Azərbaycan Milli Bankının məlumatlarına əsasən, neft sektorunu nəzərə almaqla iyunda manatın real effektiv məzənnəsi xarici ticarət tərəfdaşların valyutaları ilə müqayisədə ümumi ticarət dövriyyəsində 1%, idxalatda - 1,3%, ixracatda - 0,8% bahalaşıb. Bankdan Trend ə verilən məlumata əsasən, birinci yarım ildə valyutaların nominal məzənnələrinin dəyişməsi ticarət dövriyyəsində real effektiv məzənnəyə 79%, qiymətlərin dəyişməsinə isə 21% (neft sektoru daxil olmaqla) təsir göstərib.
Araşdırmalar göstərib ki, ABŞ-ın 2006-cı ilin iyun ayında neft sektoru daxil olmaqla ümumi ticarət dövriyyəsi üzrə real effektiv məzənnənin dəyişməsində ABŞ-ın payı 0.2%, Türkiyənin payı 1.5%, İngiltərənin payı 0.01%, İranın payı 0.04%, Gürcüstanın payı 0.1%, İsrailin payı 0.1%, Ukraynanın 0.3%, Yaponiyanın payı 0.1% artırıcı, Avrozonanın payı 0.2%, Rusiyanın payı 0.6%, Qazaxıstanın payı 0.3% azaldıcı olub.
Real effektiv məzənnə ötən ilin müvafiq dövrünə nəzərən ümumi ticarət dövriyyəsi üzrə 6.6%, idxal çəkili 6.2%, ixrac çəkili 6.9% yüksəlib.
Qeyri-neft sektoru üzrə real effektiv məzənnə 2006-cı ilin iyun ayında ötən ilin dekabrına nəzərən ümumi ticarət dövriyyəsi üzrə 2.2%, idxal çəkili 2%, ixrac çəkili 1.5% möhkəmlənib. Ötən ilin müvafiq dövrünə nəzərən isə qeyri-neft sektoru üzrə real effektiv məzənnə müvafiq olaraq 8.3%, 8.6% və 4.5% möhkəmlənib.
Qeyri-neft sektoru üzrə də real effektiv məzənnənin aşağı düşməsi baş vermişdir. Belə ki, neft sektoru istisna olmaqla 2000-ci ilin dekabrına nəzərən real effektiv məzənnənin aşağı düşməsi tempi ümumi ticarət dövriyyəsi üzrə 8.8%, idxal üzrə 7.5%, ixrac üzrə isə 23.5% təşkil edib. 2006-cı ilin iyun ayında 2000-ci ilin dekabrına nəzərən real effektiv məzənnə neft sektoru da daxil olmaqla ümumi ticarət dövriyyəsi üzrə 13.3%, idxal üzrə 14.2%, ixrac üzrə 12.6% dəyərdən düşüb.
Belə ki, cədvəldən də göründüyü kimi 2001-2006-ci illərdə Azərbaycanda inflyasiya səviyyəsi 33.2% olduğu halda, ticarət partnyoru olan ölkələrdə qiymətlər orta hesabla 38.1% artıb. Bu da Azərbaycanın əsas ticarət partnyoru olan dövlətlərlə xarici ticarət şəraitinin əlverişli olduğunu göstərir.
