Azərbaycanda uzunömürlülərin sayı region dövlətləri ilə müqayisədə çoxdur

Azərbaycanda uzunömürlülərin sayı region dövlətləri ilə müqayisədə çoxdur

Azərbaycan, Bakı, 30 iyun /Trend, müxbir T.Hacıyev/

Azərbaycanda uzunömürlülərin sayı region dövlətləri ilə müqayisədə çoxdur. Ekspertlər uzunömürlülərin olmasını təbii qidalanma və genetik amillə əlaqələndirirlər.

"Azərbaycanın cənubunda yerləşən Lerikdə yaşı 100-dən çox  20-dən artıq uzunömürlü yaşayır", - bu barədə çərşənbə günü Trend-ə məlumat verən Lerikdəki Uzunömürlülər Muzeyinin direktoru Dilarə Fətullayeva bildirib ki, təmiz hava, stressiz həyat tərzi uzunömürlülüyün əsas amillərindəndir.

"Uzunömürlülər təbii qidalarla qidalanıblar, stressdən azad olublar, daim aktiv həyat tərzi keçiriblər. Dünyada gedən hadisələr barədə məlumatsızdırlar. Bu isə onların stressdən kənar qalmasına səbəb olub", - direktor vurğulayıb.

Fətullayeva deyir ki, indi çoxsaylı ekoloji problemlər, qəbul edilən qidaların tərkibinin təmiz olmaması, həmçinin, gərginlik və stressin çoxalması insanların ömrünün qısalmasına gətirir.
Belə bir muzeyin Lerikdə yaradılmasının təsadüfi olmadığını deyən Fətullayevanın sözlərinə görə, bu rayon dünyada uzunömürlülər diyarı kimi şöhrət qazanıb.

Muzeyin direktoru deyir ki, rayonda vaxtilə 500 nəfərdən çox uzunömürlü insan yaşayıb.

Muzeydə yaşı 100-dən yuxarı olan 50-dən çox lerikli haqqında 2 mindən çox eksponat, o cümlədən, maraqlı məlumatlar, fotoşəkillər yer alıb.

Muzeydəki 40-dək fotoşəklin müəllifi olan fransız fotoqrafı Fredrik Laşop bu əsərlərini Parisdə təşkil etdiyi "Uzunömürlülər diyarına səyahət" sərgisində nümayiş etdirib.

Fətullayeva deyir ki, Lerikdən olan Şirəli Müslümov 169 il, onun həmyerlisi Mahmud Eyvazov isə 152 il ömür sürüblər.

Muzey direktoru deyir ki, 152 il ömür sürmüş Eyvazov ömrünün axırınadək aktiv həyat tərzi keçirib, hər zaman əməklə məşğul olub.

Millət vəkili, Sosial siyasət komitəsinin sədri Hadı Rəcəbli isə Trend-ə bildirib ki, əvvəllər insanlar doğulduqları kənddən kənara çıxmırdılar, təbiətlə əlaqələri geniş idi.

"Zaman-zaman insanın təbiətdən uzaqlaşması, texnologiyaların inkişafı ilə əlaqədar olaraq, insanların ömürləri də əvvəlki dövrlərlə müqayisədə qısalmağa başladı", - Rəcəbli deyir.

Uzunömürlülükdə genetik faktorun rolunu vurğulayan millət vəkilinin sözlərinə görə, elə nəsillər var, onların nümayəndələri 100 ildən artıq yaşayırlar. Sonradan bu nəsillər digərləri ilə qarışdığından, insanların ömürlərində qısalma müşahidə olunur.

Komitə sədri deyib ki, Azərbaycanda insanların orta ömür həddi son bir neçə ildə 8 ay artaraq 72,8 il təşkil edib.

Almaniya və Yaponiyada orta yaş həddinin 80-ə yaxın olduğunu deyən millət vəkili bildirib ki, orta yaş həddini artırmaq üçün insanlar həyatlarını hərəkətli etməli, passiv həyat tərzindən uzaqlaşmalıdırlar.

AMEA-nın Fiziologiya İnstitutunun uzunömürlülük fiziologiyası laboratoriyasının aparıcı elmi işçisi Sevinc Hüseynova Trend-ə açıqlamasında uzunömürlülüyün Azərbaycan xalqının genində olduğunu bildirib. Onun fikrincə, uzunömürlülük üçün qidalanmanın, havanın və suyun xüsusi əhəmiyyəti var.

Mütəxəssis uzunömürlülüklə bağlı Azərbaycanın şimal-qərbində, cənubunda və Abşeronda tədqiqatlar apardıqlarını bildirib və qeyd edib ki, aktiv uzunömürlülər - yaşı 100-ü keçənlər daha çox cənub zonasında qeydə alınıblar. Bu zonada yaşı 100-115 olan insanlara daha çox rast gəlinir.

"Bu regionda yaşayan uzunömürlülər aktiv həyat tərzi keçirənlərdir. Onların çox az hissəsində yüksək təzyiq var. Azərbaycanın şimal-qərbində isə yaşı 100-ü ötən yaşlılar yoxdur. Bu zonadakı üzunömürlülər 100 yaşadək yaşayırlar. Onlar arasında passiv olanlar, bu və ya digər xəstəlikdən əziyyət çəkənlər çoxdur", - mütəxəssis vurğulayıb.

Hüseynova deyir ki, ekologiya, stressiz həyat uzunömürlülük üçün əsas şərtdir.

Rəsmi statistikaya əsasən, uzunömürlülərin sayına görə dünyada ən öndə gedən dövlət Yaponiya, sonra isə Skandinaviya ölkələrinin olduğunu deyən Hüseynovanın sözlərinə görə, həmin ölkələrdə uzunömürlülərə xüsusi qayğı var.

2004-cü ildə ölkə başçısı uzunömürlülərin pasportlaşması, onlara qayğı göstərilməsi haqda sərəncam verib.

1989-cu ildə Azərbaycanda 2639 uzunömürlü qeydə alınmışdı. Onlar arasında qadınlar kişilərdən bir neçə dəfə artıq olub. Dövlət Statistika Komitəsinin məlumatına görə, 2001-ci ildə uzunömürlülərin sayı 2307 nəfər olub. Hazırda onların sayı 2 min nəfərdən azdır.
Buna baxmayaraq, BMT-nin son hesabatında uzunömürlülərin sayına görə, Ermənistanın Azərbaycandan daha irəlidə göstərilməsi təəccüb doğurur.

İran şirkəti Azərbaycanda sənaye parkının rezidenti ola bilər
İran şirkəti Azərbaycanda sənaye parkının rezidenti ola bilər
“ADY Konteyner” Assaka-Bakı marşrutu üzrə ilk konteyner blok qatarının çatdırılmasını həyata keçirib
“ADY Konteyner” Assaka-Bakı marşrutu üzrə ilk konteyner blok qatarının çatdırılmasını həyata keçirib
"Bitcoin" 2021-ci ilin iyul ayından bəri ilk dəfə 34,2 min dollardan aşağı satılıb
"Bitcoin" 2021-ci ilin iyul ayından bəri ilk dəfə 34,2 min dollardan aşağı satılıb
Loading Bars
Xəbər lenti
Həyat yoldaşını güllələyən polisin işi yenidən istintaqa göndərilsin - Zərərçəkmiş
Dələduzluqda təqsirləndirilən qadına hökm oxundu
İranla Azərbaycan arasında tikiləcək yeni körpü yükdaşımaların artımına xidmət edəcək - Şahin Mustafayev
Astaraçay üzərində tikiləcək körpü İran və Azərbaycan arasında traniziti artıracaq
Azərbaycanın Avroviziyada iştirak tarixi məlum olub
Ermənistanda siyasi fraqmentasiya dərinləşir - “Əsas məsələ”də MÜZAKİRƏ (FOTO/VİDEO)
Ov qaydalarını pozan xarici ölkə vətəndaşı cəzalandırılıb
“Qarabağın və Şərqi Zəngəzurun iqtisadi inkişafında qadın sahibkarlığının rolu” mövzusunda konfrans keçirilib (FOTO)
Sumqayıtın bir hissəsinə içməli su məhdudiyyətlə veriləcək
Azərbaycanda COVID-19 əleyhinə peyvənd olunanların sayı açıqlanıb
Azərbaycanda 2468 nəfər COVID-19-a yoluxub, 13 nəfər vəfat edib
Astaraçay üzərində yeni körpünün təməli qoyulub (FOTO)
Magistraturaya qəbul imtahanlarının iki dəfə keçirilməsi planlaşdırılır - DİM
Ordumuzun maddi-texniki bazasının gücləndirilməsi üçün qanunvericilik təkmilləşdirilir
Yanvarın 26-na USD/AZN rəsmi məzənnəsi
İmişlidə "patı" satanlar saxlanıldı (FOTO)
Buraxılış imtahanları bir mərhələdə keçiriləcək - DİM
Karantin müddəti bitsə də, koronavirusu ağır keçirənlərin çölə çıxması məsləhət deyil - Həkim
Bakıda daha bir küçə yenidən təmir edilib (FOTO/VİDEO)
QHT Agentliyi rəhbərliyinin Türkiyəyə rəsmi səfəri başlayıb (FOTO)
"Pfizer/BioNTech" "omikron" ştammına qarşı vaksinin kliniki sınaqlarına başlayıb
Ötən il Azərbaycana 17 milyon dozaya yaxın COVİD vaksini gətirilib
Abituriyentlər imtahanların dəqiq tarixinə fikir verməlidir - DİM
Prezident İlham Əliyev Ukrayna Prezidenti Volodimir Zelenskiyə zəng edib
Ermənistan - Azərbaycan sərhədinin demarkasiyası silahlı münaqişələri dərhal aradan qaldıra bilər - KTMT-nin sabiq baş katibi
Dayanma, durma və parklanma ilə bağlı yeni cərimələr parlamentdə müzakirə ediləcək
Narkotik satışı ilə məşğul olan 3 nəfər saxlanılıb (FOTO)
Tailandda 5 yaşdan böyük uşaqların vaksinasiyası başlayacaq
Bu il Azərbaycana 80 min doza "Sputnik V" vaksini gətiriləcək (ÖZƏL)
İran şirkəti Azərbaycanda sənaye parkının rezidenti ola bilər
Qanunsuz küçə ticarəti ilə məşğul olanlar cərimələnib (FOTO)
AzTU-da imtahan sessiyasını izləmək üçün mediatur təşkil olunub (FOTO)
“Azərbaycan Uşaq Qaynar Xətti” 2021-ci ilə olan hesabatı təqdim edib (FOTO)
MB-nin Bank Sertifikat Xidmətləri Mərkəzinin informasiya təhlükəsizliyi üzrə ISO/IEC 27001:2013 beynəlxalq standartına uyğunluğu yenidən təsdiq edilib
FHN-də mülki müdafiə planının hazırlanması üzrə Komissiyanın birinci iclası keçirilib (FOTO)
Komando hərbi hissəsində təlim-məşqləri keçirilib (FOTO/VİDEO)
DİN polis qeydiyyatında olan vətəndaşların qeydiyyatlarının ləğvi ilə bağlı söz - söhbətlərə aydınlıq gətirib
Şərhlərdə söyüş yazanlar cərimə oluna bilər
SOCAR AQŞ İraq Qazma Şirkətinin nümayəndə heyəti ilə görüşüb
Bakı-İstanbul və İstanbul-Bakı üzrə -ın bütün reysləri sabah günün birinci yarısına keçirilib
Ötən il ölkədə elektrik enerjisi istehsalı artıb (FOTO)
“DOST İş” Mərkəzi 900 şəxsi aqrar sahələr üzrə işlərə cəlb edib
Bakıda daha 175 sürücü qanunsuz parklanmaya görə cərimələnib (FOTO/VİDEO)
Tağıyevin heykəlinə zərər vuranlar həbs olunub
“BlueNoroff” kriptovalyuta startaplarının hesablarını boşaldır - Kaspersky
“Yüksəliş” müsabiqəsinin İşçi qrupu qaliblərlə görüşüb (FOTO)
Azərbaycan televiziya kanalları HD formatda yayıma başlayacaq
Prezident İlham Əliyev: Ümid edirəm ki, müharibədən sonrakı dövr bütün region üçün yeni imkanlar açacaq
Prezident İlham Əliyev: Əminəm ki, yaxın gələcəkdə İran şirkətləri azad edilmiş torpaqlarda fəal işə başlayacaqlar
İran-Azərbaycan hökumətlərarası komissiyasının növbəti iclasının vaxtı açıqlandı
İranla Azərbaycan arasında yeni avtomobil körpüsünün tikintisi ilin sonuna kimi başa çatacaq - Şahin Mustafayev
Azərbaycan MDB sazişinə dəyişikliklər barədə Protokolu qeyd-şərtlə təsdiqləyib
Xaçmaz RİH başçısı Elnur Rzayevin Şəhidlər xiyabanından qovulması ilə bağlı məlumatlar əsassız və qərəzlidir - İcra Hakimiyyəti
29 il sonra misli ilə alınan qisas - Qəhrəman hərbçilərimiz Daşaltıda şəhidlərimizi andı (FOTO/VİDEO)
Ziraat Bank Azərbaycan beynəlxalq ödəniş sistemi tərəfindən mükafatlandırılıb
Qar yağacaq, güclü külək əsəcək - Xəbərdarlıq
Koronavirusa görə Respublika Reabilitasiya Mərkəzinə qəbul dayandırılıb
İtkin düşən Tərtər sakini axtarılır
Azərbaycan və İran arasında Astaraçay üzərində körpünün tikintisi ilə bağlı protokol imzalanıb (FOTO)
Xəzərin suyu niyə sürətlə azalır?
Azərbaycan ərəb ölkələrinə zəfəran ixrac edəcək (FOTO/VİDEO)
Ekologiya və təbii sərvətlər nazirinə yeni müşavir təyin edilib
Qərbi Makedoniya Universitetinin nümayəndə heyəti ADNSU-da görüşlərə başlayıb (FOTO)
Ötən il "TikTok" blogerləri iri şirkət rəhbərlərindən daha çox qazanıb
Ağır yaralanan qazilərə 264 əməliyyat həyata keçirilib - Travmatoloq
İstanbul hava limanı bu tarixədək bağlı qalacaq
Saray qəsəbəsində 16 evdən oğurluq edən şəxs saxlanılıb
Azərbaycanla İran arasında sərhəd-keçid rejimi sadələşdirilə bilər - Nazir
“Qarabağ”ın oyunu təxirə salındı
Bakıda müəllimi döyən şəxs saxlanıldı - RƏSMİ
Bakıda polislər özünü dənizə atan şəxsi xilas edib
Bu gün Azərbaycan və İran arasında yeni avtomobil körpüsünün inşasına başlanılır
Bu dəyərlərin yetişən gənc nəsil arasında təbliği olduqca vacibdir - Şahin İsmayılov
Yanvarın 27-dən hava şaraiti dəyişəcək - Umayra Tağıyeva
Ağalı kəndində ilk "Ağıllı kənd"in inşası ilə bağlı işlər başa çatmaq üzrədir - Nazir müavini
Prezident İlham Əliyev Fatma Səttarovaya “İstiqlal” ordenini təqdim edib (FOTO/VİDEO) (YENİLƏNİB)
Xalq Bank Visa tərəfindən mükafata layiq görüldü
Hazırda Bakıdan İstanbula iki reysin uçuşu gecikir - AZAL
Özəl sektorun Qarabağda quruculuq prosesinə cəlb edilməsi işlərin sürətli həyata keçirilməsinə zəmin yaradır - Nazir müavini
Əli Əsədovla Belarusun Baş naziri arasında telefon danışığı olub
Azərbaycan yaxın zamanlarda Qarabağı ən gözəl regiona çevirəcək - Şahin Mustafayev
Sabahın hava proqnozu açıqlanıb
Prezident İlham Əliyev İranın yol və şəhərsalma nazirini videoformatda qəbul edib (FOTO/VİDEO) (YENİLƏNİB)
İşğaldan azad olunan ərazilərin bərpasına öz töhfəmizi verəcəyik - İranın şəhərsalma naziri
Azad edilmiş ərazilərdə aqrar emal müəssisələrinin yaradılması nəzərdə tutulur - Nazir müavini
Azad olunmuş rayonlarda qoşunların fasiləsiz hərəkəti təmin edilir (VİDEO)
Sabunçuda 43 yaşlı kişini döyüb öldürən şəxs həbs edildi
Azad edilmiş ərazilərdə biznesin qurulmasına maraq göstərənlər arasında qadın sahibkarlarımız da var - Orxan Məmmədov
KOB İnkişaf Mərkəzləri tərəfindən 2021-ci il ərzində keçirilən təlimlərdən 9000-ə yaxın qadın yararlanıb
Bakıda narkotik qəbul edən taksi sürücüsü saxlanılıb (FOTO/VİDEO)
Birinci vitse-prezident Mehriban Əliyeva Fatma Səttarovanı 100 illik yubileyi münasibətilə təbrik edib (FOTO)
Qarabağ və Şərqi Zəngəzurda qadın sahibkarlığın inkişafına nail olunmalıdır - Bahar Muradova
Sumqayıtda Qadın Resurs Mərkəzi açılacaq
Yunanıstanda kəskin hava şəraitinə görə məktəb və idarələr bağlanıb
Azərbaycan nefti ucuzlaşıb
Ərazi bütövlüyünün təmini gələcəkdə Azərbaycanın sürətlə inkişafına səbəb olacaq - YAP-ın sədr müavini
Dəfələrlə məhkum olunmuş "falçı" qadın saxlanılıb - 4800 manatlıq qızıl oğurlayıb
Könüllü vergi ödənişlərinin xüsusi çəkisi 90 faizə yaxınlaşıb - Nazir
Zakir Həsənovun İrana səfəri başlayıb
İşğaldan azad olunan ərazilərdə üç gömrük postu istifadəyə verilib
Bütün xəbərlər