Şuşa dirçəlir: Çoxtərəfli turizm potensialı şəhərin şöhrətini daha da artıracaq

Şuşa dirçəlir: Çoxtərəfli turizm potensialı şəhərin şöhrətini daha da artıracaq

Bakı. Trend:

1990-cı illərin əvvəlləri Dağlıq Qarabağın və ətraf rayonların işğalı Azərbaycanı təkcə ərazi baxımından deyil, həm də iqtisadi, sosial və mədəni itkilərlə üzləşdirdi. Buraya turizm sektorundakı maddi və mənəvi itkiləri də daxil etməkliyik. Çünki, Qarabağ Azərbaycanın tarixi –mədəni mərkəzlərindən biri olmaqla yanaşı, həm də gözəl təbiəti ilə seçilirdi. Hələ keçmiş sovetlər zamanında burada yaradılmış kurort zonaları, istirahət və əyləncə guşələrinə hər il dünyanın bir çox yerindən minlərlə turist axın edirdi. Qarabağın təmiz havası, müalicəvi əhəmiyyətli suları bu torpaqları daha da cəlbedici edirdi. Şuşadakı “Şuşa sanatoriyası”, istirahət evləri, məktəblilərin yay tətilində dincəlməsi üçün nəzərdə tutulan pioner düşərgələri və digər turizm məskənləri isə xüsusilə seçilirdi.

Azərbaycanın qeyri-adi təbiətə sahib, ən səfalı guşələrindən olan Şuşanın turizm imkanlarından danışarkən İsa bulağı, Turşsu, Səkili bulağı, Soyuqbulaq, Yüzbulaq, Qırxbulaq, Çarıqbulaq və digər nadir təbiət möcüzələrinin adını xüsusilə çəkməliyik.

Şuşanın turizm tarixinə qısa nəzər

Öncə Şuşanın turizm tarixinə qısa nəzər salmaq istərdik. Tarixi mənbələrə görə, Şuşa şəhərində turizm fəaliyyətinin rəsmi təşəkkülü 1935-1936-cı illərə təsadüf edir. Şuşada ilk istirahət evi 1936-cı ildə istifadəyə verilib. Oradakı pansionat isə 1964-cü ildə yaradılıb, 1970-ci ildən sanatoriyaya çevrilib. Sanatoriya mədə-bağırsaq xəstəliklərinin müalicəsi üzrə ixtisaslaşıb. Bütün keçmiş SSRİ-də məşhur olan Şuşa Turşsu turist bazası isə 1970-ci ildən fəaliyyətə başlayıb və tez bir zamanda SSRİ məkanında məşhurlaşıb.

1971-ci ildə fəaliyyətə başlamış Xankəndi Səyahətlər və Ekskursiyalar Bürosu (SEB) və 1972-ci ildə istifadəyə verilmiş Şuşa “Şəfa” Turist Bazası da bu obyektlər sırasındadır. Turizm və Ekskursiyalar Şurası Qarabağda turizm təyinatlı obyektlərin tikintisini, bütövlükdə bölgənin turizm potensialından istifadə olunması prosesini sonralar yüksələn xətlə davam etdirib. Ardıcıl olaraq 1984-cü ildə Şuşa Səyahətlər və Ekskursiyalar Bürosu, 1986-cı ildə Ağdam Səyahətlər və Ekskursiyalar Bürosu, 1988-ci ildə isə Ağdam “Şahbulaq” Turizm Bazası məhz bu şuranın balansında yaradılıb.

Şuranın rəsmi rəqəmlərinə görə, təkcə 1990-cı ildə Şuşa Turist Bazası 1.178.910 rubl, Şuşa SEB 106.357 rubl, Ağdam Turizm Bazası 1.904 rubl, Ağdam SEB 103.789 rubl həcmində turizm-ekskursiya xidməti göstərib.

Şuşada “Ev turizmi” hələ ötən əsrin ortalarından mövcud olub

Şuşada respublika və keçmiş Dağlıq Qarabağ Muxtar Vilayətinə tabeli 17 pioner düşərgəsi, respublika üzrə 1 ixtisaslaşmış uşaq sanatoriyası yerləşirdi. Ən böyük şəhərlərdə belə bu sayda məktəb düşərgələri olmayıb. Şuşanın təkrarsız təbiəti, təmiz havası düşərgə layihələrinin buraya salınmasında əhəmiyyətli rol oynayıb.
21-ci əsrdə “Ev turizmi” anlayışı Azərbaycanın bölgələrində yeni-yeni təşəkkül tapsa da, Şuşada “Ev turizmi” hələ ötən əsrin ortalarından mövcud olub. Şuşa şəhəri, eləcə də rayonun Xəlfəli və Turşsu kəndlərində təxminən 2 min ailədən artıq rayon sakini mənzillərini turistlərə kirayəyə verirmiş…

Şuşa bütün SRRİ-nin əsas turizm mərkəzlərindən biri idi

Şuşanın infrastrukturu elə qurulmuşdu ki, gələn turist orada hərtərəfli istirahətini təmin edə bilirdi. Şəhərdə geniş yay kinoteatrı fəaliyyət göstərirdi. Təbii ki, Şuşaya həm də müalicə məqsədilə gəlirdilər. Şuşanın quru və saf havası ağciyər, astma, nəfəs borusu xəstəliklərindən əziyyət çəkənlər üçün əvəzsiz idi. O cümlədən, şəhərin mərkəzinə yaxın Turşsu müalicəvi suyu Şuşaya gələnlərin sevimli yeri idi.
Şuşanın əsas gəlir mənbəyi də turizm biznesi hesab olunurdu. Bu da bədxah erməniləri həmişə qıcıqlandırırdı. Çünki Dağlıq Qarabağda mənzərəli yerlər çox olsa da, Şuşa öz qədimliyi və təmiz havası ilə bütün SRRİ-nin əsas turizm mərkəzlərindən biri hesab olunurdu.

Təəssüf ki, 1990-cı illərin əvvəlləri bədxah qonşularımız olan ermənilərin Azərbaycana qarşı mənfur niyyəti və işğalçılıq siyasəti nəticəsində bütün bu imkanlar məhv edildi. 30 ilə yaxın işğal dövründə Şuşa başda olmaqla, Dağlıq Qarabağ və ətraf rayonlar talan edildi. Tarixi, mədəni abidələr, eləcə də təbii resurslar tamamilə yağmalandı.

Nəhayət, düz 28 ildən sonra ilahi-ədalət qalib gəldi – Azərbaycan Ordusu yağı düşməni “iti qovan kimi” Qarabağdan, eləcə də onun tacı olan Şuşadan qovdu. Artıq ölkəmizin ərazi bütövlüyü təmin olunub. Şuşa başda olmaqla, işğaldan azad olunan şəhər, rayon və kəndlərimizdə çox sürətlə tikinti-bərpa işləri aparılır.

"Əziz Şuşa, sən azadsan! Əziz Şuşa, biz qayıtmışıq! Əziz Şuşa, biz səni dirçəldəcəyik!"

Bu sözlər Prezident İlham Əliyevin 8 noyabr 2020-ci il tarixdə Şuşanın azad edilməsi ilə bağlı Azərbaycan xalqına müjdəsidir. Bu müjdədən çox qısa bir müddət keçməsinə baxmayaraq, Şuşa, eləcə də işğaldan azad edilən bütün ərazilər gözümüzün önündə dirçəlir. Şuşa artıq Azərbaycanın mədəniyyət paytaxtıdır, tarixi “Xarıbülbül” festivalı və “Xarıbülbül” oteli yenidən “doğulub”. Şəhər tarixi simasını saxlamaqla ən müasir formada bərpa edilir. Burada müasir turizm infrastrukturu yaradılır. Xüsusən də modern memarlıq nümunəsi olacaq yeni məscidin təməlinin qoyulması Şuşanın yaxın gələcəkdəki heyrətamiz simasının işartılarıdır.

Şuşanın keçmiş şöhrətini bərpa edib, onu dəfələrlə yüksəltmək əsas məqsəddir

Dövlət Turizm Agentliyinin məlumatına görə, ilkin planlarda nəzərdə tutulur ki, Şuşa şəhərində mədəniyyət tədbirləri və festivallar keçirilsin. Turizm məhz bu istiqamətdə daha çox inkişaf etdiriləcək. Şuşa şəhərinin coğrafi yerləşməsi unikaldir. Şəhərin bütün azərbaycanlılar üçün simvolik mənası var. Bundan əlavə, Şuşa şəhərinin zəngin mədəni, tarixi irsi var ki, bu istiqamətdə də müvafiq turizm məhsulları, turizm marşrutlarının qurulması planlaşdırılır.

Onu da qeyd edək ki, Füzuli, Zəngilan və Laçın rayonlarında beynəlxalq hava limanlarının tikintisi Şərq-Qərb nəqliyyat dəhlizinin, həmçinin, yükdaşımaların və turizmin inkişafına da müsbət təsir göstərəcək.

Təbii ki, bütün bunlar Şuşa şəhərinin keçmiş şöhrətini nəinki bərpa edəcək, hətta dəfələrlə yüksəldəcək. Şuşa yenidən nəinki Azərbaycanın, bütün türk və islam dünyasının, Qafqaz coğrafiyasının, eləcə də dünyanın əsas turizm mərkəzlərindən biri olacaq.

Elgün Mənsimov
Trend

Twitter: @Elgun_Mensimov

İran Azərbaycanın azad edilmiş ərazilərində turizmin inkişafında maraqlıdır
İran Azərbaycanın azad edilmiş ərazilərində turizmin inkişafında maraqlıdır
“Summer Tour”dan sərfəli təklif: Türkiyənin məşhur kurortlarına səyahət paketi cəmi 399 dollar
“Summer Tour”dan sərfəli təklif: Türkiyənin məşhur kurortlarına səyahət paketi cəmi 399 dollar
Bu il Azərbaycana gələn xaricilərin sayı artacaq - Ekspert
Bu il Azərbaycana gələn xaricilərin sayı artacaq - Ekspert
Loading Bars
Xəbər lenti
ABŞ qoşunlarının və silahlarının bir hissəsini bəzi Yaxın Şərq ölkələrindən çıxaracaq
Argentina yığması futbol üzrə Amerik Kuboku matçında Uruqvayı məğlub edib
Myanmadakı vəziyyət vətəndaş müharibəsinə keçmək təhlükəsi yaradır - BMT-nin xüsusi elçisi
Türkiyədə son sutkada koronavirusdan 4 143 nəfər sağalıb
İranda prezident seçkilərində 28,4 milyon insan səs verib
Çili yığması futbol üzrə Amerik Kuboku matçında Boliviyanı məğlub edib
İranda prezident seçkilərində səsvermə müddəti başa çatıb
Fransada qayıqlarla Böyük Britaniyaya keçmək istəyən 80 miqrant xilas edilib
AVRO-2020: İngiltərə millisi Şotlandiya komandası ilə heç-heçə edib
Ceyhun Bayramov Moldova Respublikasının Qaqauziya Muxtar Ərazisinin rəhbəri ilə görüşüb
Niderlandda iyunun 26-dan koronavirusla bağlı məhdudiyyətlər yumşaldılacaq
İranda prezident seçkilərində səsvermənin müddəti saat 2-dək uzadılıb
Türkiyədə gəmi əleyhinə raketin uğurlu sınaqları keçirilib
Rusiya Türkiyəyə uçuşlarını bərpa edəcək
İyunun 16-17-də keçirilmiş buraxılış imtahanlarının nəticələri elan olunub
Batma təhlükəsi ilə üzləşən 1 nəfər xilas olunub
Azərbaycan Prezidentinin köməkçisi Antalya Diplomatiya Forumu çərçivəsində keçirilən paneldə çıxış edib
İranda prezident seçkilərində seçici aktivliyi müşahidə olunur – İranlı rəsmi
İtalyan tədqiqatçı: Erməni işğalçılarının basdırdığı minalar azad olunmuş ərazilərdə həyatın bərpası üçün ən böyük təhlükədir
Şuşa Bəyannamasi Azərbaycan-Türkiyə münasibətlərinin tarixinə keçəcək - Rusiya Yaxın Şərq Assosiasiyasının prezidenti
Fransanın "Thales" şirkəti Azərbaycanda reallaşdırılan layihələr barədə
“Dərs vaxtı”nda cədvələ uyğun mövzular təqdim edilib
"Raiffeisen Bank" Azərbaycanda xidmətlərin keyfiyyətinin və sayının artırılmasını hədəfləyir
Azərbaycan-Türkiyə əməkdaşlığı regionda sülh və əmin-amanlıq yaratmağa xidmət edir - Deputat
Mingəçevir Dövlət Universiteti ilə Türkiyənin Yıldız Texniki Universiteti arasında əməkdaşlıq inkişaf edir (FOTO)
Ağstafada reyd: 15 sürücü məsuliyyətə cəlb edilib (FOTO)
AzMİU ilə Yıldız Texnik Universiteti arasında Anlaşma Memorandumu və Tələbə mübadilə protokolu imzalanıb (FOTO)
Ceyhun Bayramov Qvineya-Bisaunun xarici İşlər və icmalar naziri ilə görüşüb (FOTO)
Dövlət Komissiyası Ermənistanın təcavüzü nəticəsində mülki obyektlərə dəymiş ziyanın aradan qaldırılması ilə bağlı məsələləri müzakirə edib
İranda səsverənlərin sayı 22 milyonu keçib
Narkotik tərkibli bitkilər becərən Zaqatala sakini saxlanılıb (FOTO)
Ombudsman Özbəkistanda Heydər Əliyev adına Azərbaycan Mədəniyyət Mərkəzində olub (FOTO)
Ceyhun Bayramov Somalinin xarici işlər naziri ilə görüşüb
Seçkilər nəticəsində Ermənistanı da itirə bilərik - Levon Ter-Petrosyan
“Qarabağ Zəfəri”nin qalibləri Ərdoğanla görüşdü (FOTO)
Prezident İlham Əliyev səhiyyə işçilərini “Tərəqqi” medalı ilə təltif etdi
Bir qrup səhiyyə işçisinə fəxri adlar verildi - SƏRƏNCAM
Antalyada Azərbaycan xarici işlər naziri ilə Türk Şurasının Baş katibi arasında görüş olub
"AstraZeneca" Aİ-yə 50 milyon doza vaksin verməlidir - Məhkəmə hökmü
Azərbaycanda ilk jest dili lüğətinin veb-səhifəsinın hazırlanması işləri davam edir (FOTO)
Nəqliyyat, Rabitə və Yüksək Texnologiyalar üzrə İşçi Qrupunun növbəti iclası keçirilib
Avropadakı diaspor təşkilatlarının muzeyə virtual səyahət layihəsi həyata keçirilib (FOTO)
Dövlət Gömrük Komitəsinin sədri BMT-nin Azərbaycandakı rezident əlaqələndiricisi ilə görüşüb (FOTO)
Azercell AVRO-2020-də yüksəkkeyfiyyətli mobil şəbəkə təqdim edir!
Mərkəzi Bank uçot dərəcəsini sabit saxlayıb
Milli Məclisin növbədənkənar iclasının vaxtı və gündəliyi məlum olub
İranda səs verən seçicilərin sayı 14 milyon nəfəri keçib
Şəhid zabitin xatirəsi təhsil aldığı Cəmşid Naxçıvanski adına Hərbi Liseydə yad olunub (FOTO/VİDEO)
Antonio Quterreş ikinci dəfə BMT baş katibi vəzifəsinə seçilib
Siyasi partiyaların Şuşa Bəyannaməsi ilə bağlı bəyanatı, Ermənistanda seçkiqabağı son vəziyyət... – “Əsas məsələ”də MÜZAKİRƏ (FOTO)
Bakıda avtobus minik maşını ilə toqquşub, xəsarət alan var
Dini Qurumlarla İş üzrə Dövlət Komitəsinin əməkdaşları təltif edilib - SƏRƏNCAM
İşğaldan azad edilmiş ərazilərdə inventarlaşdırılan obyektlərin sayı açıqlandı
Bakıda daha bir yol təmir olunub (FOTO)
Qazaxıstan Azərbaycanla miqrasiya üzrə qanunu ratifikasiya edib
Mingəçevir Dövlət Universitetində növbəti “Açıq qapı” günü keçirilib (FOTO)
Azərbaycanda COVID-19-a qarşı peyvənd olunanların sayı açıqlanıb
Azərbaycanda 148 nəfər COVID-19-dan sağalıb, 60 nəfər yoluxub, 2 nəfər vəfat edib
“PAŞA Bank” ilə Bakı Dövlət Universiteti arasında əməkdaşlıq Memorandumu imzalanıb
Əlilliyi olan şəxslər üçün Virtual İnnovasiyalar Parkı yaradılır
İranda seçici aktivliyinin ilk nəticələri açıqlanıb
Nabranda meşədə baş verən yanğın söndürülüb (VİDEO)
Polis maska ilə bağlı qapalı məkanlarda reyd keçirib (FOTO/VİDEO)
Hesab.az-dan Visa kart sahiblərini qazandıran növbəti kampaniya!
Efiopiyanın dövlət başçısından Prezident İlham Əliyevə təbrik məktubu gəlib
Kəlbəcərdə göldə batan hərbçinin meyiti tapılıb
Nüvədi kəndi qanunsuz olaraq Ermənistana verilib, biz qayıdıb orada yaşamaq istəyirik - Əmir Əliyev
İlin sonunda müəllimlərin sertifikatlaşdırılması aparılacaq - QAYDALAR (FOTO)
İƏT Modeli proqramının Azərbaycan üzrə mərhələsi öz işini bitirdi (FOTO)
“Mediada islahatlara doğru” mövzusunda silsilə seminarlar davam edir (FOTO)
ICESCO və AZƏRTAC media sahəsində Əməkdaşlıq Memorandumu imzalayıb
UFAZ-da Alexander Wattinin fransız dilində nəşr olunmuş "Cənub-qərb maquislərindən I fransız ordusuna qədər" kitabının təqdimatı keçirilib (FOTO)
Tərtərdə baş verən qətlə xəyanət səbəb olub - TƏFƏRRÜAT
Dövlət Xidməti hərbi xidmət çağırışçılarına müraciət edib
Azərbaycan Türkiyənin aparıcı şirkəti ilə Anlaşma Memorandumu imzalayıb (FOTO) (ƏLAVƏ OLUNUB)
Oğuzda 3 tondan artıq çətənə kolu məhv edilib (FOTO/VİDEO)
Ceyhun Bayramov Antalya Diplomatiya Forumunda iştirakı çərçivəsində xorvatiyalı həmkarı ilə görüşüb
UNEC-in şəhid məzununun diplomu ad günündə məzarı önündə təqdim edildi (FOTO)
“Nizami Gəncəvi” adlı beynəlxalq onlayn konfrans keçirilib (FOTO)
Kaliforniya ştatında fövqəladə vəziyyət elan edilib
SSL sertifikat lazımdır?
İlahiyyat İnstitutunda “Fəlsəfənin əhəmiyyəti və onun sosial həyatdakı rolu” mövzusunda vebinar keçirilib (FOTO)
Türkiyə-Azərbaycan dostluq, qardaşlıq münasibətləri regionun gələcək inkişafı baxımından olduqca önəmlidir - Tamam Cəfərova
Bu ilin 5 ayında 15 minə yaxın şəxsə əlillik təyin edilib
Gömrük postunda külli miqdarda aksiz markasız siqaret aşkarlanıb (VİDEO)
AstraZeneca vaksini məhdud sayda olduğundan 60 yaşdan yuxarı şəxslərə vurulur - TƏBİB
Vaksin olunan şəxs bol maye qəbul etməli və fiziki iş görməməlidir - Həkim-infeksionist
"SOCAR Türkiyə" yeni neft-kimya layihəsi ilə bağlı danışıqlar aparır
“Anadolu Qartalı - 2021” beynəlxalq təliminə hazırlıq brifinqi təqdim olunub (FOTO)
Prezident İlham Əliyev və birinci xanım Mehriban Əliyeva Bakıda “Intercontinental” otelinin açılışında iştirak edib (FOTO/VİDEO) (YENİLƏNİB)
Anticisim yaranmayanlara peyvəndin üçüncü dozası da vurula bilər
İki güləşçimiz Avropa çempionatının 1/4 finalında
Vaksin olunan şəxslərdə immunitetin neçə müddət olacağı məlum deyil - TƏBİB
Mərkəzi Gömrük Hospitalında tibb işçilərinin peşə bayramına həsr edilmiş tədbir keçirilib (FOTO)
Bölgənin sürətli inkişafına zəmin yaradan zəfər
Laçın və Kəlbəcəri minalayan erməni polkovnik beynəlxalq axtarışa verildi
Ödənişləri mobil tətbiqlə et, 10% kəşbək qazan!
Azad zonalar Azərbaycan iqtisadiyyatına kapitalın cəlb olunmasına xidmət edəcək
“AccessBank” tender elan edir
Suriyadan qaytarılan qadın və uşaqlar reabilitasiyaya cəlb olunublar
Bütün xəbərlər