Xəzər qazı Avropada AES-də istehsalın azaldılması səbəbindən elektrik enerjisi çatışmazlığını əvəz edə bilər

Azərbaycan, Bakı, 7 aprel /Trend, müxbir E.Tarıverdiyeva/

"Cənub dəhlizi" çərçivəsində layihələrin tezliklə fəal irəliləməsinə yardım edəcək bir sıra ciddi amillər mövcuddur. Böyük Britaniyanın Chatham House İnstitutunun eksperti Yuri Fyodorov belə hesab edir.

"Yaponiyadakı atom elektrik stansiyasındakı faciə Avropada həyəcanlı əhval-ruhiyyə və atom enerjisinə mənfi münasibət yaradıb. Bir sıra Avropa hökumətləri, məsələn, Almaniya və İsveçrə bu ölkələrdəki AES-in istismardan çıxarılması üzrə proqramın sürətləndirilməsi haqqında artıq qərar qəbul ediblər", - Fyodorov Praqadan telefonla Trendə bildirib.

Martın 11-də baş vermiş zəlzələdən və onun ardınca müşahidə olunan sunamidən sonra Yaponiyanın "Fukusima-1" AES-də soyutma sistemləri sıradan çıxıb, obyektdə fövqəladə vəziyyət elan edilib. Nəticədə bir neçə enerji blokunda partlayışlar baş verib ki, bu da atmosferə radioaktiv tullantıların atılmasına gətirib çıxarıb.

Fyodorovun fikrincə, Avropada yaranan narahatlığın nə dərəcədə ciddi olması barədə məsələ mübahisəlidir.

"Fikrimcə, bu gün nüvə enerjisi təhlükəsi son dərəcə şişirdilir, çünki Yaponiyadakı qəzadan Avropadakı atom enerjisi üzrə proqramların bağlanması üçün dəlil kimi istifadə oluna bilməz, - Fyodorov bildirib. - Nə Almaniya, nə İsveçrə, nə də Avropa dövlətlərinin əksəriyyəti seysmik zonada yerləşmir. Və "Fukusima-1" AES-i dağıdan sunami təhlükəsi də Avropa ölkələri üçün sadəcə olaraq mövcud deyil".

Lakin buna baxmayaraq, ekspertin fikrincə, ictimai rəy atom enerjisi məsələsini mənfi qəbul edir. O hesab edir ki, bu narahatlıq müxtəlif növ biznes-maraqlarla qızışdırılır. Fyodorovun sözlərinə görə, demokratik ölkələrdə hökumət xalqın əhval-ruhiyyəsini nəzərə almaya bilməz və nüvə enerjisi ilə bağlı proqramlara artıq Qərb ölkələrinin hakimiyyətləri tərəfindən baxılır.

"Müvafiq olaraq sual yaranır ki, nüvə elektrik stansiyalarındakı elektrik enerjisinin azalmasını nə ilə əvəz etmək olar. Və enerji çatışmazlığının əvəz edilməsinin başlıca üsulu mazutun və maye yanacağın başqa növlərinin istehlakının deyil, Avropada istifadə üçün çox yararlı, ən ekoloji təmiz yanacaq olan qaz istehlakının artımıdır", - Fyodorov bildirib.

O hesab edir ki, burada Avropaya təbii qazın potensial mənbələri ilə bağlı üç yolun seçildiyi qaz ixracı problemi yaranır.

Birinci yol Şimali Afrika vasitəsilə Afrikadan və Yaxın Şərqdən qaz ixracının artırılmasıdır.

"Lakin Qərbdə ümumilikdə regionda, o cümlədən Liviyada bu yaxınlarda baş verən qeyri-sabitliklə bağlı siyasi risklər üzündən narahatlıq mövcuddur, - o deyib, - baxmayaraq ki, ən radikal fundamentalistlər istisna olmaqla Liviyadakı istənilən hökumət enerji resurslarının Avropaya ixracında maraqlı olacaq, çünki onlarda dövlətin mövcudluğunun başqa usulları sadəcə olaraq yoxdur".

Lakin o hesab edir ki, vətəndaş müharibəsi faktının özü və müttəfiqlərin Liviyanın işlərinə qarışması siyasi riskləri artırır. Ekspert bildirir ki, hazırda "Nabukko" layihəsinə və Mərkəzi Asiya və Azərbaycandan qazın alınması ilə müşahidə olunan diqqət buradan yaranır.

Dəyəri 7,9 milyard avro olan "Nabukko" qaz kəməri layihəsi Xəzər regionu və Yaxın Şərqdən qazın Aİ ölkələrinə tədarükünü nəzərdə tutur. Uzunluğu 3300 kilometr olan qaz kəmərinin maksimum gücü 31 miyrad kubmetrdir. Layihənin iştirakçıları Avstriyanın OMV, Macarıstanın MOL, Bolqarıstanın "Bulgargaz", Rumıniyanın "Transgaz", Türkiyənin BOTAŞ və Almaniyanın RWE şirkətləridir. Onların hər biri bərabər paya - 16,67 faiz paya malikdir.

Layihənin həyata keçirilməsinin birinci mərhələsində əsas tədarükçü Azərbaycan və İraq hesab edilir. Onlardan müvafiq olaraq 8-10 və 8 milyard kubmetr qaz gözlənilir.

Qaz kəmərinin çəkilişi 2012-ci ilə təyin edilib. İlk tədarüklərə 2015-ci ildə başlamaq gözlənilir.

"Türkmənistan rəhbərliyinin "Nabukko"ya marağı gündən-günə artır, çünki ölkə üçün bu, Avropaya tədarüklərinin diversifikasiyası üzrə çox əlverişli layihədir ", - Fyodorov bildirib.

Fyodorovun fikrincə, Rusiya qazına gəldikdə, Avropada belə bir ciddi narahatlıq mövcuddur ki, Qərbin Rusiyanın enerji mənbələrindən asılılığının artması siyasi münasibətlərdə Avropanın mövqelərinə təsir edər və Moskva öz resurslarından siyasi təzyiq aləti kimi istifadə edə bilər.

"Bununla əlaqədar "Cənub axını" haqqında məsələ yaranır, çünki onun neçəyə başa gələcəyi barədə anlayış yoxdur, - ekspert bildirib. - Qiymətləndirmələrdə fərq 10 milyard dollara çatır".

"Cənub axını" layihəsi Qara dənizin dibi ilə Rusiyadan Cənubi və Mərkəzi Avropaya qaz tədarükünü nəzərdə tutur. Layihənin əsas iştirakçıları Rusiyanın "Qazprom" və İtaliyanın ENI şirkətləridir. Qaz kəmərinin istismara verilməsi 2015-ci ilə planlaşdırılır. Kəmərin planlaşdırılmış maksimum gücü ildə 63 milyard kubmetr təşkil edir. Layihə 25 milyard avro dəyərində qiymətləndirilir.

Fyodorov hesab edir ki, belə bölgüdə heç bir ciddi bank və ya konsorsium ödənilməyəcəyindən ehtiyat edərək layihəyə pul qoymağa risk etməyəcək.

Şəkidə yeni dağ gəzinti marşrutları istifadəyə verilib (FOTO)
Şəkidə yeni dağ gəzinti marşrutları istifadəyə verilib (FOTO)
Bayram günlərində hotellərdə monitorinqlər gücləndiriləcək
Bayram günlərində hotellərdə monitorinqlər gücləndiriləcək
Parlament turizmlə bağlı yeni cərimələri son oxunuşda təsdiqləyib
Parlament turizmlə bağlı yeni cərimələri son oxunuşda təsdiqləyib
Loading Bars
Xəbər lenti
Burkina-Fasoda iki hərbi düşərgədə atışma olub
Müdafiə Nazirliyi həftəlik icmalı təqdim edib (VİDEO)
İranda daha 28 nəfər koronavirusdan ölüb
Cənubi Koreya İranın BMT-yə olan borcunu ödayib
Rusiyada ötən sutka ərzində koronavirusa 63 205 nəfər yoluxub
Sabah Ağdama iki avtobus reysi təşkil olunacaq - Biletlər artıq satışda
Bosfor boğazı hər iki istiqamətdə gəmilərin hərəkəti üçün bağlanıb
Gürcüstanda koronavirusa daha 9 696 nəfər yoluxub, 28 nəfər ölüb
Həftənin ilk gününə olan hava proqnozu açıqlanıb
Dünyada koronavirusa yoluxanların sayı 349 milyonu ötüb
Balakəndə birmərtəbəli tikili yanıb, ölən var
Zaqatalada məişət tullantılarını urnalardan kənara atanlar cərimələnib
İstanbulda avtobus dərəyə aşıb, ölənlər və yaralananlar var
Masallıda qanunsuz ov edən şəxs saxlanılıb
Hərbi vəzifəlilərlə təlim toplanışı davam edir (VİDEO)
Qara dənizdə 700 ton mazut daşıyan tankerdə yanğın olub
Qubada evdə kişi meyiti tapılıb
Bakıda vaqon yanıb
Türkiyədə avtobus maneəyə çırpılıb, çox sayda xəsarət alan var
Yeni Zelandiya hökuməti “omikron” ştamına görə maksimum həyəcan səviyyəsi elan edib
Dövlət tərəfindən görülən tədbirlər süni qiymət artımının qarşısını alır - TƏHLİL
Yaponiyanın Fukusima-1 AES-də sızıntı qeydə alınıb
Türkiyədə ötən sutka koronavirusa 72 mindən artıq yoluxma qeydə alınıb
"TikTok"un işində fasilələr yaranıb
Peruda neft dağılan ərazilərdə fövqəladə vəziyyət elan edilib
"Lamborghini" şirkəti "Aventador" modelinin varisini təqdim edəcək
Berluskoni İtaliya prezidentliyinə namizəd olmamaq qərarına gəlib
Enerji məsələləri üzrə Avropa komissarı Azərbaycana səfər edəcək
Türkiyə növbəti "3+3" formatında görüşə ev sahibliyi etməyi planşdırır - Ərdoğan
Türkiyədə 4,7 bal gücündə zəlzələ baş verib
Azərbaycanlı musiqiçi intihar etdi
İngiltərə Premyer Liqası: "Mançester Siti" səfərdə "Sauthempton"la heç-heçə edib
İran Türkiyə ilə uzunmüddətli əlaqələri qurmaq istəyir - Rəisi
Türkiyə Silahlı Qüvvələri 10 PKK terrorçusunu zərərsizləşdirib
Şamaxı sakinindən qanunsuz odlu silah götürülüb
ABŞ Ukraynadan diplomatların təxliyəsinin başlama tarixini açıqlayıb
Azərbaycan Ordusunun hərbi qulluqçusu qeyri-döyüş şəraitində həlak olub
“Tata Steel Masters”: Şəhriyar Məmmədyarov liderliyini davam etdirir
Bərdədə 32 yaşlı kişi güllələnib
Futzal üzrə Azərbaycan millisi Avropa çempionatına məğlubiyyətlə başlayıb
Qeyri-neft sektorunda rekord göstəricilər - Azərbaycanın iqtisadi strategiyasının uğurunun sirri nədir?
Əfqanıstanda partlayış olub, ölənlər var
"Bitcoin" 2021-ci ilin iyul ayından bəri ilk dəfə 34,2 min dollardan aşağı satılıb
Gömrük Akademiyası növbəti ISO standartı üzrə audit prosesindən uğurla keçib
Ankaradakı Azərbaycan Evində 20 Yanvar faciəsi ilə bağlı anım tədbiri təşkil edilib (FOTO)
Yasamalın bu hissəsi tullantılardan təmizlənib
Saatlıda qanunsuz ov edən şəxs saxlanılıb
Ötən il Azərbaycana gələn turistlərin sayı açıqlanıb
Deputat Könül Nurullayeva vətəndaş qəbullarını davam etdirir (FOTO)
Azərbaycanda COVID-19 əleyhinə peyvənd olunanların sayı açıqlanıb
Azərbaycanda 1 614 nəfər COVID-19-a yoluxub, 16 nəfər vəfat edib
Azərbaycan vətəndaşları əsasən bu ölkələrə səfər edib
Bakıda 2 narkotacir və 4 narkokuryer saxlanılıb (VİDEO)
Karantin qaydalarını pozan şadlıq sarayının sahibi həbs olunub
Pakistan sahillərində iki qayıq toqquşub, 30-dan çox itkin var
Nazirlər Kabineti karantin rejimi ilə bağlı qərarlar qəbul etdi
Komando hərbi hissəsində təlim məşqləri keçirilib (VİDEO)
Bakıda polisin üstünə avtomobil sürərək qaçmaq istəyən narkotacir saxlanıldı (FOTO/VİDEO)
İranda daha 30 nəfər koronavirusdan ölüb
DSX əsgərinin intiharı ilə bağlı cinayət işi başlandı
Ceyhun Bayramov Malayziya xarici işlər nazirinin müavini ilə görüşüb (FOTO)
Son bir ildə 114 uşaq övladlığa verilib
Mingəçevir Dövlət Universitetində imtahan sessiyası uğurla davam edir
DSX-nin Hərbi Hospitalında hərbçi intihar edib
Nərimanovda bina yanır (VİDEO)
Putin və Paşinyan Ermənistan-Azərbaycan sərhədinin delimitasiyası və demarkasiyasını müzakirə edib
Dəm qazı zəhərlənmələrinə qarşı qanunvericilik təkmilləşdirilir
Ötən il Bakıda 50 qəsdən adamöldürmə hadisəsi baş verib - Şəhər prokurorluğu
Rusiyada koronavirusa yoluxanların sayı 11 milyonu ötüb
Bakıda tikilməkdə olan binada başlayan yanğın söndürülüb (VİDEO) (ƏLAVƏ OLUNUB)
“Xudafərin” və “Qız Qalası” hidroqovşaqları ilə bağlı Birgə Texniki Komissiyanın növbəti iclası keçirilib
Bakı şəhər prokurorluğunun 14 əməkdaşı cəzalandırılıb
Ötən il Bakıda 6500-ə yaxın cinayət işinin istintaqı tamamlanıb
Bakıda ölümlə nəticələnən yol qəzaları artıb
Ötən il Bakıda 12 min 761 cinayət hadisəsi baş verib - İlqar Abbasov
S&P Azərbaycanda 2025-ci ilədək inflyasiya proqnozlarını açıqlayıb
S&P manatın dollara mövcud nisbətdə bağlılığını təsdiq edib
Bazar günü hava necə olacaq?
Yeni hərbi obyektlər istifadəyə verilib (FOTO/VİDEO)
SOCAR Ermənistanda zavod alınması xəbərini təkzib etdi
“Məşğulluq marafonu” üzrə 1550-dən çox şəxs işlə təmin olunub
S&P Azərbaycan dövlət büdcəsinin profisiti ilə bağlı proqnozu açıqlayıb
Hindistanda yaşayış binasında yanğın, 10-a yaxın ölü var
Hazırda "omikron" dünyada qriplə bərabər yayılır
S&P agentliyi Azərbaycanın kredit reytinqini BB+/B səviyyəsində təsdiq edib
Samur-Abşeron kanalında tank və top mərmiləri aşkarlanıb (FOTO/VİDEO)
S&P Azərbaycan və Türkiyə Mərkəzi bankları arasında mümkün svop sazişini şərh edib
Ötən gün evini tərk edən 11 koronavirus xəstəsi küçədə yaxalanıb
Toyda karantin qaydalarını pozan şəxs həbs edildi
Ölkə daxilində strateji ərzaq məhsullarının istehsalının daha da genişləndirilməsinə nail olmalıyıq - Vüqar Rəhimzadə
Ötən gün 23 yanğına çıxış olub, 10 nəfər xilas edilib
Krasnodar hava limanı bağlanıb
Azərbaycan və İran arasında razılaşma əldə olunub (FOTO)
Qarabağa avtobusla səfər edənlərin bileti belə olacaq (FOTO)
Azərbaycan futzalçıları bu gün Avropa çempionatında ilk matçına çıxır
Səhiyyə qurumları vətəndaşlara çağırış etdi
Azərbaycanda koronavirus xəstələrinin karantində qalma müddəti azaldılır
“Avrora" Qrup uşaq sığınacaqlarında məskunlaşan uşaqları sevindirib (FOTO)
Alyaskada güclü zəlzələ olub
Azərbaycan nefti ucuzlaşıb
Bütün xəbərlər