Arxeoloji qazıntılar türklərin Anadoluda çox qədimdən yaşadığını təsdiqlədi

Arxeoloji qazıntılar türklərin Anadoluda çox qədimdən yaşadığını təsdiqlədi

Azərbaycan, Bakı, 4 oktyabr /Trend/

Türkiyənin çeşidli xəbər agentlikləri (Anadolu Ajansı: 29.09.2011) maraqlı bir məlumat yayıblar. Həmin məlumatda deyilir ki, bu yaxınlarda Samsunun Salıpazarı qəsəbəsində türk dünyası üçün mühüm əhəmiyyət kəsb edən arxeoloji tapıntı aşkar edilib. Daha doğrusu, həmin qəsəbənin Qayadibi məhəlləsində bir vətəndaşa aid fındıq baxçasında 6 ay öncə qaya məzarlığı tapılıb. Məhz bundan sonra Samsun Arxeologiya Muzeyinin araşdırmaçısı Əminə Yılmazın rəhbərlik etdiyi qrup sözügedən ərazidə arxeoloji qazıntılar aparıb və yosunlarla örtülmüş qayaların üzərində Oğuz boylarından Peçeneklər və Qıpçaqların istifadə etdikləri runik (Göytürklərdə istifadə edilən yazı) əlifbası ilə yazılmış türkcə yazılar və qədim türklərə məxsus işarələr tapılıb.

Bununla bağlı KİV-ə açıqlama verən Əminə Yılmaz runik əlifbasının ilk çağda Orta Asiyada yaşayan türk toplumlarında istifadə edilmiş bir yazı sistemi olduğunu, tamğanın isə günümüzdə damğa mənasını verdiyini və türk boylarının müxtəlif məqsədlərlə yaradıb, istifadə etdikləri simvollar olduğunu söyləyib. Onun sözlərinə görə, aşkar edilən runik yazısı və tamğalar türklərin 1071-ci ildən öncə də Anadoluda yaşadıqlarını sübut edir.

Yeri gəlmişkən, bu xəbərin Azərbaycan üçün xüsusilə mühüm əhəmiyyəti var. Məsələ burasındadır ki, məhz araşdırmaçı-yazar Hikmət Babaoğlu "Akdamardan Sarı gəlinədək erməni yalanı" kitabında türklərin hələ tam qədimlərdən Anadoluda, Qaradəniz sahillərində yaşadıqlarını qeyd edib. Kitabda təkzibedilməz dəlillərə söykənərək bildirilirdi ki, Trabzonda və onun ətrafında hələ VII-IX əsrlərdə, başqa bir ehtimalla hətta e.ə IV-III əsrlərdən başlayaraq qıpçaq dövləti mövcud olmuşdur.

Təxminən Qafqaz Albaniyası ilə bərabər IV əsrin əvvələrində Qaradəniz sahillərində mövcud olmuş Canik (qıpçaq) çarlığında da xristianlıq dövlət dini kimi qəbul edilir. Dədə Qorqud dastanında Albaniyada yaşayan xristian qıpçaqların başçısı qıpçaq Məlik olduğu kimi, Trabzon ətrafında yaşayan xristian qıpçaqların başçısının adı da Canik Məlik olmuşdur. XI əsrdə səlcuqlulara qarşı vuruşan xristian caniklərin başçısı ilə Tadik yaxud yunan mənbələrində göstərildiyi kimi Tadiodis adlı sərkərdə olmuşdur.

Hikmət Babaoğlu kitabında Tadik adlı sərkərdənin Göytürk dövlətində də olduğunu və çinlilərə qarşı savaşdığını qeyd edərək göytürk daş kitabələrində Tadik kimi yazılan xeyli qəhrəmanın adını vermişdir (Aza Tatuk, Gök Amaş Tatuk, Buğak Tatuk və s). Kitabda müəllif eyni zamanda, Kanqlı Qoca oğlu Kanq Turalın gavur elindən gətirdiyi Sarı Donlu Selcan xatunun da Trabzon bölgəsində olan xristian qıpçaqlardan ola biləcəyi ehtimalını irəli sürmüşdü.

Samsunda aşkar edilən Göytürk əlifbası ilə yazılmış bu nadir tapıntılar isə azərbaycanlı araşdırmaçı Hikmət Babaoğlunun yazdıqlarının əyani təsdiq etməklə, göytürklərin, caniklərin və Qafqaz Albaniyasında yaşayan xristian qıpçaqların eyni soydan gəldikləri təsəvvürünü yaradır və müəllifin türk tayfalarının Anadoluda ta qədimdən bəri yaşadıqları ilə bağlı iddiasını təsdiq edir.

Kipr martın 1-dən sərhədləri açır
Kipr martın 1-dən sərhədləri açır
Yerevanda aksiya: Müharibədə iştirak etmiş könüllülər etiraz edirlər
Yerevanda aksiya: Müharibədə iştirak etmiş könüllülər etiraz edirlər
Putin Təhlükəsizlik Şurasının iclasını keçirib
Putin Təhlükəsizlik Şurasının iclasını keçirib
Loading Bars
Xəbər lenti
Azad Rəhimovun komaya düşməsilə bağlı xəbərlər həqiqəti əks etdirmir
Türkiyədə son sutkada koronavirusdan 6 018 nəfər sağalıb
Ombudsmanın 2 saylı istintaq təcridxanasına başçəkmə həyata keçirib
Salyan rayon Gigiyena və Epidemiologiya Mərkəzinin direktoru saxlanıldı
Məzarlarda qızıl dişlər axtaran ermənilər bütün qəbirləri dağıdıblar - Trend TV Zəngilanda (FOTO)
Abşeronda ikimərtəbəli evdə yanğın olub
Baş Prokurorluq Masallıda əməliyyat keçirdi, baş həkim saxlanıldı
Azərbaycana elektrik və hibrid avtomobillərin gətirilməsi necə stimullaşdırıla bilər?
Qorxu sindromuna tutulan Ermənistan: Böhran, xaos, başlıbaşınalıq... - TƏHLİL
Azərbaycan dünyada ilk dəfə tətbiq edilən yeni texnologiya əsasında sürtkü yağları istehsal edir
İnam Kərimov Kənd Təsərrüfatı Nazirlərinin 13-cü Berlin Konfransında iştirak edib (FOTO)
Maliyyə Nazirliyi cəbhə bölgəsində olan hərbçilərin maaşlarının azalması iddiası ilə bağlı AÇIQLAMA yayıb
“ADA” Universiteti işğaldan azad olunmuş ərazilərə repatriasiyanın proqnozlaşdırılması və effektiv təşkili mövzusunda sosioloji tədqiqat layihəsini həyata keçirəcək
Azərbaycanda 632 nəfər COVID-19-dan sağalıb, 280 nəfər yoluxub, 11 nəfər vəfat edib
Yeniyetmələrdən ibarət seçmə komandaya yeni məşqçi təyinatları olub
Sosial şəbəkələrdə narkotik vasitələri təbliğ edən şəxs saxlanılıb
Görkəmli sərkərdə Həzi Aslanovun anım mərasimi keçirilib (FOTO/VİDEO)
Ceyhun Bayramov gürcüstanlı həmkarı ilə telefonla danışıb
Dövlət Neft Fondunun 2020-ci il üzrə gəlir və xərcləri açıqlandı
Tibb işçilərindən sonra 65 yaşdan yuxarı şəxslərin peyvəndlənməsinə başlanacaq - Ramin Bayramlı
Ovçular nəyə diqqət etməlidir? - Xidmət rəisindən ovçulara XƏBƏRDARLIQ (VİDEO)
Nazir "Ali təhsil haqqında" qanun layihəsinin əsas məqsədlərini açıqlayb
AMEA-da kadr dəyişikliyi olub
"Ali təhsil haqqında" qanunun ilkin variantı hazırlanacaq - Komitə sədri
Azercell nümunəvi xidmət keyfiyyəti ilə daim irəlidə
Rəssam Aida Mahmudovanın ABŞ-da açılan ikinci fərdi sərgisi böyük maraqla qarşılanıb
Yanvarın 25-nə USD/AZN rəsmi məzənnəsi
Milli Məclisdə "Ali təhsil haqqında" qanun layhəsi ilə bağlı geniş videokonfrans keçirilib (FOTO)
Britaniya şirkəti Qarabağda yataqların kəşfiyyat işlərini aparacaq
Dərslər yenidən başlayır: Bağçalar və repetitorluq necə olacaq? - Qısa İZAH
Qlobal vaksin istehsalının 60 faizi Hindistanın payına düşür - Səfir
Texniki Universitetə yeni prorektor təyin olunub (FOTO)
Gənclər tərəfindən qazilərimizə “Böyük Qayğı” layihəsinə start verildi (FOTO)
Şuşa və digər azad olunmuş ərazilərdə xidmət edən hərbçilərdə ruh yüksəkliyi var - Hərbi ekspert
Qarabağın dirçəlişinə dəstək həyat tərzinə çevrilməlidir - Mikayıl Cabbarov
BMqT işğaldan azad olunmuş ərazilərdə kəhrizlərin bərpası layihəsini təklif edib (FOTO)
İşğal altında uzun müddət saxlanılmış torpaqların dirçəldilməsi dövrü başlayır - Fransadakı səfirimiz
Kipr martın 1-dən sərhədləri açır
Şuşa əməliyyatında iştirak edən cüdo müəllimi, qazi Ruhin Əkbərli (VİDEO)
Füzuli rayonunun Yuxarı Əbdürrəhmanlı kəndi (FOTO/VİDEO)
500 manatlıq pul nişanı tədavülə buraxılmayıb - Mərkəzi Bank
Yerevanda aksiya: Müharibədə iştirak etmiş könüllülər etiraz edirlər
Göyçayda 367 nəfər koronavirusa qarşı peyvənd olunub - RƏSMİ
"Azərişıq"da gücləndirilmiş iş rejimi davam etdirilir (VİDEO)
"Ramiz Hacıyev" kran gəmisi əsaslı təmir olunub
“Dostluq” neft yatağı eyni soy kökə malik ölkələrin birgə əməkdaşlığının və dialoqunun simvoludur - Tamam Cəfərova
Son bir ayda ehtiyacı olan qazilərə 600-dən çox reabilitasiya vasitəsi verilib
Putin Təhlükəsizlik Şurasının iclasını keçirib
Ağdamda işğaldan azad olunan 1 611 hektar ərazidə buğda əkilib (ÖZƏL)
Erməni təxribatı nəticəsində Tərtərdə 5138 obyektə ziyan dəyib
ADNSU Mingəçevir Dövlət Universitetinin tədris-metodiki bazasının gücləndirilməsinə dəstək göstərir (FOTO)
Zidan koronavirusa yoluxub
Azərbaycanda köhnə avtomobillərin utilizasiyası tıxacların azalmasına təsir edə bilərmi?
ÜST “ASAN Könüllüləri” ilə birlikdə maska paylanma aksiyasına başlayıb (FOTO)
Vaksinlərin COVİD-19-un mutasiyaya uğrayan ştammı üçün effektli olub-olmaması açıqlanıb
Britaniya azad edilmiş ərazilərin minalardan təmizlənməsi işlərində Azərbaycana köməklik göstərə bilər - Səfir
Azərbaycanda dövlət dil qaydalarını pozanlar cərimələnəcək (MÜSAHİBƏ) (VİDEO)
Gömrükdən dövlət büdcəsinə köçürülən vəsaitin həcmi açıqlandı
Azərbaycan ilə Böyük Britaniya arasında müdafiə sahəsində əməkdaşlıq məsələləri müzakirə olunub
“Nar” Qarabağ müharibəsi veteranları üçün xüsusi güzəştlər təqdim edir
Azərbaycan Prezidenti status məsələsini tarixin zibilliyinə yollayıb - XİN-dən Avropa Parlamentinin qətnaməsinə cavab
“Azərbaycan müəllimi" qəzetinin bugünkü buraxılışında rektor Şahin Bayramovun məqaləsi dərc olunub (II hissə)
Azərbaycan gimnastları İsveçrədə Avropa çempionatında iştirak edəcək
Azərbaycanda sənədlərin surətinin notarial təsdiqi üçün rüsumun miqdarı azaldılır
Ukraynada matəm elan edilib
Narkotik vasitələrin qanunsuz dövriyəsi ilə bağlı cinayət işlərinin sayı açıqlandı
"8 Noyabr" stansiyasına rəis müavini təyin edildi, heyət komplektləşdirildi
İşğaldan azad edilmiş ərazilər üçün məqsədli, aktiv məşğulluq proqramları hazırlanır
Samuxda 39.5 kilometrlik yol yenidən qurulub (FOTO)
Binədə 6 evdən oğurluq edən şəxs saxlanıldı
Azərbaycan nefti ucuzlaşıb
Azərbaycanın növbəti tarixi uğuru
İranda koronavirusdan daha 75 nəfər ölüb
“Dostluq” sazişi Azərbaycanın neft-qaz strategiyasının inkişafında böyük əhəmiyyətə malikdir
Avropa azərbaycanlıları 20 Yanvar faciəsini törədən SSRİ rəhbərliyinin cəzalandırılmasını tələb edir
Fevralın 1-dən birdəfəlik əkin subsidiyası üçün müraciətlərin qəbuluna başlanılır
107 gün idi itkin düşən zabitimizin şəhid xəbəri gəldi (FOTO)
"Ford" 3 milyona yaxın avtomobili geri çağırıb
27 dövlət əmlakı hərraca çıxarılacaq
"Dostluq" Azərbaycanın neft satışı imkanlarını əhəmiyyətli dərəcədə artıracaq - Amerikalı ekspert
Nüfuzlu “Springer International Publishing” nəşriyyatı MİDA-nın uğurlu fəaliyyətindən yazıb
Bu yolda hərəkət qismən məhdudlaşdırılır
20 Yanvar faciəsi müasir siyasi fəlsəfə kontekstində təhlil edilib
UNEC-in Elmi Şurasında yeni qərarlar qəbul olunub (FOTO)
Narazı şagirdlər yenidən qiymətləndirmədən keçə bilərlər - Şöbə müdiri
İqtisadi Zonaların İnkişafı Agentliyi yaradılır - Fərman
Gömrükçülər yük avtomobilindən 38 ədəd “Iphone 12” müsadirə edib (VİDEO)
"Data Science" üzrə qrup rəhbəri vakansiyası hələ də aktualdır
"PAŞA Bank" dövlətin azad edilən ərazilərin bərpasına yönəlmiş bütün təşəbbüslərinin həyata keçirilməsinə töhfə verəcək - Baş icraçı direktor
Ermənistanda İkinci Qarabağ müharibəsinin yekunları ağır qəbul edilir - Rusiyalı ekspert
Fənn olimpiadaları fevralın sonu ənənəvi qaydada keçirilə bilər
Füzuli rayonunun Qarğabazar kəndi (FOTO/VİDEO)
Bu il müəllimlərin sertifikasiyası keçiriləcək? - Nazirdən cavab
Fevralın 1-dən repetitorluq fəaliyyəti üzrə tədrisin bərpası nəzərdə tutulur - RƏSMİ
Ötən il Energetika Nazirliyi və tabeliyindəki qurumlar tərəfindən 4211 müraciətə baxılıb
Sabah hava yağmursuz keçəcək
Müəllimlərin işə qəbulu müsabiqəsi bölgələrdə də keçirilə bilər
Müəllimlərin onlayn dərslərə qatılmamasının səbəbini ayrı-ayrılıqda araşdırmaq çətindir - Nazir
Fevralın 1-dən sonra da şagirdlərin distant tədrisi seçmək hüququ var - Təhsil naziri
“AzerGold” QSC-nin İdarə Heyətinin sədri Zakir İbrahimov Yaponiyanın ölkəmizdəki yeni səfiri ilə görüşüb (FOTO)
Bütün xəbərlər