Əhmədinejadın yeni Nazirlər Kabineti və İran iqtisadiyyatının perspektivi - Trend News-un icmalçısı

Əhmədinejadın yeni Nazirlər Kabineti və İran iqtisadiyyatının perspektivi - Trend News-un icmalçısı

Trend -un Fars redaksiyasının rəhbəri Dalğa Xatınoğlu

İranın iqtisadi proqramlarını müəyyənləşdirən orqanlardan yalnız birinin (İqtisadiyyat Nazirliyi) Nazirlər Kabinetinə daxil olmasına baxmayaraq, Əhmədinejadın Nazirlər Kabinetinin yeni tərkibi ölkənin iqtisadiyyatına geniş təsir edəcək və bu, danılmazdır. Birinci dövr prezidentliyində (2005-2009) Əhmədinejad neft gəlirlərini "tez səmərə verən iş mərkəzləri"nə ayırmaqla bazara buraxılan vəsaitin həcmini 150 milyard dollara çatdırmışdı ki, bu da 26 faizlik inflyasiyanın yaranmasına səbəb olmuşdu. Mərkəzi Bank isə sonuncu statistikasında inflyasiyanı 21% qeyd etmişdi.

Digər tərəfdən, Dövlət Gömrük İdarəsinin rəsmi məlumatına əsasən, ölkəyə idxal olunan malların həcmi (2008-ci ildə 56 milyard dollar təşkil edib) ixrac olunan mallarla müqayisədə 2,5 dəfə çoxdur. 2007-ci il ilə müqayisədə ölkəyə idxal olunan malların həcmi 30% artıb. Bu isə yerli istehsalçılar və firma sahiblərinin məhsullarının satılmamasına səbəb olub. Əhmədinejadın prezidentlik dövründə neft və neft məhsullarının ixracından 300 milyard dollarlıq vəsaitin ölkəyə daxil olmasına baxmayaraq, Ehtiyat Fondunda yalnız 25 milyard dollar mövcuddur.

Prezident seçkiləri (12 iyun) ərəfəsində Əhmədinejadla rəqabətdə olan namizədlərin əsas tənqid atrəşinə tutduğu sahə iqtisadiyyat idi. Əhmədinejad birinci dövr prezidentliyində üç dəfə Mərkəzi Bankın rəhbərini, iki dəfə isə iqtisadiyyat nazirini dəyişməklə, ölkədə yaranmış iqtisadi durğunluğu və gərgin vəziyyəti düzəldə bilməmişdi.

Hər halda parlament Əhmədinejadın İqtisadiyyat Nazirliyi üçün nəzərdə tutduğu namizədi təsdiq edib və Şəmsəddin Hüseyni rəsmən bu vəzifəyə təyin olunub. Onun bacarığı barədə fikirlər müxtəlifdir. İranın Büdcə və Planlaşdırma Təşkilatının elmi heyətinin üzvü Cəmşid Pəjuyan Trend -a bildirib ki, Hüseyni bir il müddətində həmin nazirlikdə rəhbər vəzifəsində çalışıb və həmin müddətdə nə qədər bacarıqlı və məsuliyyətli olduğunu sübut edib. Lakin Mərkəzi Bankın sabiq baş müşaviri Bijən Bidabad Trend -a bildirib ki, Hüseyni gənc və təcrübəsizdir və onun nazirliyi dövründə iqtisadi problemlər daha da dərinləşəcək.

Maliyyə yardımlarını ləğv etmək planı

Hüseyni parlamentdə çıxışında bir daha maliyyə yardımlarının ləğv olunmasının vacibliyini vurğulayıb. Hazırda hakimiyyətin energetika sahəsinə ayırdığı yardımın illik həcmi 50 milyard dollar təşkil edir və Əhmədinejad çalışır ki, maliyyə yardımlarını ləğv etməklə dövlətin xərclərini azaltsın.

Yardımların ləğv edilməsi və əhaliyə birbaşa maliyyə vəsaitinin ayrılması (adambaşına 50-70 dollar) planının iki il bundan əvvəl və neft qiymətlərinin "pik nöqtəsinə" çatdığı bir vaxtda planlaşdırıldığını nəzərə alsaq, bu layihənin hazırda həyata keçirilməsinin böyük bir risk olduğunu qeyd etmək olar. Ölkədə tarixən enerji istehlakı qiyməti maliyyə yardımı ilə süni şəkildə aşağı səviyyədə saxlanılıb. Bu planın həyata keçirilməsi ilə elektrik, qaz və suyun qiymətinin artma ehtimalı yaranacaq ki, bu da ölkədə digər malların qiymətinin artmasına və inflyasiyaya səbəb olacaq. Digər tərəfdən, xalqa birbaşa maliyyə yardımının verilməsi bazara buraxılmış pulların həcminin artması ilə nəticələnək. Bidabadın fikrincə, ölkədəki inflyasiyanın əsas səbəbi bazara buraxılmış pullardır. Pəjuyan isə düşünür ki, "tez səmərə verən iş mərkəzləri" işsizliyin səviyyətini azaltmayıb, əksinə, işsizləri banka borclu edib.

İranın Mərkəzi Bankının rəhbəri Mahmud Bəhməni sentyabrın 3-də bildirib ki, hazırda banklardan alınmış və qaytarılmamış pulların həcmi 40 milyard dollar təşkil edir.

Xarici sərmayələrin cəlbi

Avqust ayında İranın xarici işlər naziri Mənuçöhr Möttəki xarici sərmayələrin cəlb olunmasının vacibliyini vurğulayaraq bildirib ki, ildə 100 milyard dollar xarici sərmayənin ölkədə yatırılmasına ehtiyac var. Lakin İranın "Sərmayə" qəzetinin 990-cı sayının məlumatına əsasən, son 16 ildə ölkəyə yatırılmış xarici sərmayələrin məbləği 5,3 milyard dollar təşkil edir. Buna baxmayaraq, IRINN News xəbər telekanalnın rəsmi saytının avqustun 31-də yaydığı məlumata əsasən, iqtisadiyyat nazirinin müavini Bəhruz Əlişiri jurnalistlərlə keçirdiyi mətbuat konfransında bildirib ki, 2008-ci ildə 28 milyard xarici investisiyanın ölkəyə cəlbi təsdiq olunub. Hər halda bu rəqəm dövlətin rəsmi statistikalarında 2008-ci il üçün 4 milyard dollar qeyd edilib.

İranın nüvə proqramına görə beynəlxalq sanksiyalara məruz qalmasını nəzərə alsaq, ildə 100 milyard dollar xarici sərmayənin cəlbi mümkun deyil.

Ermənistanın ədliyyə naziri də istefaya göndərildi
Ermənistanın ədliyyə naziri də istefaya göndərildi
Rusiyada müdafiə sənayesi zavodunda partlayış baş verib - Ölən var
Rusiyada müdafiə sənayesi zavodunda partlayış baş verib - Ölən var
Braziliyada koronavirusdan ölənlərin sayı 170 minə yaxınlaşır
Braziliyada koronavirusdan ölənlərin sayı 170 minə yaxınlaşır
Loading Bars
Xəbər lenti
Evdə müalicə olunan COVİD xəstələrinin sayı açıqlandı
"Vətən Müharibəsi Qəhrəmanı" adı haqqında əsasnamə ikinci oxunuşda təsdiq edilib
Dövlət səviyyəsində antibiotiklərin reseptsiz satışına sərt nəzarət olmalıdır - Səhiyyə nazirliyi
Milli Məclisdə bir sıra həmkarlarımız arasında COVID-19-a yoluxanlar var - Spiker
Milli Məclis yeni orden və medallarla bağlı layihəni ikinci oxunuşda təsdiqlədi
Düşmən Azərbaycan mövqelərini bu ərazidən atəşə tuturdu (FOTO)
Milli Məclisin növbəti iclası başlayıb
Azərbaycan Prezidenti: Biz Ağdam şəhərini bərpa edəcəyik
“ASAN xidmət” “500 startups” şirkəti ilə əməkdaşlıq müqaviləsi imzalayıb (FOTO)
Azərbaycan Prezidenti: Həmsədr ölkələrinin səfirləri bu məsciddə olublar, niyə məsələ qaldırmayıblar?
Prezident İlham Əliyev: Heç kim narahat olmasın, xüsusilə Qərb dövlətlərinin liderləri
Prezident İlham Əliyev Ağdam məscidinə Məkkədən gətirdiyi “Qurani-Kərim”i bağışlayıb
Bəzi antibiotiklərin reseptsiz satışına qadağa qoyulsun - TƏBİB-dən təklif
Prezident İlham Əliyev: Dəfələrlə səngərlərdə olarkən, fikirləşirdim ki, gün gələcək biz qayıdacağıq
Hazırda süni tənəffüs aparatına qoşulan xəstələrin sayı həddindən çoxdur - TƏBİB
Ermənistanın ədliyyə naziri də istefaya göndərildi
Azərbaycan Prezidenti: Paşinyan bütün müxalifəti tutdurur, qərb də susur, ağzına su alıb
Prezident İlham Əliyev: Paşinyan kimdir, Koçaryan, Sarkisyan, siz diz çökdünüz bizim qabağımızda
Azərbaycan Prezidenti: Dedim, Paşinyan, sən özün bizə tarix verməlisən, özün deməlisən və buna nail oldum
Prezident İlham Əliyev Ağdamın niyə daha tez azad olunmamasının səbəblərini açıqladı
Azərbaycanda koronavirusdan ölüm hallarının çoxalmasının səbəbləri açıqlanıb
Rusiyada müdafiə sənayesi zavodunda partlayış baş verib - Ölən var
Azərbaycan Prezidenti: Meşələrdən, dağlardan keçərək əlbəyaxa döyüşdə düşməni məhv etdik, Şuşanı azad etdik
Prezident İlham Əliyev: Bu gün bir çox inkişaf etmiş ölkələrdə bizim təcrübəmiz öyrənilir
Azərbaycan Prezidenti: Biz heç kimdən asılı deyilik
BQXK Dağlıq Qarabağda missiyasının tərkibini genişləndirəcək
Prezident İlham Əliyev: Lazımi beynəlxalq dəstəyi ala bildik
Prezident İlham Əliyev: Bəzi beynəlxalq təşkilatlar işğalçını öz adı ilə çağırmaq istəmirdilər
Azərbaycan Prezidenti: Münaqişənin həlli üçün lazımi hüquqi baza yaratmasaydıq, bu gün problemlərlə üzləşə bilərdik
Antimikrob dərmanlardan uzunmüddətli istifadə ictimai səhiyyə üçün təhdid yaradır - ÜST
Bakı Dövlət Universitetinin işçi heyətinə də smart Təhsil kartı təqdim edilib
Prezident İlham Əliyev: Əldə edilən qələbə imkan verdi ki, Ağdam rayonu bir güllə atmadan işğaldan azad edilsin
Sabirabadda COVİD-19 xəstəsi karantin postunda saxlanıldı
Braziliyada koronavirusdan ölənlərin sayı 170 minə yaxınlaşır
ABŞ jurnalı Ermənistan-Azərbaycan münaqişəsinin hüquqi aspektləri barədə məqalə dərc edib
JOCAP "Abşeron" yatağının işlənməsi ilə bağlı son işlər barədə
Ya qalib, ya qazi, ya da şəhid olmalıyıq - Şəhid polkovnik Babək Səmidli (VİDEO)
Anama Şuşanı söz vermişdim - Şəhid hərbçi ilə olmayan müsahibə
Türkiyədə qeydiyyata alınmış Azərbaycan şirkətlərinin ümumi kapitalı açıqlanıb
Deputatlar bu gün 6 məsələnin müzakirəsinə toplaşır
Noyabrın 24-də xarici valyutaların manata qarşı məzənnələri
İngiltərə Premyer Liqasında daha 8 nəfər koronavirusa yoluxub
Ağdamdan olan məcburi köçkünlərin say tərkibi dəqiqləşdirilir (ÖZƏL)
Zaqatalada ferma və yük avtomobili yanıb
Qazaxıstanda koronavirusa daha 678 nəfər yoluxub
Yoluxma daha çox iş yerləri və yas mərasimlərində olur - Hande Harmancı
Dünyada koronavirusa yoluxanların sayı 59 milyon nəfəri ötüb
Britaniyada bir gündə koronavirusa 15 450 yoluxma qeydə alınıb
Avropa İttifaqı ölkələrinin liderləri Baydenlə Aİ-ABŞ münasibətlərini müzakirə ediblər
Nikaraquada yük maşını dərəyə aşıb, çox sayda ölən və yaralanan var
Tramp hakimiyyətin Baydenə təhvil verilməsi prosesinin başlanılmasına icazə verib
Fransada ötn sutka koronavirusdan 500 nəfər ölüb
İspaniya Kralı koronavirusa yoluxmuş şəxslə təmasdan sonra karantinə gedir
Zaqatalada yaşayış binasında yanğın olub
Moskvada koronavirusdan daha 76 nəfər ölüb
Türkiyədə koronavirusdan sağalanların sayı 377 mini keçib
ANAMA 31 ədəd mina və partlamamış hərbi sursatı zərərsizləşdirib (FOTO)
BMT Dağlıq Qarabağda minaların təmizlənməsi üzrə missiya yerləşdirəcək
Mətbuat Şurası “WarGonzo” layihəsinin müəllifi ilə bağlı Rusiyanın media ictimaiyyətinə müraciət edib
Fransız deputat: “Bu cür qətnamələr erməni icmasını xoşhal etməkdən o tərəfə keçməyəcək”
ÜST: Dünyada koronavirusa yoluxanların sayı 542 mindən çox artıb
Teymur Rəcəbov "Skilling Open" turnirində Levon Aronyana qalib gəlib
Kanadada 4,8 bal gücüdə zəlzələ olub
Bakıda yük avtomobili yanıb
Prezident İlham Əliyev Ağdamda Azərbaycan bayrağını qaldırdı (FOTO)
Lavrov İordaniyanın XİN rəhbəri ilə Dağlıq Qarabağı müzakirə edib
Qələbə münasibətilə Prezident İlham Əliyevə təbrik məktubları gəlməkdə davam edir
“Neonatologiyada yeniliklər-2020” beynəlxalq konqresi keçirilib (FOTO)
Azərbaycan əhalisi pullarını hansı məhsullara xərcləyir?
Azərbaycanda mobil rabitə operatorlarının gəlirləri açıqlanıb
Ermənistanda daha bir nazir vəzifəsindən azad edilib
Prezident İlham Əliyev və birinci xanım Mehriban Əliyeva işğaldan azad edilmiş Ağdam şəhərində olublar (FOTO/VİDEO) (YENİLƏNİB-2)
Azərbaycanda istehsal olunan minik avtomobillərinin sayı açıqlanıb
Ağdamın Gülablı kəndindəki keçmiş orta məktəbdə Azərbaycan bayrağı qaldırılıb (FOTO/VİDEO)
Füzuli şəhərinin yenidən qurulmasının, canlandırılmasının vaxtı gəlib çatıb - Əlcəzair səfiri (FOTO)
Azərbaycanın Rus İcması Prezident İlham Əliyevə müraciət edib
Seyran Ohanyana qarşı daha bir maddə ilə ittiham irəli sürülüb
Rusiyalı zabit Qarabağda mina partlaması nəticəsində yaralanıb
Paşinyanın istefasını tələb edən siyasətçi aclıq aksiyasına başlayıb
İctimai iaşə müəssisələrində karantin tələblərinin tətbiqi üzrə əlaqələndirici şəxs olacaq
Birinci vitse-prezident Mehriban Əliyeva: Azərbaycan bayrağına, Azərbaycan əsgərinə, Azərbaycan xalqına eşq olsun (VİDEO)
İşğaldan azad olunan ərazilərdə aparılan ilkin monitorinqin nəticələri UNESCO və ISESCO-ya təqdim olunub
İnformasiya əldə etmək hüququnun təmin edilməsi istiqamətində Ombudsmanın fəaliyyəti inkişaf etdirilib
Prezidentə yazırlar: Sizin müdrik rəhbərliyiniz sayəsində ölkəmiz öz ərazi bütövlüyünü bərpa etdi
Birinci vitse-prezident Mehriban Əliyevanın rəsmi "İnstagram" səhifəsində Ağdamdan görüntülər paylaşılıb (VİDEO)
Paytaxtın küçə və prospektlərində sıxlıq müşahidə edilir - BNA (FOTO)
Abşeronda COVID-19 infeksiyası ilə bağlı genişmiqyaslı reydlər bu gün də davam etdirilib (FOTO)
Fransada Nikolya Sarkozinin məhkəmə prosesi başlayıb
“Virtual təhsilə dəstək” layihəsinə start verilib
Azərbaycanda benzin istehsalı artıb
İran Qız Qalası su anbarından istifadəyə hazırlaşır
Noyabrın 24-də manatın dollara qarşı məzənnəsi
Bizə güclü ordu barədə nağıl danışırdılar - Erməni biznesmen (VİDEO)
Azərbaycan əhalisinin gəlirləri açıqlanıb
Dillər Universiteti Fransa səfirliyi ilə birgə keçirəcəyi konfransı təxirə salıb
Minsk qrupu uzunmüddətli və dayanıqlı həll üzrə danışıqlara kömək göstərməlidir - Almaniya səfiri (MÜSAHİBƏ)
Müharibə bitsə də, Ermənistan hərbçiləri acınacaqlı vəziyyətdədir (VİDEO)
"Azəriqaz" Vətən müharibəsində şəhid olan və yaralanan hərbçilərin qaz borcuna güzəşt edəcək
"Zəfər tariximiz" onlayn respublika intellektual yarışmasına start verilib
“Azərbaycan Sənaye Korporasiyası” ASC və “Deloitte & Touche” Məhdud Məsuliyyətli Auditor Cəmiyyəti arasında müqavilə imzalanıb
Bütün xəbərlər