Azərbaycan, Bakı, 12 avqust/ Trend müxbir E.Tarverdiyeva/ Moskva və Tbilisi arasında olan hərbi münaqişə diplomatik qarşıdurmaya çevriləcək.
"Qarşıdurma davam edəcək, lakin beynəlxalq diplomatiyada", amerikalı politoloq Henri Xeyl (Henry Hale) hesab edir.
8 avqust gecəsinə tanınmamış Cənubi Osetiya respublikasında irimiqiyaslı hərbi əməliyyatlar başladı. Gürcüstanın qoşunları Çxinvaliyə daxil oldular. Bir qədər sonra rus qoşunları Çxinvalini ələ alıb gürcü qoşunlarını oradan çıxartdılar.
RİA Novosti-nin verdiyi məlumatə görə, bu gün RF prezidenti Dmitriy Medvedev Gürcüstanın sülhə məcbur etmə əməliyyatının sona çatdığı barədə elan edib.
Xeylinin fikirincə, bir qədər sonra Saakaşvili rusları işğalçı kimi qələmə verərək, onları beynəlxalq birlik çərçivəsində cəzalandırmağı və Gürcüstan ərazisini tərk etmələrini çağıracaq. Ekspert hesab edir ki, Rusiyanın liderləri gürcüləri soyqırımda günahlandıracaq və NATO-nu inandırmağa çalışcaqlar ki, Gürcüstan bu təşkilata üzv olmağa layiqli deyir.
"Yaxın gələcəkdə iki tərəfdən heç biri informasiya müharibəsini udmayacaq", Corc Vaşinqton Universitetinin politoligiya professoru Xeyl Trend a bildirib.
Amerikalı ekspert hesab edir ki, Rusiyanın prezidenti vaxtında əməliyyatların dayandırılması barədə qərar qəbul edib. Hərbi əməliyyatların davam etdirilməsi Rusiya üçün çətin olardı.
Onun sözlərinə görə, bu halda Saakaşvili daha da tanınmış olardı, çünki Gürcüstan beynəlxalq içtimayyət qarşısında qurban kimi qələmə veriləcəkdir.
"Rusların hərbi əməliyyatı o zaman bitəcək, ki Rusiya tam şəkildə Cənubi Osetiyanın təhlükəsizliyini təmin etsin və Abxaziyaya Kodor dərəsini tutmağa kömək etsin", deyə Xeyl bildirdi.
Gürcüstan üzrə britaniyalı ekspert Kseniya Skvortsova (Ksenia Skvortsova) ümid edir ki, bu bazar gününə kimi vəziyyət yaxşıya doğru dəyişəcək.
Hər iki tərəf üçün real sınaqdan keçirmə ї regionun müstəqilliyinin tanınması olacaq, bu da Rusiyanın gələcəkdə şərtlərindən biri ola baliər.
"Cənubi Osetiyadan daxil olan ziddiyyətli məlumata baxmayaraq, regionun ciddi humanitar və maliyyə yardımına ehtiyacı var", Cottons Centre təhlükə üzərində nəzarət Mərkəzinin eksperti Svortsova Trend a bildirib.
Amerikalı Rusiya üzrə ekspert Mark Kats hadisələrin inkişafının iki variantını görür, onlardan yalnız biri ї münaqişənin diplomatik yolla həllidir. Yaxşı təqdirdə Rusiya Cənubi Osetiya və Abxaziya üzərində nəzarəti əldə edəndən sonra Gürcüstana hücumları dayandırdılar.
"Cənubi Osetiya və Abxaziya mahiyyətcə Rusiyanın bir hissəsi ola bilərlər, amma Moskva onları Gürcüstan tərkib hissəsi kimi tanıya bilər", Trend a beşinci gün elektron poçt vasitəsi ilə George Mason University siyasət üzrə professoru Kats bildirib.
Analitikin fikirincə, variantlardan pisi onda baş verə bilər ki, dünya Venqriyada 1956-cı ildə və Çexoslovakiyada 1968-ci ildə anoloji vəziyyətlə qarşılaşa.
Ekspert hensab edir ki, bu halda rus ordusu bütün olkəni zəpt edəcək və höküməti dəişəcək.
Katsın fikirincə, yeni hökümət azərbaycan neftinin Bakı-Tbilisi-Ceyhan boru kəməri vasitəsi ilə tranzit yolla Gürcüstanın ərazisindən keçməsinə görə tarifləri artıracaq.
"Rusiya beləliklə diqqətini Bakıya yönəldəcək və Azərbaycan üzərində nəzarət qoyulacaq", deyə politoloq bildirib.
1990-cı ilin əvvəllərində Rusiyanın dəstəyi ilə Cənubi Osetiya muxtar respublikası Gürcüstann tərkibindən çıxaraq öz müstəqilliyini elan etdi. Bunun nəticəsində müharibə başlandı və Gürcüstan ərazi bütövlüyünü bərpa edə bilmədi. Dünya ölkələri və beynəlxalq təşkilatlar Cənubi Osetiyanın müstəqillyini tanımırlar. 10 il davam edən sülh danışıqları heç bir nəticə vermədi.
Məqalə müəllifi ilə əlaqə ünvanı ї [email protected]
