Azərbaycan, Bakı, 23 iyun / Trend , müxbir K.Zərbəliyeva/ Xüsusi mənzillərdə məskunlaşmış qaçqın və məcburi köçkünlər dövlət hesabına mənzillə təmin olunacaqlar. Bu haqda Trend -a Ali Məhkəmənin hakimi Əsəd Mirzəliyev məlumat verib. Mirzəliyev bildirib ki, İnsan Haqları üzrə Avropa Məhkəməsinin Akimovanın şikayəti ilə bağlı qərarından sonra, qaçqın və məcburi köçkünlərin mənzil şəraitinin yaxşılaşdırılması istiqamətində iş aparılır.
Şikayətçi Valentina Akimova İnsan Hüquqlarının və Əsas Azadlıqlarının müdafiəsi haqqında Konvensiyanın 1 saylı Protokolunda mülkiyyətin müdafiəsi (Maddə 1) hüququnun pozulduğunu iddia edirdi. Akimovaya məxsus mənzildə məcburi köçkün ailəsi məskunlaşdığı üçün o, mülkiyyətindən uzun müddət istifadə edə bilməyib. Apellyasiya Məhkəməsi Akimovanın mülkiyyət hüququnu tanıyıb. Lakin Akimovanın evində məskunlaşmış məcburi köçkün ailəsinin həmin mənzildən çıxarılması barədə qərarın icrası Ağdam rayonu işğaldan azad olunanadək təxirə salınıb.
Hakim bildirib ki, bu qəbildən olan məhkəmə qərarlarının icrası ilə bağlı ciddi problemlər olub. Yaşayış sahəsində müvəqqəti məskunlaşmış qaçqın və məcburi köçkün ailəsinin çıxarılmasına məhkəmələr qərar versə də, torpaqlar işğaldan azad olunanədək onların icrası təxirə salınırdı. Avropa Məhkəməsi Akimovanın işi ilə bağlı qəbul etdiyi qərarda qanunun normalarının düzgün tətbiq olunmadığını və vətəndaşın ədalətli məhkəmə və mülkiyyət hüquqlarının pozulduğunu qeyd edib.
Mənzilləri zəbt olunmuş vətəndaşların mülkiyyətlərinin boşaldılacağını deyən hakim bildirib ki, xüsusi mənzillərdə məskunlaşmış ailələrin sayını müəyyənləşdirmək üçün Ali Məhkəməyə daxil olan şikayətlər öyrənilir.
Qaçqın və Məcburi Köçkünlərlə İş Üzrə Dövlət Komitəsi tərəfindən də belə ailələrin sayını müəyyənləşdirmək üçün iş aparıldığını deyən Mirzəliyev bildirib ki, məcburi köçkün və qaçqın ailələri üçün ev tikilməsi məqsədilə xüsusi yer ayrılması nəzərdə tutulub.
Avropa Məhkəməsinin Akimovanın işi ilə bağlı qərarından sonra, Ali Məhkəmənin Plenumunda Akimovanın işinə yenidən baxılıb və icranın təxirə salınması hissəsində qərar ləğv olunub.
Qaçqın və Məcburi Köçkünlərlə İş Üzrə Dövlət Komitəsinin mətbuat xidmətinin rəhbəri Sənan Hüseynov Trend -a həmin ailələrin mənzil şəraitinin yaxşılaşdırılması ilə bağlı müvafiq işlərin aparılmasından xəbərsiz olduğunu deyib.
Hüseynov həmin ailələr üçün mənzil tikilməsi məqsədilə torpaq sahəsinin ayrılması barədə məlumatı da təsdiq etməyib.
Komitə rəsmisi deyib ki, qaçqın və məcburi köçkünlərin mənzil - məişət şəraitinin yaxşılaşdırılması və məşğulluğun artırılması üzrə Dövlət Proqramına ötən ilin oktyabrında edilmiş əlavələrdən sonra, 220 min məcburi köçkünün yaşayış şəraitinin yaxşılaşdırılması nəzərdə tutulub.
Mənzil şəraiti yaxşılaşdırılacaq ailələr sırasına "Fin" evlərində məskunlaşmış 6227, bağça və məktəblərdə məskunlaşmış 11 min, eləcə də hərbi hissələrdə məskunlaşmış məcburi köçkün ailələri daxildir.
Hüseynovun sözlərinə görə, hazırda Goranboyda 500, Beyləqanda 500, Göygöldə 596 məcburi köçkün ailəsi üçün yeni evlər tikilir.
2001-2007-ci illərdə Dövlət Neft Fondunun vəsaiti hesabına məcburi köçkünlər üçün 56 yeni qəsəbə salınıb, 16 min ev tikilib.
Ali Məhkəmənin sədri Ramiz Rzayev ötən ilin yekunları ilə bağlı keçirdiyi mətbuat konfransında bildirmişdi ki, həmin vətəndaşların problemini həll etmək üçün dövlət yaxın gələcəkdə konkret addımlar atacaq. "Artıq bu problemin həlli yolu tapılıb və problem müsbət həll oluncaq",- deyə Rzayev vurğulayıb. O, görüləcək tədbirlər haqqında mediyaya məlumat verməmişdi.
Sədrin sözlərinə görə, Ali Məhkəmə 2005-ci ilin iyun-iyul aylarından sonra məcburi köçkünlər tərəfindən mənzilləri tutulmuş vətəndaşların şikayətlərinə baxılmasını dayandırıb. Ümumilikdə isə, bu qəbildən olan işlərlə bağlı 366 qərar qəbul edilib.
"Məcburi köçkünlərin və onlara bərabər tutulan şəxslərin sosial müdafiəsi haqqında" 21 may 1999-cu il Qanununda qeyd olunub ki, məcburi köçkünlərin müstəqil olaraq müvəqqəti məskunlaşmasına o halda yol verilə bilər ki, bu, digər şəxslərin hüquqlarını və qanuni maraqlarını pozmasın. Belə hallar olduqda, müvafiq icra hakimiyyəti orqanları məcburi köçkünlərin həmin yaşayış məntəqəsi daxilində başqa yaşayış sahəsinə köçürülməsini təmin etməlidir. Konvensiyanın 1 saylı Protokolunun 1-ci maddəsində qeyd olunur ki, hər bir hüquqi və fiziki şəxs öz mülkiyyətindən maneəsiz istifadə hüququna malikdir. Heç kəs cəmiyyətin maraqları naminə, qanunla və beynəlxalq hüququn ümumi prinsipləri ilə nəzərdə tutulmuş şərtlər istisna olmaqla, öz mülkiyyətindən məhrum edilə bilməz. Bu qəbildən olan işlərə baxan məhkəmələr vətəndaşların pozulmuş mülkiyyət hüquqlarının bərpası barədə qərar qəbul etsə də, bir qayda olaraq, həmin qərarların icrası işgal altında olan rayonların geri qaytarılmasına qədər təxirə salınır.
Hökumət Akimovanın işi ilə bağlı Avropa Məhkəməsi ilə yazışmalarında mülkiyyət hüququna müdaxilə olduğunu etiraf etsə də, qeyd edib ki, Ermənistanın Azərbaycan torpaqlarını işğalı nəticəsində, ərazilərdən 700 mindən artıq şəxs məcburi köçkün düşüb. Onların əksəriyyəti inzibati binalarda, dövlət binalarında və qaçqın düşərgələrində yerləşdiriliblər. Məcburi köçkünlərin müvəqqəti yaşayış yerlərindən çıxarılması, nəticə etibarı ilə, onları evsiz qoya, sosial gərginlik və partlayışa səbəb ola bilər. Ona görə də, ərizəçinin hüquqlarının müvəqqəti məhdudlaşdırılması ictimai maraqlar baxımından qanuni məqsəd daşıyıb.
Məqalə müəllifi ilə əlaqə ünvanı: [email protected]
