Abbas ikinci Ərəfat ola biləcəkmi? –TrendNews - un icmalçısı

Trend   - un Yaxın Şərq redaksiyasının icmalçısı Ülviyyə Sadıqova

HƏMAS üzvlərinə qarşı Qəzzə Zolağında aparılan və təqribən 900 fələstinlinin həyatına son qoyan əməliyyatlarbundan sonra, hazırkı Fələstin (FM) prezidenti  Mahmud Abbasın imicini sarsıdır.

"Ərimiş qurğuşun" əməliyyatlarının başlamasından iki həftədən artıq vaxt ötüb, lakin FM rəhbəri Qəzzə əhalisinə konkret yardım planı təklif etməyərək, HƏMAS və İsrailin ünvanına rəsmi ittihamlarla kifayətlənib.

HƏMAS - ın bu müharibədə zəifləməsi Abbasın xeyrinədir. FƏTH rəhbəri 2005-ci ildə prezident  olduqdan sonra, Fələstin Müqavimət Hərəkatının liderləri ona ciddi rəqib olublar.

Adi qruplaşmadan güclü siyasi qüvvəyə çevrilən HƏMAS 2006 - cı ildə parlament seçkilərində qalib gəldikdən sonra, Mahmud Abbasa vahid hökumət yaratmaq təklif etdi. Lakin Abbas bundan nəinki imtina etdi, hətta HƏMAS-ın seçkilərdə qələbəsinə etiraz əlaməti olaraq, hökuməti buraxdı ki, bu da  2007-ci ildə FƏTH ilə HƏMAS üzvləri arasında qarşıdurmaya gətirib çıxardı. HƏMAS bu qarşıdurmada qalib gəldi və Qəzzə əhalisinin güclü dəstəyini alaraq, Zolaq üzərində nəzarəti ələ aldı.

Buna görə, 2010-cu ildə keçiriləcək növbəti prezident seçkilərində məhz HƏMAS-ın qalib gələcəyi istisna olunmur. Bu cür parçalanma şəraitində, Abbas Qərb Sahilini itirməklə və siyasi  səhnədə müvəffəqiyyətsizliyə uğramaqla risk etdi.

Abbas Fələstin xalqının mübarizə tarixinə daha çox israilyönlü və qərbyönlü lider kimi daxil olacaq. O, ən əhəmiyyətli uğurunu Annapolisdə keçirilən danışıqlarda əldə edib. Burada 2008-ci ilin sonunadək müstəqil Fələstin dövlətinin yaradılması barədə qərar qəbul olunub.

Lakin kiçik Fələstinin siyasi arenasında HƏMAS - ın güclənməsi və təkcə Qəzzə deyil, həm də Qərb Sahilinin sakinləri arasında daha çox dəstək qazanması İsrailə təhlükə ola biləcək dövlətin yaradılmasına çıxarardı. Fələstində seçkilərə az qaldığı bir vaxtda, İsrail bilərəkdən hərbi əməliyyatlara başladı. Yanvarın 9-da Mahmud Abbas hakimiyyətinin qanuni müddəti başa çatıb.

Lakin Abbas hələ payızda heç yerə getməyə çalışmadığına, ikinci müddətə yenidən prezident seçilmək niyyətində olduğuna işarə edib. Misirin siyasi dəstəyi və İsrail tərəfindən təhlükəsizliyə zəmanət almaqla, qələbə qazanmaq çətin deyil. Lakin  bu,  Abbasın qələbəsi  olacaqmı və üstəlik, HƏMAS - ın Fələstin əhalisindən üç ilə qazandığı dəstək  anlamına gələcəkmi?

HƏMAS - ın zəifləməsi Qahirənin xeyrinədir və Misir bunu gizlətmir. HƏMAS gücləndikcə, Misirin Qəzzə ilə sərhədlərində nəzarəti əldə saxlaması çətinləşirdi. Üç il ərzində Misirin sərhədyanı rayonları qaçaqmalçılıq nöqtələrinə çevrilmişdi, buradan HƏMAS hərbi təchizat əldə edirdi. Ərəb KİV-i yazırdı ki, HƏMAS məşhur "Qəssam" raketlərinin hazırlanması üçün lazimi vəsaiti Misir sərhədləri vasitəsilə əldə edir.  Bununla yanaşı, HƏMAS Misirin "Müsəlman qardaşları" qruplaşması ilə əlaqədədir. Onlar islamyönlü ideologiyası ölkənin siyasi həyatına təhlükədir.

Buna görə də, Misir həmişə HƏMAS ilə münasibətlərdə balansı saxlamağa çalışıb və hətta oktyabrda HƏMAS ilə FƏTH arasında pozulmuş danışıqlarda vasitəçi də olub.

Mahmud Abbas Misirin bu məsələdə maraqlı olduğunu görərək ,Qəzzədə münaqişənin həllini Qahirənin öhdəsinə buraxdı. Fələstinlilərin lideri olduğu dövrdə o, kütlə arasında çox az-az  görünür və vəziyyətin nizamlanması ilə bağlı  daha çox Misirin məsləhətlərinə qulaq asır. Münaqişənin davam etdiyi 16 gün ərzində  Abbas heç bir vahid plan irəli sürə və hətta Qəzzə əhalisinin münaqişə zonasından evokuasiyasına kömək belə edə bilməyib. FM liderinin bilavəsitə iştirakı ilə BMT Təhlükəsizlik Şurası tərəfindən qəbul olunan sənədlər bu müharibədə heç bir rol oynamadı.

İsrail Qəzzəyə hücumunu terrorçuluğa qarşı müharibə kimi qələmə verərək, BMT-nin heç bir qərarına məhəl qoymadı.

Bir fakt maraqlıdır ki, bir neçə il əvvəl, əfsanəvi Fələstin lideri Yasir Ərəfatın vaxtında Fələstin Azadlıq Təşkilatı da terrorçu təşkilat hesab olunurdu. Onun təşkilatına terrorçu damğası vurulsa da, Ərəfat hazırkı Fələstin - İsrail dialoqunun əsasını qoyub, İsraillə danışıqlarda əhəmiyyətli uğurlar əldə etdi. 1987-ci ildə yeni yaradılan HƏMAS hərəkatının Fələstin liderini dəstəklədiyi ilk intifada  1993-cü ildə Osloda konfransla başa çatdı. Məhz burada ilk dəfə olaraq müstəqil Fələstin dövlətinin yaradılması barədə  ideyalar səsləndirildi və İsrail bu ideyaları dəstəklədi.

On ildən sonra, siyasi karyerasının qürub çağlarını yaşayan Ərəfat Yaxın Şərq dördlüyü (Rusiya. BMT, Aİ və ABŞ) tərəfindən hazırlanan və burada gələcək dövlətin beynəlxalq səviyyədə sərhədlərinin ilk dəfə göstərildiyi "Yol xəritəsi"ni tanıdı.

Müstəqillik uğrunda daimi mübarizəsində Ərəfat Fələstin Azaldlıq Təşkilatının Fələstinin dünyada yeganə rəsmi təmsilçisi olduğunun qəcbul edilməsinə nail oldu. HƏMAS siyasətinin güc topladığını bilən Ərəfat onların liderlərinə qarşı çıxış etmirdi, buna görə də, hərəkat üzvləri həmişə Ərəfatın siyasətini dəstəkləyirdi və 2000-ci ildə baş verən ikinci intifada da Fələstin hökumətinin tərəfində idilər.

2004 - cü ildə Ərəfatın vəfatından sonra Fələstinin 60 ildən çox davam edən müstəqillik uğrunda mübarizə dövrü başa çatdı.

Mahmud Abbas heç bir vaxt onu dirçəltməyə çalışmayıb. O, beynəlxalq diplomatiyanı dəstəkləyərək, tezliklə İsrail siyasətçiləri tərəfindən qəbul olunub.

Lakin Fələstin-  İsrail dialoqunun uğursuzluğu və Qəzzədə müharibə Abbasın Fələstin lideri kimi zəifliyini nümayiş etdirdi.

Hətta İsrailin hücumlarından sonra zəifləsə belə, Fələstin xalqı, hərəkat üzvlərini hazırkı hökumətin qüvvəsini və dəstəyini almayan şəhidlər hesab edərək,  HƏMAS-ı öz liderləri kimi görməyə üstünlük verəcəklər.

Məqalə müəllifi ilə əlaqə ünvanı: [email protected]

ABŞ Energetika Nazirliyi Azərbaycanda neft hasilatı ilə bağlı proqnozlarını azaldıb
ABŞ Energetika Nazirliyi Azərbaycanda neft hasilatı ilə bağlı proqnozlarını azaldıb
TAP kompressor stansiyaları üçün qazın satın alınması ilə bağlı tender elan edəcək
TAP kompressor stansiyaları üçün qazın satın alınması ilə bağlı tender elan edəcək
Bu il Ceyhan terminalından 70 milyon bareldən çox AÇG nefti yola salınıb
Bu il Ceyhan terminalından 70 milyon bareldən çox AÇG nefti yola salınıb
Loading Bars
Xəbər lenti
İnigltərə çempionatı: "Mançester Siti" "Nyukasl"a qalib gəldi
"WhatsApp" yeni qaydalarını qəbul etməyən istifadəçilərə məhdudiyyətlər tətbiq edir
Abşeronda restoranda yanğın baş verib
İraqın şimalında türk əsgəri şəhid olub
Azərbaycan Premyer Liqasında növbəti turun oyun cədvəli açıqlanıb
Qəzza və İordanın Qərb sahilində gün ərzində 26 fələstinli ölüb, 600 nəfərdən çox yaralanıb
Dünyada ötən sutka koronavirusa 717 mindən çox yoluxma qeydə alınıb - ÜST
Suriyadan İsrailə üç raket buraxılıb
"Amazon" ilin sonuna qədər İngiltərədə 10 min yeni iş yeri yaradacaq
Ukraynanın Səhiyyə naziri istefa etdi
"Facebook" və "İnstagram"ın işində qüsurlar yaranıb
DİN itkin düşən qadınla bağlı əhaliyə müraciət edib (FOTO)
Balakəndə evdə yanğın olub
Ukrayna iqtisadiyyat və infrastruktur nazirləri istefa ediblər
Sahibə Qafarovanın Türkiyə Böyük Millət Məclisinin Sədri ilə telefon danışığı olub
Birinci vitse-prezident Mehriban Əliyeva rəsmi "İnstagram" hesabında Qarabağdan növbəti görüntülər paylaşıb (FOTO/VİDEO)
Füzulidə ev yanıb
Azərbaycanda ötən ay bahalaşan və ucuzlaşan məhsullar bunlar olub
Bakıda restoranda qaz balonu partlayıb, 4 nəfər xəsarət alıb
"Xarıbülbül” festivalı ilə dünyaya bir sıra mesajlar vermiş olduq - Tural Gəncəliyev
Azərbaycan vasitəsilə 10 milyon tondan artıq yük daşınıb
Ceyhun Bayramov ilə Avropa Xarici Fəaliyyət Xidmətinin Baş katibi arasında telefon danışığı olub
Azərbaycanda COVID-19-a qarşı peyvənd olunanların SAYI açıqlanıb​​​
Azərbaycanda 1 262 nəfər COVID-19-dan sağalıb, 326 nəfər yoluxub
Saatlıda gecə saatlarında fəaliyyət göstərən çayxana aşkarlanıb
İndoneziya sahillərində 6,8 bal gücündə zəlzələ olub
Ceyhun Bayramovla Filip Riker arasında telefon danışığı olub
Aprel ayında 11 uşaq övladlığa verilib
Əfqanıstanın dövlət başçısı Prezident İlham Əliyevə telefonla zəng edib
AVRO-2020: Bakıdakı oyunların biletləri satışa çıxarılır
Yasamalda gəncin intihar etməsi faktı ilə bağlı araşdırma aparılır
Sərxoş sürücülər 2 nəfərin ölümünə səbəb olub
Zabrat şossesində yolun bir zolağı hərəkət üçün məhdudlaşdırılıb
"Avro-2020"nin rəsmi mahnısı müəyyənləşib
İranda daha 202 nəfər koronavirusdan ölüb
Makron öz sözləri ilə ATƏT Minsk qrupunun tabutuna son mismarı vurdu - Rusiyalı tarixçi
Azad olunmuş ərazilərdə indiyədək 20 modul və konteyner tipli hərbi hissə istifadəyə verilib (FOTO)
RAGB-nin sədri Leyla Əliyevanın təşəbbüsü ilə Volqoqradda Regionlararası forum keçirilib (FOTO)
Qaxda təhlükəsizlik kəmərindən istifadə etməyən sürücülərə qarşı reyd olub (FOTO)
Sabah hava necə olacaq?
Şuşada 30 ildən sonra “Xarıbülbül” festivalının keçirilməsi dünyaya bir mesaj idi - Deputat
Hacıqabul sakinləri narkotikə görə saxlanıldı (FOTO)
Azərbaycan nefti ucuzlaşıb
Birjalarda neft qiymətləri necədir?
126 müəssisədən Rusiyaya pomidor ixracına icazə verilib
Fransa prezidenti Makron öz erməni "sevgisindən" əl çəkmir - Deputat
“Nar”ın “Oxu saatı” layihəsinin növbəti qiraətçisi Zülfiyyə Xanbabayeva olacaq (FOTO)
İki rayonda qaz xətləri yenilənir (FOTO)
“Xarıbülbül” musiqi festivalının mədəni və siyasi əhəmiyyəti böyükdür - Deputat
Biləsuvarda standartlara cavab verməyən avtomobillərin sürücüləri məsuliyyətə cəlb olunub
Müdafiə naziri azad olunmuş ərazilərdə yerləşən HHMQ bölmələrində olub (FOTO)
Tokio Olimpiadasının əleyhinə olan petisiya 350 mindən çox imza toplayıb
Bu gün Azərbaycan premyer liqasında 27-ci turun oyunları keçiriləcək
Qazaxda çayxana yanıb
Azərbaycan tarixinin ən mühüm mədəniyyət hadisəsi: "Xarıbülbül" festivalı milli birlik və həmrəyliyin nümayişi oldu
Diametri 200 m-ə qədər olan asteroid Yer kürəsinə yaxınlaşacaq
Kolumbiyada 4,3 bal gücündə zəlzələ baş verib
ABŞ-da atışma zamanı doqquz nəfər yaralanıb
BMT-nin Baş katibi Qəzza zolağı və İsraildə döyüşlərə son qoyulmasını tələb etdi
Qəzza və İsraildə zolağa daxil olması barədə məlumatlar təkzib edilib
Həmas hərəkatı İsrailin Aşkelon və Aşdod istiqamətində 150 ​​raket atıb
BMT Təhlükəsizlik Şurası İsrail və Qəzza zolağındakı vəziyyəti müzakirə edəcək
İsrail ordusunun hava və quru qoşunları Qəzza zolağına hücuma başlayıb
"Borussiya" beşinci dəfə Almaniya kubokunun qalibi oldu
Türkiyədə koronavirusdan sağalanların sayı 4,85 milyonu ötüb
Daşkəsəndə “Təmiz hava” aylığı ilə əlaqədar tədbirlər davam etdirilir (FOTO)
Livandan İsrailin şimal sahillərindəki Aralıq dənizi ərazisinə üç raket atıldı
ABŞ Ermənistan-Azərbaycan sərhədindəki gərginliyin azaldılmasına çağırır
Rusiya Azərbaycanın daha 30 müəssisəsindən pomidor idxalına icazə verəcək
Xarici İşlər Nazirliyi Ermənistan və Azerbaycan sərhədində baş verən gərginliklə bağlı açıqlama verib
İsrail Müdafiə Ordusu 9000 ehtiyatda olan əsgərinin çağırışını elan edib
Azərbaycanın xarici işlər nazirinin ATƏT-in fəaliyyətdə olan sədri ilə telefon danışığı olub
Samuxda 3 otaqlı ev yanıb
"Alyans" İctimai Birliyinin təşkilatçılığı ilə Ümummilli Lider Heydər Əliyevin 98-ci doğum günü ilə əlaqədar tədbir keçirilib (FOTO)
Bu gün Azərbaycanda 21 mindən çox vətəndaş COVID-19 əleyhinə peyvənd olunub
Azərbaycanda 509 nəfər koronavirusa yoluxub, 1427 nəfər sağalıb, 16 nəfər vəfat edib
Ceyhun Bayramov və Sergey Lavrov arasında telefon danışığı olub
Prezident İlham Əliyev Azərbaycanın ən yeni tarixinin şanlı səhifəsini yazdı: “Xarıbülbül” festivalı hər il keçiriləcək!
"Air France" şirkəti Tel-Əvivə uçuşlarını dayandırıb
İsrail Hava Qüvvələri Qəzza zolağından buraxılan dronu vurduğunu açıqladı
"Twitter"in işində problemlər yaranıb
Heydər Əliyevin Qarabağla bağlı arzularının əks olunduğu video-çarx Prezident İlham Əliyevi kövrəltdi (VİDEO)
Prezident İlham Əliyev Cıdır düzündə bir daha "Qarabağ Azərbaycandır" dedi (VİDEO)
İstefada olan general-polkovnik Tofiq Ağahüseynov dəfn edilib (FOTO)
Mingəçevirdə qanlı dava: 3 nəfər saxlanılıb
Şəhid ailələri və müharibə əlillərinə daha 50 mənzil təqdim olundu (FOTO)
Azərbaycan neftinin qiyməti qalxıb
Daha 3 şəhidin yeni doğulan övladına hesab açılacaq (FOTO)
Şuşada “Xarıbülbül” festivalını yenidən keçirmək arzumuz gerçək oldu - Xalq artisti
Birinci vitse-prezident Mehriban Əliyeva rəsmi "İnstagram" hesabında “Xarıbülbül” musiqi festivalının qala-konsertindən görüntü paylaşıb (VİDEO)
Cinayət törətməkdə şübhəli bilinən 43 nəfər saxlanılıb
Saatlıda gecə saatlarında fəaliyyət göstərən çayxana aşkarlanıb
İranda ötən sutka 297 nəfər koronavirusdan ölüb
IATA və AZAL arasında IATA Travel Pass mobil əlavəsinin Azərbaycanda tətbiq edilməsinin mümkünlüyü müzakirə edilib
Kasım-Jomart Tokayev Prezident İlham Əliyevə telefonla zəng edib
Prezident İlham Əliyev və birinci xanım Mehriban Əliyeva Şuşada “Xarıbülbül” musiqi festivalının qala-konsertində iştirak ediblər (FOTO/VİDEO) (YENİLƏNİB)
Müdafiə Nazirliyi istefada olan general-polkovnikin vəfatı ilə əlaqədar başsağlığı verib
Prezident İlham Əliyev Şuşada Yuxarı Gövhərağa məscidində olub (YENİLƏNİB) (FOTO/VİDEO)
Şuşada keçirilən "Xarıbülbül" festivalı böyük tarixi qələbənin təntənəsidir - Şuşalı deputat
AXC-Müsavat cütlüyünün Naxçıvanla bağlı mənfur niyyətinin qarşısını məhz Heydər Əliyev aldı - Deputat
Bütün xəbərlər