İrana qarşı sanksiyalar Türkiyəni gələcək addımları haqda düşünməyə məcbur edəcək – ekspertlər

İrana qarşı sanksiyalar Türkiyəni gələcək addımları haqda düşünməyə məcbur edəcək – ekspertlər

Azərbaycan, Bakı, 11 iyun /Trend, müxbir Ü.Sadıxova/

Hətta əgər İrana qarşı yeni sanksiyalar da bu ölkənin nüvə probleminin həllində Türkiyə diplomatiyasınını rolunu zəiflətməsə, Ankara bundan sonra daha ehtiyatlı addımlar atacaq və ehtiyatla hərəkət edəcək. Bir sıra ekspertlər belə hesab edirlər.

"Bu sazişin qəbul edilməməsi isə ondan xəbər verir ki, Türkiyə bundan sonra daha ehtiyatlı addımlar və qərarlar qəbul etməlidir, lakin bu o demək deyil ki, o, öz mövqeyindən geri çəkilməlidir", - Beyrutdakı Strateji Araşdırmalar Mərkəzinin rəhbəri, türk siyasəti üzrə ixtisaslamış politoloq Məhəmməd Nurəddin telefonla Trend-ə bildirib.

Çərşənbə günü BMT Təhlükəsizlik Şurası uranın zənginləşdirilməsi ilə bağlı işləri dayandırmaqdan imtina etməsi ilə əlaqədar İrana qarşı yeni sanksiyaların tətbiqini nəzərdə tutan yeni qətnamə qəbul edib.

Sənədin lehinə BMT TŞ-nın 12 üzvü səs verib, Türkiyə və Braziliya əleyhinə səs verib, Livan bitərəf qalıb.

Bu, BMT TŞ tərəfindən Tehranın nüvə proqramı ilə bağlı beynəlxalq tələbləri yerinə yetirməməsi üzündən qəbul olunan sayca dördüncü qətnamədir.

İrana qarşı sanksiyalar Ankarının problemi diplomatik yollarla həll etməklə bağlı çoxsaylı çağırışlarına baxmayaraq, eləcə də mayın 17-də İran, Türkiyə və Braziliya arasında Türkiyə ərazisində uranın mübadiləsi haqda üçtərəfli sazişin imzalanmasından sonra qəbul edildi. Qərb ölkələri, o cümlədən, ABŞ sənədi dəstəkləməkdən imtina etdi.

Ekspertlər hesab edirlər ki, qəbul edilmiş sanksiyalar İranın Beynəlxalq Atom Enerjisi Agentliyi ilə əməkdaşlıqdan və Tehran sazişindən imtina edəcəyi ilə bağlı təhdidlərinə baxmayaraq, Türkiyənin bu problemdə rolunun azalmasına gətirib çıxarmır.

Rusiyalı ekspert Yevgeni Satanovskinin fikrincə, İrana qarşı sanksiyaların qəbulu Türkiyənin maraqlarına qətiyyən zidd deyil.
"Türkiyə Tehrana maksimum xoşməramlılıq nümayiş etdirdi. Tehranın nöqteyi-nəzərincə, Türkiyə qətiyyən günahkar deyil, Ankara onun həyatını çətinləşdirən heç nə etməyib", - Rusiyanın Yaxın Şərq İnstitutunun prezidenti Satanovski telefonla Trend-ə bildirib.

Satanovski hesab edir ki, Türkiyənin İranla dialoqda əldə etdiyi İraqdan Amerika qoşunlarının getməsindən sonra, Ankaranın nail olduğu nüfuz dairəsinin bölünməsi və enerji sazişi kimi maraqlar bütün bu problemlərin çərçivəsindən kənarda qalır.

Təhlükəsizlik Şurasının qeyri-daimi üzvü kimi Türkiyə İrana qarşı qətnaməni "səhv" adlandırıb ki, bu da İranın nüvə proqramını diplomatik yollarla nizamlanması yollarında yeni çətinliklərin yaradacağı haqda narahatlıq törədir. Türkiyənin xarici siyasət idarəsinin rəsmi məlumatında belə deyilir.
Nurəddinin fikrincə, Türkiyə qəbul olunmuş sanksiyanın təkcə İrana qarşı deyil, həm də bu problemi sülh yolu ilə həll etməklə bağlı öz səylərinə qarşı yönəldiyini hesab edir.

Türkiyəli politoloq Arif Kəskin hesab edir ki, Türkiyə sanksiyaların əleyhinə səs verib, çünki onun başqa seçimi yox idi və bununla da İranın nüvə proqramı ilə bağlı gələcək siyasətdə öz yerini qoruyub-saxlaya bilib.

"Türkiyə qayıtmağın mümkün olmadığı küçəyə çıxıb və ona görə də o, İranın nüvə proqramında iştirakından geri dönməyəcək ", - Avrasiya Strateji Araşdırmalar Mərkəzinin əməkdaşı telefonla Trend-ə bildirib.

Türkiyəli politoloq vasitəçi kimi Ankaranın rolunun İranın nüvə proqramının həllində müsbət olacağına şübhə edir, lakin bununla belə, onun üçün Tehranın nüvə iddiaları ilə bağlı Yaxın Şərqdəki gərginliyi zəiflətmək vacibdir.

"İraqdakı müharibə, fəaliyyətsizlik və qarışmama halında nə baş verməsi  Türkiyəyə yaxşı nümunə oldu. İran ətrafındakı vəziyyət də eynidir və burada Türkiyə özünün iqtisadi maraqları ilə Tehranla risk edir", - Kəskin deyib.
Ona görə də hətta əgər Türkiyənin vasitəçiliyinin uğurluluğuna şans olmasa belə, Ankara nüvə probleminin diplomatik yollarla həll edilməsi istəyindən geri çəkilməyəcək.

Lakin ekspertlər Türkiyənin bu məsələdə atacağı konkret addımları qabaqcadan xəbər vermədən güman edirlər ki,Tehran sazişinin tanınmasında uğursuzluqla üzləşən Ankara bundan sonra Qərb ölkələri ilə İranın nüvə proqramı üzrə danışıqlarda daha ehtiyatlı addımlar atacaq.

"Əgər gələcəkdə İranla Qərb ölkələri arasında böhran daha da dərinləşərsə, onda Ankara, çətin ki, sonadək İranı dəstəkləyə və Qərbin təzyiqlərinə tab gətirə bilsin", - iranlı politoloq Əhməd Cansız belə hesab edir.

"Türkiyə indiki mərhələdə, ola bilsin, İrana qarşı sanksiyaların qəbulu ilə əlaqədar Qərb ölkələri ilə ciddi fikir ayrılıqları ilə üzləşməyə bilər, lakin hər şey hadisələrin gələcək inkişafından asılıdır", - Tehran Universitetinin politologiya professoru Cansız hesab edir.

"Ərdoğan [Rəcəb Tayyib] hökuməti bu günədək həm islam qonşuları, həm də Qərb ölkələri ilə yaxşı əlaqələri dəstəkləməyə çalışır", - Cansız telefonla Trend-ə bildirib. - "Əgər İranla Qərbin münasibətləri daha da pisləşərsə, onda, Türkiyə çətin ki, qarışmaq istəsin".

İranlı politoloq İranla böhranın dərinləşəcəyi halda, Ankaranın, ABŞ da daxil olmaqla, Qərb müttəfiqləri ilə öz münasibətlərinin pisləşməsinə gedəcəyinə şübhə etdiyini bildirir.

Qərbə də getdikcə daha çox islam ölkələrinə  üstünlük verən Türkiyə kimi müttəfiqini itirmək sərfəli deyil. Cansızın sözlərinə görə, "Qərb ölkələrinin siyasəti ona gətirib çıxardı ki, Türkiyə öz istiqamətini müsəlman dünyasına tərəf çevirdi. Türkiyə Avropadan uzaqlaşa bilər, axı Avropa ilə yaxınlaşma ona istədiyi nəticəni vermədi".

Livanlı politoloq Məhəmməd Nurəddinin fikrincə, hələlik Ankaranın nüvə proqramı probleminin diplomatik həlli üzrə danışıqları davam etdirməkdən və İranı beynəlxalq birliklə danışıqlar masası arxasında qoymaqdan başqa alternativi yoxdur.

Əsgərlikdən qayıdan oğluna yığıncaq keçirən ata və qonaqları cərimələndi
Əsgərlikdən qayıdan oğluna yığıncaq keçirən ata və qonaqları cərimələndi
Moped ağaca çırpıldı, ölən və yaralanan var
Moped ağaca çırpıldı, ölən və yaralanan var
Bakıda Şuşa şəhərciyində güclü yanğın başlayıb (FOTO/VİDEO)
Bakıda Şuşa şəhərciyində güclü yanğın başlayıb (FOTO/VİDEO)
Loading Bars
Xəbər lenti
Xaçmazda toy edənlər saxlanıldı, bəy və qonaqlar cərimələndi (FOTO)
2 polis əməkdaşı koronavirsudan vəfat edib
Tailandda xüsusi polis şöbəsi yaradılır - Turistlər koronavirusa görə yoxlanılacaq
Əsgərlikdən qayıdan oğluna yığıncaq keçirən ata və qonaqları cərimələndi
Moped ağaca çırpıldı, ölən və yaralanan var
Bakıda Şuşa şəhərciyində güclü yanğın başlayıb (FOTO/VİDEO)
Azərbaycanda qan dövranı sistemi xəstəliklərindən ölənlərin sayı azalıb
Bakıda 5 yaşlı uşaq 5-ci mərtəbədən yıxıldı
Qırğızıstanda daha 314 nəfər koronavirusa yoluxub, 4 nəfər vəfat edib
İyulun 6-da xarici valyutaların manata qarşı məzənnələri
Biləcərinin mərkəzi küçələrindən biri əsaslı təmir edilir (FOTO)
Ermənistan sutka ərzində atəşkəsi 57 dəfə pozdu
ABŞ-da iki təyyarə toqquşub, ölənlər var
Qazaxda kombayn yanıb
Rusiyada Mi-2 helikopteri qəzaya uğrayıb, ölən və yaralanan var
ÜST nümayəndəsi: Azərbaycan ÜST tərəfindən müəyyənləşdirilmiş prinsiplər əsasında pandemiya ilə mübarizə aparır
Ekspress avtobuslar yenidən fəaliyyətə başlayıb
Qazaxıstanda koronavirusa yoluxanların sayı 50 minə yaxınlaşır
Bu gündən magistraturaya qəbul olunanlar qeydiyyatdan keçməlidir
ABŞ-da gecə klubunda atışma olub, ölənlər və yaralananlar var
Braziliyada koronavirusa yoluxanların sayı 1,6 milyon nəfəri ötüb
Çində ötən sutka ərzində koronavirusdan ölüm halı qeydə alınmayıb
"Barselona" səfərdə "Vilyareal"ı darmadağın edib
İsrail Qəzza zolağında HƏMAS-ın mövqelərinə zərbələr endirib
Boliviyanın səhiyyə naziri koronavirusa yoluxub
Özbəkistanda koronavirusa yoluxanların sayı 10 min nəfəri ötüb
Moskvada koronavirusdan daha 22 nəfər ölüb
Qəzza zolağından İsrail ərazisinə raket atılıb
Lənkəranda əl qumbaraları və partladıcılar aşkarlanıb (FOTO)
Bottas "Formula-1"in start mərhələsinin qalibi oldu
Türkiyədə sərnişin avtobusu aşıb, ölən və xəsarət alanlar var
Vanuatu sahillərində 5,9 bal gücündə zəlzələ olub
Yaponiyada daşqınlar nəticəsində ölənlərin sayı artıb
ÜST: Dünyada koronavirusa yoluxanların sayı 203 mindən çox artıb
Mingəçevir Dövlət Universitetində imtahan sessiyasının dördüncü həftəsi də uğurla başa çatıb
Azərbaycanda koronavirusla bağlı aparılan testlərin sayı açıqlandı
Dövlət Turizm Agentliyi: Karantin rejiminin bitdiyi günün səhərisi Azərbaycanda turizm bərpa oluna bilər
Bu şəhər və rayonlarda yaşayanlara da 190 manat veriləcək - Nazir açıqladı (VİDEO)
Sərtləşdirilmiş karantin rejimi tətbiq olunmayan şəhər və rayonlarda əvvəlki illərin məzunları üçün qəbul imtahanları keçiriləcək
Türkiyədə koronavirusdan sağalanların sayı 180 min nəfəri ötüb
Əməkdar artist Tofiq Hüseynov vəfat edib
Harlem Dezir kimilərinin sayəsində ATƏT öz mandatından uzaqlaşaraq bəzi ölkələrin siyasi sifarişlərinin qurbanına çevrilib
Elman Nəsirovun “Koronavirus pandemiyasından sonra Qarabağın gələcəyi” adlı məqaləsi ərəb mətbuatında nəşr olunub
DİN məşhur oteldə saxlanılanlarla bağlı məlumat yaydı (FOTO/VİDEO)
ABŞ-da koronavirusa yoluxanların sayı 2.8 milyonu ötüb
“İcazə.e-gov.az” portalında icazəsi ləğv olunan şəxslər nə etməlidir? - İZAH
Video layihə: PREZİDENT. Müstəqillik. Təhlükəsizlik. Rifah 05.07.2020 tarixli bölüm
İqtisadiyyat Nazirliyi icazələrin ləğv edilməsi ilə bağlı məsələyə aydınlıq gətirdi
Bakıda daha bir yanğın baş verib
Azərbaycanda daha 523 nəfər koronavirusa yoluxdu, 451 nəfər sağaldı, 9 nəfər öldü
Binəqədidə ev yanıb
Xəzər rayonunda mobil işçi qruplar tərəfindən reydlər davam etdirilir (FOTO)
Karantin rejimin pozub İsmayıllıya istirahətə gələnlər aşkarlandı (FOTO)
Məşhur oteldə karantin qaydalarını pozanlar saxlanıldı (VİDEO)
Koronavirusa yoluxan alimlə bağlı məsələ nəzarətə götürüldü - RƏSMİ
Bakıda bu obyektlərin qiyməti kəskin ucuzlaşıb
Xaçmaz və Siyəzəndə polis əməkdaşları gücləndirilmiş iş rejimində çalışırlar (FOTO)
Daha 154 ictimai iaşə və ərzaq satışı müəssisəsində reyd keçirib (FOTO)
Türkiyə koronavirusla mübarizədə Azərbaycana yardım göndərib (FOTO)
"İcaze.e-gov.az" portalında icazələr ləğv edilib: Bu şəxslər icazə üçün müraciət edə bilməz
Şəmkirdə din xadiminin qanunsuz yas mərasimində iştirakı ilə bağlı RƏSMİ AÇIQLAMA
Azərbaycan Respublikası Dağlıq Qarabağ bölgəsinin azərbaycanlı icması bəyanat yayıb
Misir koronavirusa qarşı vaksinin tədarükünə dair kontrakt imzalayıb
İranda koronavirusdan sağalanların sayı 200 mini ötüb
Sabah Bakıda 37 dərəcə isti olacaq
Yevlaxda qanunsuz işləyən trenajor zalı aşkarlanıb (VİDEO)
Dəbdəbəli və israfçı toy məclislərindən yaxa qurtarmaq üçün yaxşı fürsətdir - Sosioloq
Polis Şəkidə sərt karantin rejiminə nəzarət edir (FOTO)
Buraxılış imtahanlarının nəticələri elan olunub
BMU-da yaz imtahan sessiyası başa çatıb
Badamdarda karantin rejimi ilə əlaqədar reydlər keçirildi (FOTO)
Ermənistanda koronavirusdan ölənlərin sayı 484 nəfərə çatıb
Müşfiq Cəfərov: Koronavirus tək Azərbaycana aid olan problem deyil, bütün dünya bundan ciddi əziyyət çəkir
Bakıda adgünü keçirib video yayan şəxslər saxlanıldı
Yaponiyada leysan yağışlarının qurbanlarının sayı 30-u keçib
Naftalanda baş verən qətllə bağlı prokurorluq məlumat yaydı
İlin üçüncü Ay tutulması sona çatıb
Dünyada koronavirus qurbanlarının sayı 530 mini ötüb
Ermənistan iriçaplı silahlardan istifadə etməklə sutka ərzində atəşkəsi 43 dəfə pozdu
Hindistanda 20-dən çox insan ildırım vurması nəticəsində ölüb
Tamam Cəfərova: Prezident İlham Əliyevin uğurlu xarici siyasəti nəticəsində Azərbaycan beynəlxalq nəqliyyat-kommunikasiya qovşağına çevrilib
ABŞ-ın Bağdaddakı səfirliyi raket atəşinə tutulub
Binəqədidə boya zavodundakı yanğın söndürülüb (FOTO/VİDEO) (ƏLAVƏ OLUNUB-5)
Londonda gecə şənliyinin dağıdılması zamanı 10-dan çox polis əməkdaşı yaralanıb
Türkiyədə zəlzələ baş verib
Xorvatiyada parlament seçkiləri keçiriləcək
"Bavariya" 20-ci dəfə Almaniya kubokunu qazandı
Gəncədə 4 otaqlı evdə yanğın baş verib
Efiopiyada baş verən iğtişaşlarda 166 nəfər öldü
ÜST bu dərmanların sınaqlarını dayandırıb
Batma təhlükəsi ilə üzləşən 1 nəfər xilas olunub
Türkiyədə koronavirusdan sağalanların sayı 179 min nəfəri ötüb
Azərbaycanda koronavirusla bağlı aparılan testlərin sayı açıqlandı
Leyla Abdullayeva: Ermənistan XİN rəhbərinin qondarma rejimin “prezidenti” ilə görüşü bu ölkənin təcavüzkar siyasətinin bariz nümunəsidir
Füzuli, İmişli, Ağcabədi və Goranboy rayon sakinlərinin su təminatı ilə bağlı problemləri həll olunur
8103 SMS icazə sisteminin fəaliyyəti 16 inzibati ərazidə davam edəcək (VİDEO)
İqtisadiyyat Nazirliyi: Pandemiya ilə mübarizədə biznes ictimaiyyəti fəal iştirak etməlidir
594 obyektdə kobud qayda pozuntuları aşkarlanıb (FOTO)
Azərbaycanda daha 534 nəfər koronavirusa yoluxdu, 471 nəfər sağaldı, 6 nəfər öldü
AZAL İstanbula əlavə xüsusi reys yerinə yetirəcək
Bütün xəbərlər