Koronavirusa qarşı mübarizədə immun sistemini necə gücləndirək?

Koronavirusa qarşı mübarizədə immun sistemini necə gücləndirək?

Bakı. Trend:

Orqanizm qısa müddətdə öz immun funksiyasını necə bərpa edə bilər?

Koronavirus COVİD-19 infeksiyasının dünya ölkələrində geniş yayıldığı, Ümumdünya Səhiyyə Təşkilatının pandemiya elan etdiyi şəraitdə Azərbaycan dövləti vətəndaşların sağlamlığını qorumaq, onların təhlükəsiz və sağlam həyatını təmin etmək üçün bütün mümkün addımları atır. Koronavirus olduqca ciddi bir təhlükədir. ABŞ, İtaliya, İspaniya kimi inkişaf etmiş ölkələrdə pandemiyanın çox faciəvi nəticələrə gətirib çıxarması da bunu bir daha sübuta yetirir. Bu gün hər birimizdən tələb olunur ki, bu ölkələrin vətəndaşları tərəfindən buraxılan səhvləri təkrarlamayaq, virusun yayılmasının qarşısının alınması istiqamətində qəbul edilən bütün qərarlara ciddi riayət edək. Karantin dövründə evdə qalmaq koronavirusun yayılmasının qarşısının alınması üçün olduqca önəmlidir. Mütəxəssislər hesab edir ki, virus infeksiyaları immun sistemi zəif olan insanlara daha tez təsir edir və virusların fəsadlaşması da məhz onlarda qeydə alınır. Bəs immun sisteminin gücləndirilməsi üçün nə etməliyik?

Sualımızı Mərkəzi Gömrük Hospitalının dietoloqu, Türkiyənin Hacettepe Universitetinin "Qidalanma və Pəhriz" fakültəsinin məzunu Məlahət Kərimova cavablandırıb.

- Düzgün qidalanma immun sisteminin gücləndirilməsinin və sağlamlığın ən əsas şərtlərindən biridir. Orqanizm qısa müddətdə öz immun funksiyasını normal vəziyyətə qaytara bilir. Sağlam qidalanmaq üçün karbohidrat, zülal, yağ, mineral və vitaminlərin düzgün qəbul edilməsi vacibdir. İlk öncə gün ərzində su düzgün içilməlidir.

Səhər yuxudan duranda və yemək qəbulundən 30 dəqiqə əvvəl 1 və ya 2 stəkan su içilməlidir. Suyun içilməsinin miqdarını aşağıda qeyd etdiyim hesablamaya görə təyin etmək mümkündür: Qadınlarda - çəki (kq) X 0.30, kişilərdə çəki (kq) X 0,33. Məsələn, qadın 60 kq-dırsa çəki 0.30-a vurulur və onun üçün gün ərzində 1, 8 litr su içməyi müəyyən olunur. Çayı daha çox limon, nanə, kəklikotu, darçın, mixək ilə içmək məsləhətdir, bundan başqa itburnu çayı və yaşıl çay içmək tövsiyə edilir. Azərbaycan mətbəxində xüsusi yer tutan və C vitamini ilə zəngin olan zoğal, moruq, qarağat, böyürtkən, albalı mürəbbəsi çay içmək məsləhətdir. Səhər yeməyinə kalsium və zülal ilə zəngin olan yumurta, süd, südlü sıyıq, pendir, bal, kəsmik, şor və kərə yağının daxil edilməlidir. Yeməklər arası rasiona meyvə, meyvə salatı, meyvə püresi, müxtəlif meyvə şirəsi, kisel, quru meyvə və çərəzlər daxil edilməlidir.

Günorta yemək menyusuna tərəvəzli şorbalar, borş, zülal ilə zəngin olan lobya, mərcimək şorbaları ilə qidalanmağı tövsiyə edirəm. Mədə-bağırsaq problemi yoxdursa, bir diş sarımsaq da əlavə etmək olar. Tərkibində yaşıl, qırmızı bibər, kahı, pomidor, keşniş, şüyüd, göy söğan, qırmızı soğan, yaşıl sarımsaq olan tərəvəz salatlarına limon suyu və zeytun yağı əlavə edilməlidir. Qırmızı ət, toyuq, balıq məhsullarından hazırlanmış hər cür yeməkləri bu siyahıya daxil etmək olar.

Müxtəlif qarnirlərdən istifadə edilməsi mütləqdir. Lakin karantin müddətində fiziki hərəkətlərin az olmasını nəzərə alaraq 8 xörək qaşığı qarnir istifadə edilməlidir. Ən çox sevilən kartof yeməklərində kartofun miqdarına nəzarət etmək lazımdır. Qızartma kartof üçün 3 ədəd, püre üçün 2 ədəd, boşbaş çeşidli yeməklər üçün isə 1 kartofdan istifadə edilməlidir. Axşam yeməyi yüngül olmalıdır. Axşam yeməyinə tərəvəzli yeməklər, balıq və ya toyuq ətindən hazırlanmış qidalar və ayran daxil edilməsi məsləhətdir.

Qeyd edim ki, xəmir yeməkləri immun sistemini artırmır. Karantin müddətində xəmir yeməklərindən, şirniyyatdan çox istifadə edilməsi məsləhət deyil. Kəpək unundan bişirilmiş çörəkdən gün ərzində 4-5 dilim istifadə edilə bilər. Əgər mədədə problem varsa, o zaman buğda çörəyindən suxari olaraq istifadə edilməlidir.

“AccessBank”ın debit kartları 50% endirimlə!
“AccessBank”ın debit kartları 50% endirimlə!
Büdcə gəlirlərində ümumi azalmalar 890 milyon manat məbləğində dəyərləndirilir - Nazir
Büdcə gəlirlərində ümumi azalmalar 890 milyon manat məbləğində dəyərləndirilir - Nazir
Sahibkarlığın İnkişaf Fondu və Bank Respublika subsidiyalı kreditlərin verilməsinə start verib
Sahibkarlığın İnkişaf Fondu və Bank Respublika subsidiyalı kreditlərin verilməsinə start verib
Loading Bars
Xəbər lenti
Bakıda qanunsuz fəaliyyət göstərən masaj salonu aşkarlanıb
Şəhid ailələri və Qarabağ müharibəsi əlillərinə daha 109 mənzil təqdim edildi (FOTO)
Milli Məclisin sabahkı iclasının gündəliyi açıqlandı
Premium markalı yanacağın qiyməti qalxdı - SƏBƏB
Türkiyədə virusun suda insandan-insana keçməsinin qarşısını almaq məqsədilə qadağalar tətbiq olunur
Donald Trampın seçki qərargahı Nevada ştat rəhbərliyini məhkəməyə verib
Maskotlar vətəndaşları məlumatlandıracaq (FOTO)
Şotlandiyanın iri şəhərində yenidən sərt karantin rejimi tətbiq edilib
“Porsche” 400-dən çox avtomobili geri çağırır
Azərbaycan səfiri İtaliya mətbuatında erməni yalanlarını ifşa edib
ABŞ-da son sutkada 57 mindən çox yoluxma qeydə alınıb
Avqustun 6-da dolların manata qarşı məzənnəsi
“TurAz Qartalı - 2020” təlimlərinə döyüş helikopterləri də cəlb edilib (FOTO/VİDEO)
Hövsanda xüsusi oksigen generatoru olan modul tipli xəstəxana istifadəyə verildi (FOTO)
Baş Prokurorluq vəzifəli şəxslərin qanunsuz əməlləri barədə statistikanı açıqlayıb
Rusiyada koronavirusun ikinci dalğasının başlayacağı vaxt proqnozlaşdırılıb
Dövlət qulluğuna qəbul üçün müsahibə elan edilib
Dr. Səttar Yaqubov: Koronovirusla mübarizə aparan Mərkəzi Gömrük Hospitalının tibb personalının sağlamlığının qorunması bizim əsas vəzifə borcumuzdur
Banqladeşdə sərnişin qayığı batıb - 17 ölü
Bakıdakı COVİD-19 xəstəxanalarında doluluq səviyyəsi 30-35 faizə enib - TƏBİB
Qəbələdə çayların yaxınlığına atılan tullantıya görə bələdiyyə sədri cərimələndi
PAŞA Sığortadan könüllü əmlak sığortasını hissəvi ödənişlə əldə etmək imkanı!
Ramin Bayramlı: Ölkəmizdəki tibbi personalın sayı yetərlidir
Eyfel qülləsinin işıqları Livan üçün söndürüləcək
Şamaxıda Antik dövrə aid nekropol aşkar olunub (FOTO)
Azad Rəhimov: Çox istərdik ki, idman kompleksləri yenidən idman fəaliyyətinə qayıtsın
İnzibati Xətalar Məcəlləsində dəyişiklik təsdiq edildi
Xudatda xüsusi karantin rejimini pozanlar cərimələniblər (FOTO)
AQTA 78 obyektdə qayda pozuntusu aşkarladı
Azərbaycanda daha 193 nəfər koronavirusa yoluxdu, 492 nəfər sağaldı, 3 nəfər öldü
Kalmıkiyanın rəhbəri koronavirusa yoluxub
1000-dən çox ASAN könüllüsü çimərliklərdə vətəndaşların xidmətindədir
Ramin Bayramlı koronavirusun payız aylarında yarada biləcəyi problemlərdən danışdı
DSX: Külli miqdarda narkotik vasitənin dövlət sərhədindən keçirilməsinin qarşısı alınıb (FOTO)
Prezident İlham Əliyev Livanın dövlət başçısına başsağlığı verib
Ramin Bayramlı: Azərbaycanda koronavirusla bağlı 5 modul xəstəxanadan istifadə olunur
Ramin Bayramlı: COVİD-19 xəstələri üçün ayrılmış xəstəxanaların sayı 46-ya çatdırılıb
İşsizlikdən sığorta fondunun 2020-ci il büdcəsi dəyişdirilir
Abşeron Olimpiya İdman Kompleksi müvəqqəti olaraq modul xəstəxanaya çevrildi (FOTO)
uBankdan yeni imkan: Sizə “Contact” ilə göndərilən pulu banka getmədən alın!
Livanda partlayış nəticəsində Niderland səfirinin həyat yoldaşı ağır yaralanıb
Təhsil Nazirliyindən yeni dərs ili ilə bağlı AÇIQLAMA
Azərbaycan-Türkiyə birgə genişmiqyaslı taktiki təlimlərinin növbəti mərhələsi icra olunub (FOTO/VİDEO)
Bu ilin birinci yarımilində 13 min 310 cinayət qeydə alınıb (FOTO/VİDEO)
Vaqif Mustafayev: İnsanlar karantinin yumşaldılmasını arzuladıqları kimi, sağ qalmalarını da istəməlidirlər
Bakıda onlayn yolla narkotik vasitələrin alqı-satqısını həyata keçirən şəxs saxlanılıb (FOTO/VİDEO)
Karantinin yumşaldılmasından sonra əhali çimərliklərə üz tutur - Pirşağı çimərliyindən FOTOREPORTAJ
Baş Prokurorluq generalın oğluna yüksək vəzifə verilməsi ilə bağlı məlumatlara aydınlıq gətirib
Naqif Həmzəyev: Meşə tipli parkın salınması gələcək nəslə töhfədir
AQTA sədrinə yeni müavin təyin olunub
KOBİA ölkə regionlarına xarici investisiyaların cəlb olunmasına dəstək göstərir (FOTO)
İranda daha 2697 nәfәr koronavirusa yoluxub, 185 nәfәr ölüb
Piter Teys: Ermənistanda Soros Fondunun mənzil-qərargahının açılması Qafqaz regionu üçün real təhdiddir
Abşeron dairəvi dəmir yolu xətti üzrə ən çox sərnişin fevralda daşınıb - RƏSMİ
İsrail qəzeti Azərbaycan cəmiyyətində tolerantlıq və multikulturalizm ənənələrindən yazıb
Koronavirusla mübarizədə iştirak edən tibb və qeyri-tibb işçilərinə iyun üzrə 18 milyon manat müddətli əlavə ödənilib
Evi tərk edən 10 koronavirus xəstəsi məsuliyyətə cəlb edilib (FOTO)
Alimlər İngiltərədə daha güclü ikinci COVID dalğası barədə xəbərdarlıq edirlər
Baş Prokurorluğun struktur qurumlarının sayı 15-dən 18-ə çatdırılıb (FOTO)
Qoşunlarda yay tədris dövrü başlayıb (FOTO)
Sabah Bakıda 30, rayonlarda 35 dərəcə isti olacaq
Haaqada Xocalı abidəsinin yeri dəyişdirilib və ətrafı abadlaşdırılıb
Baş Prokurorluqda geniş əməliyyat müşavirəsi keçirilib
Sərt karantinin tətbiq edildiyi şəhər və rayonlarda məhkəmələrin keçirilməsi qaydaları açıqlanıb
Azərbaycan nefti bahalaşır
Sosial təminat və müdafiə ilə bağlı xərclərə dəyişiklik təsdiq edildi
“Daha Yaxşı Dünya Üçün” Beynəlxalq Gənclər Konfransı keçiriləcək
“AccessBank”ın debit kartları 50% endirimlə!
AQTA koronavirusla bağlı ictimai iaşə müəssisələrinə çağırış etdi - FOTO
54.8 milyon manatlıq saxta və əsassız pensiya işləri ləğv edilib - Nazir
Sahil Babayev: Bu il əhaliyə ödənişlər ötən illə müqayisədə 450 milyon manat artıq olub
İqtisadiyyat Nazirliyi koronavirusla əlaqədar bəzi dərmanların qiymətinin artmasına münasibət bildirib (ÖZƏL)
Siyavuş Novruzov "Milli Şura"dan danışdı: Onlar insanların taleyini düşünmür
Ağdaşda qaydaları pozan 17 velosipedçi cərimə olunub
SOCAR pandemiyaya görə işsiz qalan əməkdaşlarını intensiv təlimlərə cəlb etməyə başlayıb
FHN çimərliklərdən istifadəyə dair əhaliyə müraciət etdi (VİDEO)
2020-ci il dövlət büdcəsinə dəyişiklik birinci oxunuşda qəbul edildi
Rusiyada hərbi təlimlər zamanı körpü çökdü - Onlarla yaralı var
Milli Məclisdə məktəblərlə bağlı məsələ müzakirə olunub
Komitə sədri: Dövlət tərəfindən insanların sosial vəziyyətinin yaxşılaşdırılması üçün kifayət qədər işlər görülüb
Hannoverdə Azərbaycan ordusuna dəstək mitinqi keçirilib
Abşeron rayonunda 23 küçə və yol təmir edilir (FOTO)
Rusiyada son sutkada 139 nəfər koronavirusun qurbanı olub
Samir Şərifov: Dövlət Neft Fondunun gəlirlərinin də azalması proqnozlaşdırlır
Bu şəxslərə 250 manat birdəfəlik yardım veriləcək - RƏSMİ
Büdcə gəlirlərində ümumi azalmalar 890 milyon manat məbləğində dəyərləndirilir - Nazir
Gəncədə karantin rejimini pozan çayxanalar aşkarlanıb (FOTO)
Növbəti 6 ay ərzində neftin qiymətinin 35 dollar həcmində olması proqnozlaşdırılır - Nazir
Sahibkarlığın İnkişaf Fondu və Bank Respublika subsidiyalı kreditlərin verilməsinə start verib
Samir Şərifov: 6 ayın nəticələrinə əsasən dövlət büdcəsinin xərcləri 107 milyon manat artıq icra olunub
Bakıda evdən 1 milyon manatlıq oğurluq olub
Yasamalda avtomobil yollarının yenidən qurulmasına 2,65 milyon manat ayrılıb
Komitə sədri: Son iki ayın təhlilləri göstərir ki, kifayət qədər ehtiyatlı olmalıyıq
Çimərlik mövsümünün ilk günündən FOTOREPORTAJ
ADU-nun Konfutsi İnstitutu "Koronavirus pandemiyasının psixoloji çağırışları" müsabiqəsi keçirir
Milli Məclisdə şəhidlərin xatirəsi bir dəqiqəlik sükutla yad edilib (ƏLAVƏ OLUNUB) (FOTO)
Zaqatalada qadının çantasından qızıl və pul oğurlayan şəxs saxlanılıb
Ermənistanda daha 288 nəfər koronavirusa yoluxub
Avstraliyada ştatlar arasında sərhədlər bağlanır
Livanda partlayışda həlak olanların sayı 100 nəfəri keçib
Bütün xəbərlər