə söhbət
Hansısa kağız parçası ilə Azərbaycana təsir göstərmək olmaz - Vitse-spiker
Azərbaycanda dövlət xətti ilə ipoteka kreditləşməsi dəfələrlə artıb
Kəlbəcərin səhiyyə statistikası açıqlanıb
Senatın qərarı aydın şəkildə Azərbaycan və Türkiyəyə qarşı düşmənçilikdir - Hulusi Kılıç
Ermənistanda koronavirusa yoluxanların sayı 130 mini keçib
Kapital Bank filiallarında “ASAN İmza” almaq mümkün oldu
Böyük Qələbənin sonsuz sevinci
Yerevanda etirazçılar parlamentin qarşısına toplaşıb
Azərbaycan “Şimal-Cənub” nəqliyyat dəhlizi çərçivəsində layihələr reallaşdırır
Karantin qaydalarını pozan idman zalından qadağan olunmuş dərman həbləri aşkarlandı
Kaspersky təqib proqramları ilə mübarizə üçün yeni alət hazırlayıb
Milli Məclis Fransa Senatında qəbul edilmiş qərarla bağlı bəyanat verəcək
Dekabrın 1-ə qədər Laçın Azərbaycana təhvil veriləcək - Sahibə Qafarova
Milli Məclisin növbəti iclası öz işinə başlayıb
Kəlbəcərin çayları və gölləri yenidən qiymətləndiriləcək
Azərbaycan tütün nümunələri Braziliya və Almaniyaya göndərilib
Şamaxıda yaşayış yerini tərk edən 4 koronavirus xəstəsi barədə cinayət işi başlanılıb (FOTO)
Azərbaycan həm öz ərazi bütövlüyünü bərpa edir, həm də bəşəriyyətin ortaq dəyərlərini məhv olmaqdan xilas edir - Könül Nurullayeva
İllərlə həsrətində olduğumuz arzular sürətlə gerçəkləşir...- Kamaləddin Qafarov
Kəlbəcəri mərkəzi büdcədən asılı olmayan azsaylı rayonlardan birinə çevirə bilərik - Ekspert
Gəncədə mobil qruplar maarifləndirmə tədbirlərini gücləndirib (FOTO)
Erməni lobbisi dəridən-qabıqdan çıxsa da, sadə həqiqəti dəyişə bilməz: Qarabağ Azərbaycandır - Baş konsul
Bakı sakini küçədə qətlə yetirildi
Mərkəzi Gömrük Hospitalı koronavirus xəstələrinə görə pasient qəbulunu dayandırdı
Milli Məclisin gündəliyinə dəyişiklik edilib (ƏLAVƏ OLUNUB)
Koronavirusa yoluxanlar ilk gündən həkimə müraciət etsinlər - Baş infeksionistdən əhaliyə müraciət
Şuşadan sonra 70-dən çox kəndin azad edilməsi ilə Ermənistan diz çökdü – Politoloq
Noyabrın 26-da xarici valyutaların manata qarşı məzənnələri
Azərbaycanda sitrus bitkilərinin məhsuldarlığı artıb
Ermənilər təkcə xalqımıza qarşı deyil, dini abidələrimizə qarşı da soyqırım törədiblər
Fransa XİN: Senatın qərarı Fransa hökumətinin siyasətini əks etdirmir
Bütün xəbərlər